LIVE UPDATES
Aktualitet

Zbuloi sesi qeveria shqiptare ‘armatosi’ Facebook-un për të manipuluar opinionin publik, flet për herë të parë ish-inx

23 Prill 2021, 10:25 Nga DOSJA
Zbuloi sesi qeveria shqiptare ‘armatosi’ Facebook-un për

TIRANË– Ish- inxhinierja e të dhënave të kompanisë ‘Facebook’ ka folur për herë të parë për fenomenin që zbuloi në Shqipëri, ku tregohej sesi liderët e përdorin platformën për të manipuluar opinionin publik dhe sulmuar qytetarët. 

Ajo ka dëshmuar për ‘A SHOW’ me Adi Krastën se konstatoi dhe sinjalizoi  per Shqipërinë, njësoj si për Hondurasin e Ajzerbaxhanin, sjellje e profile jo auntetike në platforëmn e ‘Facebook’ në përmasa alarmante, gjatë periudhës maj – gusht, 2019. Ajo ka treguar rrjedhën e zbulimit, edhe arsyen pse e la përmes hetimin. Asaj iu desh të zgjidhte mes fenomenit në Azerbajxhan dhe Shqipëri, por gjykoi të hetonte në Azerbajxhan, për shkak se nuk dinte gjuhën shqipe. Ajo tregon se kjo ndërhyrje e njohur edhe më parë, lidhet me njerëz shumë të fuqishëm. Ish-inxhinierja i ka kërkuar edhe falje popullit shqiptar disa herë, pasi sipas saj, kjo çështje duhej vazhduar pasi është shumë shkelje e rëndë.

Krasta: Ju keni përdorur një term ‘gjatë punës sime kamë parë dhe kam kuptuar që i kisha duart me gjak’, sigurisht kjo është një metaforë, por ju kuptuat që në vende si Hondurasi ose Azerbajxhani, pushteti mundohej që përmes ‘Facebook’, që të influenconte negativisht mendimet e njerëzve të zakonshme, përmes elementeve të platformës që janë përlqimet, komentet e njerëzve që nuk janë reale, apo sulmet e dedikuara për të sulmuar njerëz të caktuar. Sa e vështirë ka qenë për ju që ta flisni fillimisht me njerëzit që ju menduat se do të duhej ta zgjidhnin këtë ngjarje dhe pse ju bëri përshtypje?

Zhang: Unë kam punuar në ‘Facebook’ që nga qershori 2018, deri në shtator të 2020-tës, ku zbulova një aktivitet jo të vërtetë në Shqipëri, që përshkruhej një artikullin e ‘The Guardian’. Ndodhi në korrik të 2019, pasi kisha identifikuar aktivitetin e konturës. Nuk dua të diskutoj për fakte specifike në Shqipëri, se është çështje komplekse dhe konfuze dhe nuk u kuptua kush ishte përgjegjës dhe çfarë po përpiqeshin të bënin. Unë po përpiqem të gjej një ekuilibër në përgjegjësinë time ndaj popullit shqiptar, të jem e ndërgjegjshme dhe të mos fajësoj individët e gabuar. Në Shqipëri, personat të cilët hetonin çështje të tilla, ishte ekipi i hetimit që hetoi ndërhyrjen e Rusisë në zgjedhjet e SHBA të 2016-tës. Mendoj se kjo ndërhyrje lidhet me njerëz të fuqishëm. I kërkoj ndjesë popullit shqiptar, unë nuk arrita dot ta ndjek më teper këtë çështje, por ishte tepër e vështirë. Edhe Azerbajxhani ishte brenda së njëjtës kategori. Unë arrita në përfundimin se aktiviteti ishte në të dyja vendet. Për këtë arsye vendosa të përqendrohem vetëm te Azerbajxhani, për këtë i kërkoj sërish ndjesë popullit shqiptar. Për këtë them se i kam duart e lyera me gjak. Mu vu përpara një vendim i vështirë, ku dhe kur duhet të veproja.

Krasta: E respektoj vendimin tënd për të mos u futur në detaje, kur ju e keni kuptuar këtë fenomen lidhur me parregullsitë në mënyrën sesi përdoret ‘Facebook’

Zhang: Këtë e dallova në korrik të 2019. Fillova të hetoj pas rastit të Azerbajxhanit, ku zbulova se edhe Shqipëria ishte në gjendje shqetësuese. Atë kohë nuk kisha prova, por mendoj se mund të ketë nisur ky fenomen në maj të 2019. E kuptoj se Shqipëria po kalonte një krizë politike asokohe. Nuk e njihja gjuhen dhe pas gushtit, nuk e vazhdova hetimin e kësaj çështjetje. Kur më pushuan nga puna, i pash për herë të fundit këto të dhëna dhe gjërat kishin ndryshuar dhe tani që janë zgjedhjet, nuk dua të bëj spekulime.

Kur u zbulua skandali?

Investigimi u publikua nga britanikja The Guardian‘ ku tregohej sesi liderët e botës përdorin Facebook për të manipuluar dhe sulmuar qytetarët. Në shkrim përmendej edhe Shqipëria, ku shihet se skuadra e inteligjencës së Facebook u sinjalizua për llogaritë e rreme që mbështesin një nga udhëheqësit politik në Shqipëri.

Një hetues i inteligjencës së kërcënimeve gjeti prova se rrjeti shqiptar, që po prodhonte komente jo-autentike, ishte i lidhur me individë në qeveri. Më pas çështja u rrëzua,” shkruante Guardian.

Dhe nëse shumëkush është habitur nga mënyra sesi rriten automatikisht “like” “share” apo “komente”, gazeta tregonte se është krijuar një angazhim i rremë për të treguar se lideri është popullor. Por problemi qëndron edhe në faktin se algoritmi mëson se faqja është popullore dhe në këtë mënyrë rrit shfaqjen në faqen kryesore të përdoruesve.

Një mënyrë për të manipuluar debatin publik në FB është duke krijuar ‘angazhim’ të rremë me pëlqime, komente, shpërndarje dhe reagime nga llogari jo-autentike ose të kompromentuara në Facebook”, shkruan Guardian pas zbulimit të ish-inxhinieres.

(kle.mu./Dosja.al)

Rama është propozuar për president nga disa deputetë socialiste, mendoni se:

View Results

aktualitet aktualitet investigimi i the guardian manipulimi me facebook sophie zhang investigimi i the guardian manipulimi me facebook sophie zhang

Sondazh

Poll
Aktualitet 23 Prill 2021, 09:15

KORÇË– Efektivi i policisë i cili mbrëmjen e djeshme përplasi për vdekje një 64-vjeçar në Korçë, ka rënë ditën e sotme në pranga.Shërb...

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj