LIVE UPDATES
Insights

Rrjedhjet e Credit Suisse ekspozojnë një industri që ja ka ‘hedhur’ për një kohë të gjatë

21 Shkurt 2022, 17:05 Nga DOSJA
Rrjedhjet e Credit Suisse ekspozojnë një industri që ja ka

Nga Prem Sikka

Si bankat vazhdojnë t’i shpëtojnë? Zbulimet e fundit në lidhje me Credit Suisse japin edhe një vështrim tjetër në lidhjen gërryese të bankave, korporatave, kontabilistëve, avokatëve dhe ndërmjetësve financiarë që u mundëson elitave të pasura dhe politike të përfitojnë nga praktikat e paligjshme.

Vetë banka nuk është e huaj për praktikat grabitqare. Që nga viti 2001, ajo është gjobitur të paktën 47 herë nga autoritetet amerikane dhe ka paguar gjoba prej 10.7 miliardë dollarësh. Që nga viti 2010, ajo gjithashtu është gjobitur në të paktën gjashtë raste nga Autoriteti i Sjelljes Financiare të Mbretërisë së Bashkuar (FCA) dhe ka paguar gjoba që arrijnë në më shumë se 300 milion £. Gjobat janë bërë vetëm një kosto tjetër e të bërit biznes dhe u kalohen klientëve.

Credit Suisse nuk është vetëm. Rrotullimi i çnderimit të treguar nga Panama Papers, Paradise Papers, Pandora Papers, rrjedhjet e HSBC, rrjedhjet në Luksemburg dhe të tjera tregon se pothuajse çdo bankë e madhe është e përfshirë në praktika grabitqare. Të gjitha këto rrjedhje kanë provokuar një debat publik – por kanë sjellë një përgjigje minimale nga qeveritë.

Credit Suisse është i autorizuar nga FCA dhe zbulimet e fundit duhet të nxisin një hetim të pavarur në operacionet e saj në Mbretërinë e Bashkuar, veçanërisht pasi banka është një shkelës i përsëritur. Megjithatë, gjasat që kjo të ndodhë janë të ulëta. Qeveria e Mbretërisë së Bashkuar është e zënë me promovimin e derregullimit dhe kulturës së sipërmarrjes – dhe nuk do të dëshirojë të nxjerrë në pah anën e errët të kësaj.

Kjo kulturë është një faktor kryesor mundësues në praktikat grabitqare. Në qytetin e Londrës, vjedhja e një marshimi ndaj një konkurrenti, pothuajse me çdo çmim, për të fituar një avantazh financiar konsiderohet si një aftësi, ndërsa promovimi, statusi dhe fitimet janë të lidhura me përmbushjen e objektivave të biznesit. Në një sistem të tillë çdo “marrëveshje” është e pranueshme për sa kohë që është fitimprurëse.

Problemi qëndron më shumë në kapjen sesa përfshirjen në veprimtari të pandershme ose të paligjshme. Aktiviteti i zgjuar i biznesit qëndron në ndërtimin e mekanizmave përmes të cilëve rrjedhin përfitime nga aktivitetet e dyshimta duke i shpëtuar çdo përgjegjësie për operacionet e tyre. Prandaj, shumë vëmendje i kushtohet ‘ndërtimit të strukturave opake’ dhe përdorimit të ekspertëve financiarë për të fshehur praktikat e liga. Thesari i Mbretërisë së Bashkuar nuk ka qenë kurrë i interesuar të hetojë kulturën organizative të bankave dhe praktikat grabitqare mbeten të institucionalizuara.

Rrjedhja e Credit Suisse tregon edhe një herë se ekziston një labirint i përpunuar strukturash në këtë botë që është i vështirë për tu depërtuar. Shteti mund të përgjigjet duke promovuar transparencën dhe llogaridhënien, duke mbyllur bizneset ofenduese dhe duke ndjekur penalisht zyrtarët e tyre të lartë. Megjithatë, probabiliteti për këtë është i ulët, pasi sistemi politik ka pak pavarësi nga biznesi i madh. Partitë politike financohen nga paratë e korporatave dhe rrallë kafshojnë dorën që i financon. Ata parakalojnë veten si “miqësorë për biznesin”. Kështu, pak vëmendje i kushtohet pastrimit të sektorit bankar, edhe pse ai është i përfshirë në mënyrë rutinore në skandale.

Kërcënimi i falimentimit dhe veprimet rregullatore mund të disiplinojnë bankat e mëdha dhe drejtuesit e tyre, por kjo është eliminuar kryesisht pasi shteti ka treguar gatishmëri për të derdhur një sasi të madhe parash në sektor.

Përplasja e viteve 2007-8 zbuloi se bankat e Mbretërisë së Bashkuar ishin përfshirë në marrjen e pamatur të rrezikut dhe praktikat mashtruese. Shteti u përgjigj duke shpërndarë me përkushtim 1.1 trilion paund para në dorë dhe garanci për të shpëtuar bankat e dwmtuara. Ato u mbështetën më tej nga injektimi i mëvonshëm i lehtësimit sasior prej 895 miliardë paundësh. Politika të tilla kanë hequr kërcënimin e falimentimit nga bankat kryesore dhe i kanë inkurajuar ato të përfshihen në praktika grabitqare. Kur fitimet privatizohen dhe humbjet socializohen, ka pak nxitje ekonomike për të frenuar praktikat e liga.

Mjedisi rregullator mund të kontrollojë praktikat grabitqare, por është i dobët. Në vitin 2012, HSBC, një bankë e regjistruar në MB, u gjobit 1.9 miliardë dollarë nga autoritetet amerikane për dështime të pastrimit të parave. HSBC “ pranoi përgjegjësinë për sjelljen e saj kriminale dhe atë të punonjësve të saj”. Ajo i shpëtoi ndjekjes penale duke lidhur një marrëveshje ndjekjeje të shtyrë. Nuk kishte asnjë hetim në Mbretërinë e Bashkuar. Një raport i mëvonshëm i 2016 në SHBA zbuloi se kancelari britanik, George Osborne dhe rregullatori i shërbimeve financiare ndërhynë me sa duket me qëllimin për të mbrojtur HSBC. Pavarësisht kërkesave , nuk ka pasur asnjë deklaratë ministrore për të shpjeguar këtë ndërhyrje.

Ndoshta po fillojmë një kapitull të ri. Vitin e kaluar, për herë të parë për FCA-në, NatWest u dënua për pastrim parash pasi u deklarua vullnetarisht fajtor dhe pagoi një gjobë prej 264 milion £ . Kjo nuk u pasua nga ndjekjet penale të ndonjë drejtori, shpërblimi i të cilëve supozohej të ishte shtuar nga fitimet nga praktika të tilla të paligjshme.

Thënë kështu, vitin e kaluar NatWest u gjobit me 35 milion dollarë nga Departamenti i Drejtësisë i SHBA-së për “mashtrim” – një lloj manipulimi i tregut – dhe njoftimi për shtyp i referohej NatWest si “një shkelës i përsëritur”. Kjo nuk nxiti një hetim mbi praktikat e bankës në MB. Në përgjithësi, me nderimin e kulturës sipërmarrëse dhe një shtet në përputhje, ka pak perspektivë të menjëhershme për të pastruar industrinë bankare.

SHËNIM: Prem Sikka është anëtar i Dhomës së Lordëve

Përkthyer nga The Guardian (I.A/dosja.al)

Ndihmës-Sekretarja e Shtetit takoi Alibeajn, ndërsa Paloka deklaroi se ka firmosur peticionin kundër ambasadores Kim. Çfarë do të thotë kjo për PD?

View Results

Opinione Opinione Credit Suisse Prem Sikka skandali i bankes zvicerane Credit Suisse Prem Sikka skandali i bankes zvicerane

Sondazh

Poll

Insights 20 Shkurt 2022, 08:29

Balil Gjini: Kurrë më!

Nga Balil GjiniMes llumit të korrupsionit që rrjedh valë-valë nga institucionet shtetërore, mes asaj llurbe të verdhë degradimi të vlerave publike e shoqërore, ...

Insights 19 Shkurt 2022, 19:27

Bigbrother mania, histeria e kotësisë

Nga Ermal MulosmaniTë jesh konkurues! Kjo është një përpjekje konstante në të gjitha aspiratat njerëzore, në të gjitha profesionet dhe në të gjitha kohët. Kjo ë...

Insights 14 Shkurt 2022, 08:39

Nga Aristoteli te Lali Eri?

Në Tiranë. Rruga “Mine Peza”. Pingul me të rruga “Kongresi i Tiranës” dhe sheshi para shkollës “Hasan Vogli”. Një pallat i verdhë me një akacie të lartë dhe kat...

Insights 11 Shkurt 2022, 11:10

In Memoriam Kadrie Kadare

Nga Ilir NikollaKadrie Kadare, një intelektuale që arriti gjithçka duke refuzuar ndihmën e mbiemritAjo që të gjithë në mjediset e inteligjencies së Tiran...

Braçe: Sot është dita e të vërtetës, ja emrat e “kartelit” të grumbulluesve që po vjedhin fermerët

Braçe: Sot është dita e të vërtetës, ja emrat e “kartelit” të grumbulluesve që po vjedhin fermerët

Interpelanca në Kuvend, Krifca: Bërtitja me megafon nuk e shuan dot fuqinë e argumentave

Çupi: Jemi qarku më i varfër. Mziu: Manja e di efektin tim, kush të përzuri nga Dibra?

292537138 599408578216183 4581047985310814414 n

'E shëmtuar kur dëgjoj fyerje'/ Rruga e Arbërit, Braçe-Mziut: Po ju nga kaloni? Pse të mos vdisni ju

Manja-Mziut: Do lije Dibrën në bixhoz siç la PD Shqipërinë, janë me fat që kanë Ballukun o kukuvajkë

Mziu-Ballukut: Kush iu sugjeroi që të dobësoheni kaq shumë? (Salla gumëzhin)

REPLIKAT/ Mziu: Ke ndryshuar pamje. Balluku: Ti i do me shami të kuqe, por mua s’më shkojnë

Rruga e Arbrit, Mziu: Do kushtojë 5.5 herë më shumë se në kohën e PD, çfarë standarti ka?

Kriza ka prekur Mziun? Deputeti i PD: Për efekt të kostos financiare s'bëra shumë printime

'Je shumë trendy'/ Mziu-Balluku: Parashikoheshe si pasardhëse e Ramës, mos të kishte ardhur në Dibër

Balluku:Po bëjmë realitet ëndrrat tuaja,keni konflikt interesi me Gjoka Construction ju ka paditur

Rruga e Arbrit/ Mziu: Rama bëri dhe shpikje me PPP-të korruptive, nuk ka përfunduar as gjysma

Mandati i Xhaçkës/ Shehaj: Kur do thërritet mbledhja? Nikolla: Nesër, është e ftuar ministrja

Rezoluta për Srebenicën, Balla-Shehut: Turp të kesh, gënjeshtar

Shehu: Vuçiç të kërkojë falje ne emër të qeverisë! Kemi humbur rolin e liderit në rajon

Rezoluta për Srebenicën, Shehu: Nuk e dënon politikisht gjenocidin

Protesta/ Spiropali-Berishës: Pi ujë Sali se të pret një ditë e lodhshme, ty dhe flamujt e lodhur

Spiropali: Keni përmendur shishet e shampanjës, Vetoja bullgare na pengoni integrimin

'Ulu drejtori i Shqiponjës' Boçi kërkon përjashtimin e Ballës nga Kuvendi

Berisha: Ju pranoni në Shqipëri xhelatët rusë, i kanë duart me gjakun e fëmijëve të vrarë

'Pse tregoheni struca?'/ Rezoluta e Srebrenicës, Berisha: Ju nuk guxoni ta dërgoni Vuçiç në Hagë

Akuzat e Shehut, Balla: Gënjeve, rezoluta e PD ka të njëjtin titull

Rezoluta për genocidin serb në Srebrenicë, Shehu: Mohoni realitetin, jeni 5 hapa pas rezolutës së PE

Rezoluta për Srebenicën, Shehi: Duhet ta votojmë të gjithë, Shqipëria të ndjekë proçesin e Berlinit

Gjenocidi në Srebrenicë, Boçi: Në rezolutë titulli është gabim, kamufloheni dhe fshihni të vërtetën

Çollaku: Rezoluta është hartuar për të mos mërzitur Vuçiç

Debati në Kuvend/ Spiropali: Shko në protestë shko. Tabaku: Çfarë bëj unë e di vetë

Rezoluta për gjenocidin në Srebrenicë,Basha:Akti i sotëm është i vonuar,duhet të jemi zëri i Kosovës

Pr.rezoluta për gjenocidin serb në Srebrenicë, Xhaçka: Meriton respektim më të plotë e jo abuzim

Rezoluta për Srebenicën, Tabaku: Duhet të ishte miratuar kohë më parë

Rezoluta e Srebrenicës në Kuvend, deputetët mbajnë 1 minutë heshtje në nder të viktimave

Kuvendi rezolutë për gjenocidin serb në Srebenicë, Balla: Duhet të shërbejë si këmbanë alarmi

Rezoluta për të dënuar krimet serbe në Kosovë, Shehu:Ka javë që po zvarritet, po shkelni rregulloren

Protesta zhvendoset te Kuvendi? Berisha: Ka skenarin e vet, ne do japim mesazhin tonë

Protesta e opozitës, Rama ‘siguron’ Kryeministrinë, qytetari: Ku kanë dalë fondet për blindimin

Ratifikimi i protokolleve për anëtarësimin e 2 vendeve në NATO, Alibeaj: Ne jemi pro (ANKESA)

Djali mbyti babanë në Divjakë, flet i afërmi: Kanë patur debate, s'e di ç'ka ndodhur

Djali vret babain në Lushnje, arrestohet nga policia, i riu ishte dënuar me 13 vite burg

Skandali me evazionin fiskal, Kryemadhi i përgjigjet ministres Ibrahimaj

Denoncimi i Kryemadhit: Nuk ka asnjë njoftim nga institucionet ligjzbatuese për kompanitë në fjalë

Evazioni fiskal me inceneratorët, Ibrahimaj: Asgjë nuk është e re, zhurmë në vigjilje të protestës

Thirrja e Komitetit,Rakacolli:Bëjmë apel për kryerjen e vaksinimit,mbani maskat në vendet e mbyllura

Covid në vend/ Tomini: Ka rritje infektimesh. Bino: Ka rënë përqindja e vaksinimeve në Shqipëri

Brenda dhomës që u përfshi nga flakët në Spitalin e Fierit, dëme të shumta materiale

Vendimi i Qeverisë: Rriten me 6% pagat në sistemin arsimor parauniversitar

Berisha thirrje policëve: Çdo presion ndaj qytetarëve do marrë ndëshkim personal dhe ligjor

Rritet pagat e personelit shëndetësor, Manastirliu: Shpërblim për mjekët që punojnë larg banesave

Do futen protestuesit në kryeministri? Berisha: Çdo opsion është i mundshëm

Sali Berisha: Për Ramën qytetarët ekzistojnë vetëm për t’i vjedhur. Përgjigjen e merr nesër