KRYESORET
Editorial

Kriza e autoritarizmit e Putinit

1 Prill 2022, 11:36 Nga DOSJA
Kriza e autoritarizmit e Putinit

Nga Holman W.Jenkins, Jr.

Në pamje të parë, mund të duket i habitshëm fakti që ukrainasit kanë luftuar kaq mirë ndaj rusëve. Por nuk ishte për tu habitur që ata do të luftonin, duke pasur parasysh informacionet që kishin sesi është të jetosh nën regjimin e Vladimir Putin.

Dhe kjo jo sepse ushtria ruse shfaqej kaq keq në fushën e betejës. Putin ka deklaruar kohët e fundit se qëllimi mesianik i shtetit rus, qëndron gjithmonë në mënyrë të çuditshme tek një regjim që ekziston për ta grabitur shtetin, dhe këtë mund ta konstatojë sot çdo rekrut nëushtrinë ruse.

Edhe ata rusë që mbështesin luftën në Ukrainë, e dinë të vërtetën për udhëheqësit e tyre:ata janë hajdutë. Por ka një shpjegim shumë më të thjeshtë të evolucionit të Putinit gjatë 22 viteve në pushtet, sesa shumë nga historitë që mund keni lexuar, të cilat e vënë theksin tek ideologjia, zhgënjimi nga Perëndimi, madje tek edhe një shkallë misticizmi.

Kthehuni pak pas në kohë, dhe do të shihni se ndjenjat e tij të hershme liberale u zhdukën kur ai kuptoi se presidenca e tij, do të duhej të bëhej e përhershme në mënyrë që ai të shmangtepërgjegjësinë për krimet që shkaktoi ngritja e tij në pushtet.

Duhet se Putin është adhurues i filmit Godfather” (Kumbari). Por një film i Gai Riçit më duket si një metaforë më e mirë për regjimin e tij, me bosët e bandave londineze që komentojnë plot pasion mbi marrëzitë e tyre.

Të martën, Rusia vazhdoi tërheqjen e saj nga qëllimet origjinale të luftës të Putinit, të cilat kanë prodhuar vetëm shkatërrim. Në rast se lideri rus do të ishte aq i padiskutueshëm në Rusi, sa besojnë shumë analistëatëherë pse duket sikur ai po e organizon jetën e tij rreth parimit,se për gati të gjithë ata që janë përreth tij, ai është i zëvendësueshëm?

Masat e tij hollësishme kundër një grushti shteti të mundshëm, sugjeron se ai e di se jo të gjithë janë të frikësuar nga aftësitë apo mbështetja e tij publike. Putin nuk është Hitleri apo Musolini. Ai nuk ka krijuar ndonjëherë një lëvizje politike masive, apo një grupim besnikëshfanatikë.

Nëse do të rrëzohej që nesër nga pushteti, shumica e rusëve do ta shihnin këtë çështje me të njëjtin pasivitet stoik si edhe motin. Nga kjo rrjedh se vendimmarrja e tij, mund të përfshijë akoma më shumë pasiguri në lidhje me atë që do të toleronin kolegët e tij, sesa besojmë ne në Perëndim.

Për shembull, ai mund të ketë fituar besnikërinë e shtabit të përgjithshëm të ushtrisë ruse, duke iu dhënë qindra miliarda dollarë gjatë dekadës së kaluar, shumica e të cilave përfunduan në pallate apo llogari të shumta bankare jashtë shtetit.

Por ai e nisi aventurën e tij në Ukrainë, mbi supozimin se kjo luftë do të ishte një shëtitje që do të përfundonte brenda 3 ditësh, një fitore e bujshme që do të prodhonte vetëm reagime tëdobëta nga ana e Perëndimit.

Nëse ai do tu kishte ofruar gjeneralëve të tij vetëm djersë, lot, gjak dhe sakrificë, ata me siguri që do të ishin vrenjtur në fytyrë, dhe do të largoheshin me vrull nga salla për të rregulluar pasuritë e tyre, n dritën e zbulimit se Putini e kishte humbur toruan.

Ose shihni terrorin e tij të dukshëm ndaj kontakteve personale, dhe mosbesimin e tij legjendar ndaj komunikimeve wirelessQë të dyja këto, ka të ngjarë të kontribuojnë në prirjen e tij për keqinformim dhe llogaritje të gabuara.

Këto fakte mund të nënkuptojnë gjithashtu, se autoriteti i tij është aq lehtësisht i prekshëm ndaj diçkaje, sa edhe ndërprerja e linjës së telefonave fiks. Sprapsja e Kremlinit në Ukrainë gjatë ditëve të fundit, tregon pse deklarata e bujshme e Xho Bajden në Poloni mund të ketë qenë një gafë, por ajo ishte gjithsesi një gafë e frymëzuar.

Edhe prapësimi i rusëve ishte i frymëzuar nga ajo deklaratëduke i lënë të sigurt bashkëpunëtorët e Putin për asgjë tjetër, veç faktit që ai s’mund të jetë më kurrë një bashkëbisedues i dobishëm për superfuqinë e domosdoshme të botës.

Unë u zhgënjeva që Kina nuk u përpoq të thoshte:”Jo Putin duhet të mbetet në pushtet!”, për të theksuar se snëpërmjet gabimeve të tij, lideri rus e ka kthyer veten në një kukull prej lecke, për të cilën po luftohet nga kombet që në fakt kanë peshën e tyre.

Ka një leksion për gabimet relative të shoqërive të lira dhe jo të lira. Elita menaxheriale dhe demokratike e Perëndimit, për të cilën Bajden është një shembull i pashoq, mund të jetë epamatur dhe dritëshkurtër.

Megjithatë shoqëritë e tyre kalojnë nga një lider tek tjetri, dhe nuk kryejnë gabime kolosale (si për shembull zi buke që vrasin dhjetëra miliona njerëz). Një ditë ne mund të arrijmë në tënjëjtin përfundim, edhe për meritat relative të qasjeve të SHBA-së dhe Kinës ndaj pandemisë së Covid-19.

Kujtojmë se edhe SHBA-ja ka zhvilluar luftëra që u konsideruan si dështime. Por këtu qëndron edhe thelbi i argumentit:Ato ishin dështime të përballueshme. Në fakt, luftërat e SHBA-së mund të zvarriteshin në mënyrë jo përfundimtare, pasi ato ishin aq shumë nën pragun e asaj që mund të përballonte ekonomikisht dhe politikisht SHBA-ja.

Kinezët supozohet se po lexojnë me kujdes leksionet e dështimit të Putinit në Ukrainë, ndërsa po përgatiten t’i japin zyrtarisht Xi Jinping statusin e presidentit të përjetshëm tëvendit. Por ata nuk po mësojnë leksionin tjetër edhe më të rëndësishëm.

Shoqëritë perëndimore këmbëngulin të ndryshojnë liderët e tyre çdo disa vjet, dhe kjo i bën ato të forta dhe të qëndrueshme, në një mënyrë që nuk mund të krahasohet me asnjë shoqëri autoritare.

Kjo gjë tregon për mungesën reale të patriotizmit të një lideri si Putin apo Xi. Siç e shohin këta të fundit, roli i tyre kryesor, është tu mohojnë shoqërive të tyre bekimin e vazhdimësisë së rregullt dhe të ligjshme të pushtetit nga njëri politikan tek tjetri. /Wall Street Journal” – Bota.al /

Ndihmës-Sekretarja e Shtetit takoi Alibeajn, ndërsa Paloka deklaroi se ka firmosur peticionin kundër ambasadores Kim. Çfarë do të thotë kjo për PD?

View Results

Sondazh

Poll

Editorial 29 Mars 2022, 13:07

Si ndodhi metamorfoza e Vladimir evropianit

TIRANË– Çfarë ka ndodhur në këto njëzet vjet, për të transformuar një partner dhe aleat të mundshëm në një kryqtar antiperëndimor dhe një tira...

Editorial 26 Mars 2022, 16:31

Alibeaj, një hapësirë më shumë mes fjalëve

Nga Meri LikaNjerëzit të cilët përdorin përzgjatje, më të mëdha se sa duhet, në hapësirat mes fjalëve, apo që përpiqen t’iu japin vend e pa vend intesitet fjalë...

Editorial 24 Mars 2022, 10:41

Gjyshja e Kosovës

Nga Enver RobelliJemi shoqëri që harron shpejt. Të etur pas zhurmës së përditshme politike, të përplasur në vorbullin e intrigave, kombinimeve paraelektorale, p...

Editorial 23 Mars 2022, 14:23

Pse të ndalemi vetëm tek oligarkët rusë?

Nga Yanis VaroufakisMjaftoi që Roman Abramovich, i sapo shënjestruar nga sanksionet e Mbretërisë së Bashkuar ndaj oligarkëve rusë, të njoftonte se po shiste klu...

Editorial 22 Mars 2022, 09:16

Iku apo s’iku?

Nga Meri LikaLulzim Basha dje bëri një hap pas. Nuk them dorëheqje sepse vetëm e tillë nuk mund të quhet. Sipas mendimit tim, media gaboi kur e quajti dorëheqje...

Editorial 21 Mars 2022, 19:15

Basha dështoi edhe me dorëheqjen

Nga Enton AbilekajTIRANË– Dorëheqja si akt personal nuk mund të mos përshëndetet. Pavarësisht vonesës, pavarësisht pasojave, është gjithmonë një mund...

Rrëfimi i Dumanit/ Berisha: S’kisha dëgjuar që bandat rivale të merrnin të njëjtin vrasës

Rrëfimi i Dumanit/ Berisha: S’kisha dëgjuar që bandat rivale të merrnin të njëjtin vrasës

PPE për krizën në PD? Berisha: S’e di, e vlerësojmë, disa nga ne do shkojnë

Berisha korrigjohet: Ia paskam thënë gabim emrin Dumanit, e paska Nuredin

Duma e Alizoti në mbledhjen e Rithemelimit, Berisha: Do e merrni vesh në darkë

3 Komisionet në duart e Alibeajt, Berisha: Përpjekje Ramës për ta lënë vendin pa Opozitë

Miraka te Ligjet, Berisha: Bardhi të japë sqarime për vrasjen në Elbasan

Berisha: Alibeaj merr në mbledhje demokratë që nuk janë pjesë e grupit të PD

Berisha paralajmëron protesta: Droga është normë në polici, mjaftojnë dy vrasjet e fundit

Nesër zgjidhet kryesia e PD/ Berisha: Sot dorëzoj emrat

Pas Dumanit, Berisha thirrje Besian Xhixhës: Trego lidhjet e krimit me politikën

Berisha: Dumanit po i censurojnë dëshmitë, nxirrni tabulatet e Taulant Ballës me Suel Çelën

Berisha thirrje Nuredin Dumanit: Trego gjithçka, deri tani ke thënë ato që dimë të gjithë

Berisha: Gjykata Supreme janë Rama e Don Agaçio, gjthçka ndodh në dhomë këshillimi

Manja ‘pastroi’ dosjet, Berisha: Mafia e pronave u amnistua, mjafton të çojnë qesen në Apel

S'përmbahen! Bardhi: Mos më ngri zërin mua. Bushka: Flisni 7 veta në kor

PLAS KEQ te Ligjet/ Bushka: Ne jemi ndryshe Gazi, ty të është vrarë dikush në zonën elektorale

Raporti i Administratës Publike, Bardhi: Keni analizë për patronazhistët, keni marrë masa?

Raporti i Administratës Publike/ Alibeaj: Pse gjatë vitit zgjedhor ka pasur më shumë rekrutime?

Anëtarët e ish-sigurimit të Shtetit/ Alibeajt s'i pranohet kandidati, ngre zërin: Ja provat

Socialistët miratojnë të propozuarin e Berishës, Simon Miraka

Sherr te Ligjet/ Bardhi: Të pafytyrë, votuat të propozuarin e non-gratas. Bushka: Lëri patetizmat

Në qendër të Tiranës, aksidentohet autobusi i linjës së Institutit

Emrat e Alibeajt për Zgjedhoren, Balla: Sa t'i sjellë, do i miratojmë, më në fund

Presidenti/ Balla: Votat do i gjejmë, po konsultohem me dy grupet e tjera të Opozitës

Bylykbashi anëtar i Reformës Zgjedhore, Alibeaj: Nuk është provokim

'Jam kryetar grupi'/ Alibeaj: Brenda PD s'ka përplasje, s'ka bojkot për presidentin, të hënën....

Procesi i zgjedhjes, Alibeaj: Jemi gati deri në 12 të natës nëse PS ndryshon mendje

Zgjedhja e Presidentit/ Alibeaj: Maxhoranca nuk i ka 71 vota, është realitet

Procesi i Presidentit/ Ndryshon mendim pas mbledhjes, Alibeaj: Do marrim pjesë

Cilët kryebashkiakë do kallëzohen? Manja: Hetimi ka rregulla, s'bëj publike asnjë rast

Rrezikon Shqipëria nga lufta?Peleshi:Jemi të sigurtë,NATO reagon sa herë që preket një pëllëmbë tokë

Shqipëria ngre bazë të dhënash për emergjencat, çon togë në Bullgari, zgjeron kontributin në NATO

Balluku: Ka abonentë familjarë që përdorin mbi 5 mijë kw mujorë, do kenë pishina, s'fikin dritat

Miratohet koncensioni për ndërtimin e aksit Thumanë-Kashar

Qeveria vendos transferimin e të dhënave për licensat e minierave

A e ka gati Shqipëria dosjen për çështjen e detit në Hagë? Xhaçka: Në atë fazë jemi

Mbështetje për emigrantët shqiptarë në Greqi? Xhaçka: E diskutova me Dendias, do njihet gjuha shqipe

Shqipëria jep OK për futjen e Suedisë e Finlandës në NATO

Gjuhë të huaja e letërsia, ulet mesatarja që duhet të kenë maturantët për këto degë

Kisha

Mbledhja e grupit, Berisha mbërrin në selinë blu: Alibeaj vegël e Ramës, po fyejnë Diasporën

Forumi i PPE, Berisha: Po mbajnë qëndrim neutral, zëri ynë s’do mungojë

S’ju uroi asnjë ambasadë, Berisha: S’e mbaj mend ta kenë bërë ndonjëherë

Marrëdhënia me SHBA, Rama: Miqtë e BE s'e kuptojnë, u dukemi budallenj

Rama: Kemi gati projektin për një bazë detare të NATO-s, do ia paraqesim gjeneralit

Yuri Kim në sallë, Edi Rama: Do flas anglisht, të shmang përkthimin e keq që krijon probleme

U nderua me medalje, gjenerali amerikan 'i mahnitur' pas Ramës: Jeni lider!

Rama i dorëzon medalje Komandantit të NATO-s: Do bëjmë plan për një bazë detare

INCIDENTI- Rama mezi i vendos medaljen gjeneralit amerikan: Më fal, s'qenka e lehtë

Tifozët