LIVE UPDATES
Aktualitet

“Enveri ishte i vendosur për arrestimin e Kadaresë” ish-kryehetuesi rrëfen bisedën me diktatorin: Sot kur e kujtoj ësht

12 Shtator 2020, 17:04 Nga DOSJA
“Enveri ishte i vendosur për arrestimin e Kadaresë”

Në rrëfimin ekskluziv për emisionin “Kjo javë”, ish-kreu i Prokurorisë së Përgjithshme në komunizëm, Qemal Lame, rrefën se dikatori Enver Hoxha ishte i vendosur aso kohe për arrestimin e shkrimtarit Ismail Kadare. Lame rrëfen bisedën e bërë me diktatorin Hoxha lidhur me cështjen.

Lame thotë se pavarësisht se protagonistët kryesorë në bisedë për dosjen e komplotit kanë ndërruar jetë, dokumentet ekzistojnë ashtu sikundër ka dëshmi ndër të gjallë që duhet të marrin guximin për të folur. “ E marrim të mirëqenë që nuk ka dosje, janë punëtorët operativë që jetojnë akoma dhe që e kanë ndjekur dhe ata duhet të flasin, ashtu sic flas është.” thekson ish kryehetuesi.

Kur ka qenë biseda e parë me diktatorin?

Pasi dhash përgjigjen, lamë takim me diktatorin të cilin e kam shkruar datën në libër.

Po 27 shtator ’82…

Takimi ishte i shkurtër. Ashtu i kishte bisedat ai. Unë i raportova për konkluzionin tim dhe më përpara i kisha dërguar një promemorie se kisha bërë një studim për krimet kundër shtetit. Ishte dakord me mendimin tim dhe më tha ta lëmë edhe një herë. Unë e kam arsyetuar më gjatë në libër.

Po e qartë, bëhet fjalë për ’82 kur u la për një farë periudhe… sa i vendosur ishte Enver Hoxha për ta arrestuar Ismail Kadarenë dhe në bisedat tuaja, merrte mendim nga ju?

Ai ishte tërësisht i vendosur dhe duhet të kemi parasysh që kur fliste ai nuk kishte njeri ta kundërshtonte.

Atëherë pse nuk u arrestua Ismail Kadare?

Mua më erdhi e paparitur kjo porosi, them e papritur se i pash materialet, ato nuk qëndronin. Aty argumentohej fajësia, sidomos në një procesverbal që është përmendur edhe në libra. Është përmendur publikisht përpara se ta botoj unë. Është një proces verbal i pyetjes së Fiqeret Shehut, është i njohur në media. Unë pash materialet dhe i bëra promemorien, ai e mori e pa.. Argumentova që nuk mund të arrestohet, të zgjerohet komploti se do të shkohej në përmasa të gjera, ishin arrestuar rreth 23 persona dhe të shtohej më pas me komplotistë të tjerë, për mua ishte jë veprim i pajustifikuar. E them i pajustifikuar sepse ngjarja që ndodhi me Mehmet Shehun nuk u pranua në opinion publik edhe hetimi që po bëhesh, megjithëse shumë sekret dhe arrestimi i personave shumë të rëndësishëm nuk i bindi njerëzit. Unë në këtë rast i parashtrova gjendjen e kriminalitetit, intensitetin e lartë të krimeve kundër shtetit, arrestimet e shumta që ishin bërë dhe këtë e bëra që të mos zgjatesh më tej kjo cështje. Ky ishte mendimi im me shumë përgjegjësi. Ishte një situatë e jashtëzakonshme dhe unë që flas tani kur e kujtoj është shumë e rëndë.

Flisni se kishit në dorë materialet që iu dhanë, që të arrihej deri te arrestimi i Ismail Kadaresë, ju keni bërë botimin tuaj, pse nuk mbështeten dokumenta ato c’ka ju thoni?

Dokumentet janë edhe sot të botuara është një procesverbal tipik i Fiqeret Shehut, që ekziston. Është i botuar një dorëshkrim i Enverit që i bënte pyetje hetuesve për Fiqeret Shehun. Mbi bazën e saj janë ndërtuar hetimet por këto kanë qenë para se të shkoja unë, madje që ta dini edhe ata persona që e trajtojnë këtë problem, unë do t’ju sygjeroja atyre që kanë rezerva në këtë drejtim të shohin dosjen e komplotit, në atë dosje janë të gjitha dokumentat. Edhe do të binden tërësisht, pjesërisht janë bërë të njohura në emisione të ndryshme, por dukumenta më të plota dhe kopje e këtij procesverbali që qarkullon në media është në dosjen e komplotit. Këto dokumente janë konkrete, nuk janë të sajuara apo mendime që jepen për të justifikuar një qëndrim.

Ju jeni shprehur se nuk gjendet një dosje 2A ku të jetë dokumentuar ndjekja agjenturore, apo jo. Por në fakt ndjekja sipas jush ka vijuar në formë intensive..

Në dosjen 2A, hetuesia dhe unë konkretisht nuk kisha mundësi të hyja në punën operative mua më erdhën këto materiale që ju thash për Ismailin. Kanë qenë rreth 30 kallëzime edhe më shumë që ishin grumbulluar, por kryesorja ishte e Fiqeret Shehut mbi bazën e Fiqeret Shehut ishte ndërtuar e gjithë legjenda e Mehmet Shehut edhe tabloja sinoptike. Në këtë drejtim duhet të kemi parasysh që unë si hetuesi dhe më pas në fund të majit te 1983 u krijua Hetuesia e Përgjithshme dhe u emërova unë si kryetar i saj. Pas kësaj kohe unë isha më i shkëputur dhe s’kisha lidhje, kur isha unë në hetuesi të brendshme të gjithë veprimtarinë e hetuesisë e drejtonte Ministri i Brendshëm, ndaj unë nuk kisha asnjë shanc të hyja në hetime ose në punën operative. Kjo është e vërtetë, janë dokumentat që e vërtetojnë. Unë për sa kam mundur të mësoj i kam dokumentuar me korrektësi. Dosja 2A nuk gjendjet sepse një herë në vitin 1972 ka patur një dosje që është asgjësuar. Dosja e komplotit duhet të jetë në arkivën operative të ministrisë së brendshme dhe aty duhet të ndodhen shumë materiale. Mund të jenë seleksionime, djegie të materialeve, por sido që të jetë aty ndodhen materiale. E marrim të mirëqenë që nuk ka dosje, janë punëtorët operativë që jetojnë akoma dhe që e kanë ndjekur dhe ata duhet të flasin, ashtu sic flas është. Është zv/ministri i brendshëm që e kan ndjekur, është drejtori i Drejtorisë së Sigurimit të Shtetit, është zv/drejtori i Sigurimit të shtetit, është përgjegjësi i grupit operativ, dhe këta persona jetojnë, mund të dëshmojnë. Materialet që janë në arkivin e SHIK dhe personat që janë në jetë, mund të japin sqarime të bollshme. Dokumenta ka pasur dhe kjo është e sigurtë. Pse unë arrita të japë këtë mendim për Ismailin. Unë u nisa nga insteresa kombëtare.

Ju nuk keni asnjë njohje personale me Ismal Kadarenë?

Unë nuk kam patur asnjë njohje

Keni patur kontakte së fundmi pas botimit të librit?

Dua ta sqaroj tamam. Në librin e parë unë e kam trajtuar atë problem se duhet ta trajtoja, s’kishte rrugë tjetër. Kur flisja për shembjen e mureve të komunizmit detyrimisht duhet të flisja për personat tipit që u ndoqën atëherë. Aty e kam përmedur edhe Ismailin se u largua dhe shkoi në Paris. Këtë pjesë e kisha material që e kisha përgatitur në libër, prej vitit 1981. Unë Ismailin nuk e kam takuar kur botova librin e parë. Pas kësaj para se të përfundoja këtë libër, rastësisht jemi takuar, e kam takuar shumë pak , e kam përshëndetur, ma prezantuan se unë nuk kisha miqësi e shoqëri me të. Ky ishte rasti, nuk e kam njohur dhe nuk kap pas kontakte me te. Edhe pas botimit tani nuk kam kontakt me te dhe nuk pres të marr kontakt me të. Unë e kam botuar librin për letërsinë, për historinë, për të vërtetën, që të mësojë brezi aktual cfarë ka qenë e kaluara. Të mbeten këto dokumenta për të ardhmen dhe ata që do vijnë të kenë një pasqyrë të qartë të shkruhet drejtë historia dhe ata persona që e kanë përjetuar këtë periudhë, të marrin guximin të flasin ashtu si po flas unë.

Marrë nga BW

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

aktualitet aktualitet ismail kadare qemal lame ismail kadare qemal lame

Sondazh

Poll
Aktualitet 12 Shtator 2020, 15:27

KAVAJË- Drejtori i një banke private në Kavajë ka rezultuar pozittiv me Covid-19. Dosja.al mëson se është infektuar me sëmundjen vdekjeprurëse edhe gruaja ...

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje