Personat më të vëmendshëm e kanë vënë re: Një nga zogjtë më të zakonshëm, harabeli, pothuajse është zhdukur. Por shumë pak e dinë pse nuk shohim më.
Kur një specie e gjërë e kafshëve zvogëlohet shpejt dhe në mënyrë drastike në numër, gabimet janë të kombinuara me shumë faktorë. Në rastin e harabelave, “gabimet” – sipas ornitologëve – janë me të vërtetë shumë dhe të ndryshme. Si një zog i vogël i pranishëm në praktikisht të gjitha qytetet e Evropës dhe të botës, në fakt, harabeli është bërë një specie e kërcënuar.
Në Itali ekzistojnë katër lloje të zogjve të llojit Passer: ata janë harabeli i brendshëm (P. domesticus), i përhapur në të gjithë Evropën, harabeli i Italisë (P. italiae) dhe disa zona të tjera, plaice sardele (P. hispaniolensis) e përhapur në Sardenjë dhe Sicili, dhe pemë harabeli (P. montanus), i cili dallon nga dy pika në faqet. Pothuajse të gjitha llojet mbizotërojnë kryesisht në qytete, megjithëse jetojnë edhe në fshat.
Të gjitha llojet kanë pësuar, pak a shumë, një rënie drastike të popullsisë në dyzet vitet e fundit. Pavarësisht dekadave të studimit, shkaqet janë ende të paqarta dhe ndoshta ndryshojnë sipas kombit dhe vendeve ku jeton harabeli vetë. Në Paris, për shembull, duket se rënia e më shumë se 50% është më e theksuar në lagjet ku banorët kanë ndryshuar me kalimin e kohës, nga ata që i përkasin klasës punëtore me ato të borgjezisë, një fenomen i quajtur gentrification, shkruan Focus.
Diku tjetër fajësohet mungesa e insekteve, pasi harabeli ka nevojë për shumë insekte gjatë periudhës së riprodhimit për t’u ushqyer. Me rritjen e pesticideve dhe rënien e insekteve (një studim gjerman ka vendosur që po ndihmojmë një apokalipsi të vërtetë të insekteve) harabelat nuk dinë më si të ushqejnë të vegjlit e tyre.
Mund të flasim pastaj për konkurrencë me llojet e tjera të zogjve, si stunus (Sturnus vulgaris) për vrimat ku fshihen dhe mungesa e farave nga burrat.
Përshembull në Indi, për shembull, gratë nuk mbjellin më drithëra para shtëpive dhe për këtë arsye nuk lënë më shumë farë për zogjtë.
Shkaqet më të përgjithshme, të cilat për shembull çuan në zhdukjen e harabelave në Londër, mund të jenë ndotja e ajrit dhe rritja e popullsisë së maceve shtëpiake, grabitqarët e shpendëve të vegjël.
(f.m/dosja.al)
Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:
Dosja.al siguron foton ekskluzive të 31-vjeçares Edlira Bici e cila akuzohet se ka marrë pjesë në grabitjen spektakolare të 9 prillit në aeroportin e Rin...
TIRANË- U zhvillua sot në Tiranë konferenca rajonale kundër ekstremizmit. Koordinatori i Qendrës Kundër Ekstremizmit, Agron Sojati ka zbuluar se të paktën ...
TIRANË- Detaje të reja janë mësuar në lidhje me të dyshuarit për grabitjen spektakolare të ndodhur në 9 prill në Rinas. Sot është mësuar dhe identiteti i g...
GREQI– Klodian Lekocaj i njohur i “mafia i burgjeve” është transferuar me urgjencë në spitalin e burgut të Koridalosit pasi ankohej se ishte sëmurë. Po ashtu në...
TIRANË– Ambasadori i BE-së në Shqipëri, Luigi Soreca do të zhvillojë një takim partitë e vogla të koalicionit opozitar.Takimi zhvillohet ditën e sotme në o...
Drejtori i Institutit të Krimeve dhe Pasojave të Komunizmit, Agron Tufa ka paditur në Gjykatë, deputetin socialist Spartak Braho, ish-deputetin socialist Sabit ...
TIRANË- Ndërsa kanë kaluar plot 2 javë nga supergrabitja e ndodhur më 9 prill në aeroportin e Rinasit, ku u morën 6.7 milionë euro, kompanitë e fluturimit ...
DURRËS- Gjendet trupi i një gruaje të mbytur në lagjen 13, identiteti i të cilës ende nuk bëhet me dije. Policia ka njoftuar se gruaja është rreth 70 vje&c...
Bankat në Shqipëri detyrohen të organizojnë transferta parash të thata disa herë në muaj dhe kjo për arsyen e thjeshtë se Shqipëria ka një suficit të lartë, të ...
THETH- Thethi prej muajit dhjetor vijon të jetë i bllokuar nga dëbora e dimrit që lamë pas, por mësohet se ditën e sotme, ka filluar puna për hapjen e saj, e ci...