LIVE UPDATES
Ekonomi

Ka gjithmonë një faturë financiare- Si reagojnë financiarisht shqiptarët sapo kalojnë përmbytjet?

Po pse e themi këtë pa ditur dëmin dhe sa prej të dëmtuarve kanë sigurime? Historiku nuk na jep tjetër përfundim.

24 Nëntor 2022, 15:28 Nga k.m.
Ka gjithmonë një faturë financiare- Si reagojnë
Foto ilustruese

Shqiptarët edhe pse i tremben humbjes së pronës nuk janë të gatshëm të paguajnë për ta mbrojtur atë. Në raste fatkeqësish natyrore shumica presin të tjerët të paguajnë për ta. Të dhënat nga tregu i sigurimeve gjithnjë na sugjerojnë të njëjtin konkluzion.

Përmbytjet e këtyre ditëve dhe pse “anemike” krahasuar me vite më parë kanë gjithnjë një faturë financiare e  cila do të vijojë të paguhet në pjesën dërrmuese nga buxheti i shtetit dhe shumë pak përmes policave vetjake të sigurimit, nga të përmbyturit.

Po pse e themi këtë pa ditur dëmin dhe sa prej të dëmtuarve kanë sigurime? Historiku nuk na jep tjetër përfundim.

Në një monitorim të raporteve nga tregu i sigurimeve gjatë periudhave kur në Shqipëri kanë ndodhur përmbytje, në një vit, primet e sigurimit të pronës, janë rritur shpejt në vlerë dhe në numër kontratash. Por tendenca nuk ka zgjatur, duke sjellë rënie të rritjes ose edhe rënie të primeve.

Në përmbytjen e 2011-s, 14.5 mijë hektarë tokë u pushtuan nga uji në zonën e veriut të vendit, Shkodër, Lezhë dhe fshatrat përreth.

Në fund të vitit 2010, sipas të dhënave nga AMF, sigurimet për mbrojtjen e pronës arrinin deri në vlerën e rreth 940 mln lekëve dhe pothuajse 27.5 mijë kontrata. Një vit më vonë, me një rritje prej pothuajse 10%, vlera e sigurimeve arriti 1.2 mld dhe 30.5 mijë kontrata, me rritje 11%.

Deri në vitin 2015, kur ndodhi përmbytja e radhës, këtë herë në jug të vendit, rritja ishte e ngadaltë dhe herë pas here edhe me rënie. Në 2015-n vlera e primeve për sigurim prone ishte 1.9 mld dhe mbi 37 mijë kontrata. Një vit më vonë, në 2016-n, vlera e sigurimeve pësoi rënie me 1.7% në 1.8 mld, por numri kontratave pësoi rritje me 13.2%, në 43.2 mijë.

Pothuajse 10 mijë Ha tokë u përmbytën atë vit, në fshatrat ku rridhte lumi i Vjosës.

Në përmbytjen e 2017-së, ku u prek përsëri veriu i Shqipërisë, me mbi 10.6 mijë ha tokë nën ujë, sigurimet e pronë luhateshin po në të njëjtat vlera si 2015-2016, në 1.9 mld lekë dhe me rritje 3.6%. Por numri i kontratave pësoi rënie me 8%, duke u kthyer në nivelet e 39 mijve. Një vit më vonë pas fatkeqësisë së 2017-s, vlera e sigurimeve të pronës arriti për herë të parë shifrën e 2 mld lekëve, me rritje 9.2% dhe 1.5 mld kontrata, me 152% rritje. Atë vit u rritën ndjeshëm edhe dëmshpërblimet për këtë zë nga kompanitë e sigurimeve.

Gjithsesi, trendi i përkohshëm nuk zgjati as këtë herë. Në vitin 2019, vlera e sigurimeve zbriti  në 1.95 mld lekë. Por fundi i të njëjtit vit u shoqëruam me një tërmet tronditës në qendër të Shqipërisë, por që nuk u reflektua si kërkesë e shtuar për këtë zë.

Më herët, në një përpunim të dhënash nga Gazetasi.al, tregohej se tërmeti dhe Covid-19, kishin sjellë një rritje të primeve për sigurimin e pronës dhe shëndetit, për t’u zbehur në më pak se një vit. Këtë herë, përballë përmbytjeve në vend, pritet i njëjti trend sigurimesh, po për pronën, njësoj si në rastet e mëhershme të përmbytjeve në vend.

Blerim Bytyçi, drejtor i marketingut në kompaninë e sigurimeve, Eurosig, në Shqipëri tha më herët për Gazetasi.al se dëshira e kërkesat e klientëe shqiptarë mbesin të tilla e nuk kthehen në shifra.

“Pas lëkundjeve të forta sizmike të tërmeteve të 2019, interesi për sigurimin e pronës ishte mjaft i lartë. Por, ishte thjesht interes për të marrë informacion mbi sigurimin e pronës, pasi kjo nuk u konkretizua nga konsumatori. Janë interesuar me mijëra familjarë dhe biznese, por vetëm 0.1 % e tyre u pajisën me sigurim prone”, -shpjegon Bytyçi, duke treguar dhe se në disa vende të Europës Jug-Lindore, sigurimi i pronës nga fatkeqësitë natyrore është bërë i detyrueshëm.

“Në këtë mënyrë në rast dëmtimi të pronave, të siguruarit nuk i mbajnë sytë nga qeveria, por marrin dëmshpërblim maksimal për dëmet që u shkaktohen pronave të tyre.”

Ndërkohë, vetë AMF në studimin e bërë post-tërmetit, thekson se edhe rritja që ndodhi ishte rezultat i rritjes së pjesës së risiguruesve.

Sipas ekspertëve të këtij tregu, ky trend është shumë larg nga sensibilizimi dhe realisht "vullneti", por nga banka. "Qytetarët apo bizneset, bëjnë sigurimin e pronës nga zjarri sepse është kusht primar kur ata marrin një kredi për banesë. Që banka tregtare ta pranojë kërkesën, duhet të sigurohet që banesa që t'i do blesh apo edhe ajo që lë garanci, të jenë të sigurta", thotë jozyrtarisht një ekspert financiar për Gazetasi.al.

Gjithsesi, rritja nuk është ende masive, pasi sigurimet e jo-jetës vazhdojnë të mbajnë më shumë se 92% të totalit të tregut dhe kjo për shkak të sigurimeve të detyrueshme motorike./GazetaSi

permbytjet ne shqiperi


Sondazh

Poll

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit