LIVE UPDATES
Insights

Analiza e BBC: Çfarë do bëhet me Italinë pas dorëheqjes së Draghit

I njohur brenda dhe jashtë vendit, Mario Draghi u soll për të udhëhequr rimëkëmbjen ekonomike të Italisë nga pandemia Covid, por pas 18 muajsh koalicioni i tij i partive në të gjithë spektrin politik u shemb.

22 Korrik 2022, 14:03 Nga d.a.
Analiza e BBC: Çfarë do bëhet me Italinë pas
Mario Draghi

Nga BBC

Italia po shkon drejt zgjedhjeve të reja dhe muajve të paqëndrueshmërisë politike, pasi njeriu i quajtur 'Super Mario' dha dorëheqjen si udhëheqës i pazgjedhur i një qeverie uniteti.

I njohur brenda dhe jashtë vendit, Mario Draghi u soll për të udhëhequr rimëkëmbjen ekonomike të Italisë nga pandemia Covid, por pas 18 muajsh koalicioni i tij i partive në të gjithë spektrin politik u shemb.

Çfarë ndodh tani

Italianët do të shkojnë në zgjedhje më 25 shtator dhe Mario Draghi i është kërkuar të qëndrojë si kryeministër i përkohshëm. Italia është anëtare e NATO-s, G7 dhe ekonomia e tretë më e madhe në BE, kështu që ka rëndësi kush e drejton Italinë.

Në pamje nuk do të ndryshojë shumë, por parlamenti është shpërbërë, duke penguar progresin drejt buxhetit për vitin 2023 dhe reformat shumë të nevojshme.

Dhe çfarëdo që të ndodhë më pas, ditët e qeverisjes së unitetit me bazë të gjerë në Romë kanë mbaruar.

Shanset janë aktualisht për marrjen e pushtetit nga një qeveri e krahut të djathtë, ndoshta e udhëhequr nga Giorgia Meloni, partia e ekstremit të djathtë 'Vëllezërit e Italisë' së së cilës nuk ishte pjesë e koalicionit Draghi.

'Jo një tragjedi e tillë'

Draghi stabilizoi qeverinë e Italisë dhe siguroi besimin e BE-së, ndërsa Roma kërkonte të rikuperohej nga pandemia Covid. Por kabineti i tij u bë gjithnjë e më i përçarë, me të gjitha partitë që kishin një sy në zgjedhjet që priten në maj 2023. Dhe ai pranoi se kishte pasur kundërshtime në rritje brenda kabinetit ndaj reformave të rëndësishme.

Tani një qeveri me një mandat të ri duhet të jetë në fuqi deri në këtë vjeshtë.

"Unë nuk mendoj se është një tragjedi e tillë. Zgjedhjet do të jenë të shpejta, gjë që është e mirë edhe për investitorët ndërkombëtarë dhe do të jetë një fushatë më e shkurtër"- thotë Prof Leila Simona Talani, drejtuese e Qendrës për Politikën Italiane në King's College në Londër.

As ekonomia e Italisë nuk do të ndalet. Një qeveri e përkohshme duhet të jetë në gjendje t'i mbajë gjërat në rregull dhe të punojë për buxhetin e vitit 2023, i cili do të duhet të miratohet në muajt e ardhshëm.

"Një qeveri me të drejta të plota është shumë më e mirë, nuk e mohoj, por shumë gjëra do të mund të funksionojnë," thotë Prof Giovanni Orsina, kreu i shkollës së qeverisë në Universitetin Luiss në Romë.

Italia duket djathtas

Giorgia Meloni ka arritur dëshirën e saj. Udhëheqësja 45-vjeçare e ekstremit të djathtë Fratelli d'Italia (Vëllezërit e Italisë) nuk donte të bënte asgjë me qeverinë e Draghi dhe bëri thirrje vazhdimisht për zgjedhje të parakohshme.

Me sondazhet që e vendosin FdI në kryesimin me 22-23% të votave, partia e saj me rrënjë neofashiste është në një pozicion të fortë për të kryesuar qeverinë e ardhshme të Italisë, së bashku me Ligën e ekstremit të djathtë dhe të qendrës së djathtë Forza Italia.

Meloni i detyrohet origjinës së saj politike Lëvizjes Sociale Italiane neofashiste (MSI) të viteve 1980 dhe partia e saj akuzohet se ka tërhequr mbështetjen e neofashistëve. Ajo ka pikëpamje nacionaliste për migracionin, çështjet sociale dhe kulturore, por Prof Orsina e sheh atë tani si një politikane me bindje të krahut të djathtë që tërheq kryesisht konservatorët e krahut të djathtë.

Mario Draghi ka qenë një mbështetës i fortë i Ukrainës, duke luajtur një rol kyç në G7 dhe NATO, si dhe në BE. Një rënie në të djathtë mund ta ndryshojë këtë.

Ish-ministri i Jashtëm Luigi di Maio ka akuzuar Ligën dhe populisten Pesë Yjet për flirtim me Vladimir Putin, por zonja Meloni ka marrë një pozicion shumë të fortë "atlantist" në favor të Ukrainës që nga pushtimi i Rusisë. Ajo u pa më parë si një euroskeptike, por ajo e di se italianët janë ngrohur kryesisht me BE-në për shkak të ndihmës së Brukselit për rimëkëmbjen Covid.

Fragmentimi i politikës italiane

Nëse e djathta fiton zgjedhjet italiane, atëherë një marrëveshje koalicioni mund të arrihet brenda disa javësh, por Giovanni Orsina beson se sondazhet e opinionit mund të ndryshojnë shumë shpejt gjatë fushatës, kështu që rezultati mund të jetë shumë i ndryshëm. Kjo do të thotë se pazari zgjat më shumë.

Italia nuk është e huaj për krizën politike: qeveria e saj e ardhshme do të jetë e 70-ta që nga Lufta e Dytë Botërore. Por harta politike po ndryshon me shpejtësi.

"Politika italiane është bërë shumë rrjedhëse; votuesit e ndryshojnë mendjen shumë lehtë. Partitë janë gjithashtu shumë të dobëta dhe ka një copëzim të madh," thotë ai.

Dy partitë e vetme që kanë mbi 20% janë Vëllezërit e Italisë dhe Partia Demokratike e qendrës së majtë. Përveç Lidhjes së ekstremit të djathtë dhe pesë Yjeve populiste, nuk ka parti më të larta se 10%. Të dy Forza Italia dhe Five Star kanë parë dezertime.

Leila Simona Talani beson se partitë e krahut të djathtë mund të luftojnë për të formuar një shumicë, ndërsa një grup më i gjerë i qendrës, i majtë dhe disa nga qendra e djathtë mund të kenë sukses.

Rrezik për fondet e BE-së për Covid

Italia është marrësi më i madh i fondit të rimëkëmbjes së Covid të BE-së me 191 miliardë euro (160 miliardë £) në grante dhe kredi. Por paratë janë të lidhura me dhjetëra reforma, ndaj ka shqetësime se italianët mund të humbasin në këstin e ardhshëm.

Pjesa e parë prej gati 25 miliardë eurosh u pagua në maj dhe italianët nuk duan të rrezikojnë pjesën e dytë. Për deputeten e pavarur Emanuela Rossini, shqetësimi i parë i Italisë duhet të jetë zbatimi i planit kombëtar të rimëkëmbjes: "Është në duar të mira dhe ne do të punojmë me Komisionin Evropian për gjërat më urgjente".

Reformat përfshijnë ekonominë dhe sistemin e drejtësisë, si dhe tranzicionin dixhital dhe të gjelbër. Dhe z. Draghi gjithashtu ka luftuar me ndryshimet në rregullat e konkurrencës, duke përfshirë lirimin e licencave për koncesionet e çmuara të plazheve të Italisë.

Prof Talani beson se ka pak për t'u shqetësuar pasi financimi i BE-së është "pothuajse automatik", por sheh rreziqe përpara me reformat e konkurrencës. Ekonomisti Lorenzo Codogno argumenton se kolapsi i qeverisë është një goditje e madhe për aftësinë e Romës për të ofruar politika dhe reforma në afatin e afërt. Por çuarja e zgjedhjeve përpara është ndoshta më mirë sesa një ngërç i mundshëm mbi politikën.

dorehiqet mario draghi bie qeveria ne itali leila simona talani

Sondazh

Poll
Insights 16 Korrik 2022, 08:14 e.k

Gara e pushimeve në rrjetet sociale

Foto ilustruese TIRANË-  Nga Edlira Çepani Në një bisedë mes miqsh ku të parët pyesin “Ku keni qenë ...

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet