LIVE UPDATES
Ekonomi

Një thirrje “e pafajshme” për investim në titujt qeveritarë!

Tregu financiar i ka mekanizmat për të vepruar dhe në këtë situatë delikate nuk është e udhës të vendosen friksione artificiale. Ndërsa menaxhimi i borxhit të brendshëm nevojitet të jetë strategjik, jo propagandistik.

23 Nëntor 2022, 06:56 Nga A.B

Një thirrje “e pafajshme” për investim në titujt

Në prononcimet që lidhen me sistemin financiar kërkohet mjaft kujdes e maturi. Thelbësore është që vendimet, këshillat e politikat publike të ndjekin logjikën e mekanizmave të tregut.

Sjelljet e matura është e nevojshme të tregohen, veçanërisht në vitin 2022, për vetë ngarkesën që bart ky vit, si moment kthese në zhvillimet ekonomiko-financiare.

Pas dy vitesh pandemi, që shkaktoi çrregullime në aspektin ekonomik, shoqëror dhe psikologjik në të gjithë botën, viti 2022 filloi me konfliktin në Ukrainë, duke rritur peshën e pasigurisë dhe të paqartësisë.

Problemet e prodhimit, zinxhirëve të furnizimit dhe mungesës së fuqisë punëtore, po shoqërohen me rritje të inflacionit dhe rritje agresive të normave të interesit kudo në tregjet kryesore të botës, por edhe në ekonomitë e vogla.

Edhe Banka e Shqipërisë nisi serinë e rritjes së normës bazë të interesit. Mekanizmi i natyrshëm është që rritja e interesit nga banka qendrore të shoqërohet me një zinxhir rritjesh të normave të interesit në tregun primar të titujve, përfshi ato të qeverisë, në tregun ndërbankar, rritje të normave të kredive e depozitave e kështu me radhë, duke rritur koston e financimit, por edhe përfitimin për kursimet.

Masa dhe shpejtësia e rritjes së normave të ndryshme varet nga eficienca e kanalit të transmetimit të politikës monetare. Por pa veprim zinxhir, politika monetare nuk e arrin dot qëllimin e saj: kontrollin e inflacionit.

Sigurisht që rritja relativisht agresive e normës bazë të interesit, me 2.25 pikë përqindjeje, në 9 muaj (kujtojmë që ulja me 2.25 pikë përqindjeje e kësaj norme është arritur në një periudhë kohe 8 herë më të gjatë) i ka bërë më të ndjeshme kostot për ata që kërkojnë financim, përfshirë dhe qeverinë, duke theksuar pasigurinë.

Në këtë klimë me norma në rritje, ra në sy një prononcim publik i dy qeveritarëve, gati në formën e një reklame biznesi, i cili bënte thirrje për individët të investojnë në titujt e qeverisë, duke përmendur rrezikun zero që teorikisht kanë titujt e qeverisë (kriza para një dekade e ekonomisë greke na jep një tjetër përvojë).

Nga ana tjetër, në tetor të këtij viti, banka qendrore ka shfuqizuar një vendim të saj të gushtit 2020, ku caktohej mbyllja e fazuar e aktivitetit të ndërmjetësimit nga Banka e Shqipërisë për individët që investojnë në bono thesari.

Siç shihet, banka qendrore kthen mbrapsht një veprim korrektues të mekanizmit të tregut, duke vendosur të jetë konkurrente me sistemin bankar për një veprimtari që, sipas ligjit, u takon bankave tregtare ta kryejnë.

Ndërsa qeveria hyn në lojë nëpërmjet mesazheve të saj si një ndërmjetës financiar që “reklamon” produktin e vet. Pra në një mekanizëm tregu ndërhyhet me vendime politike. Nuk është e qartë se çfarë përfitimi kanë menduar se do të ketë një veprim i tillë.

-Së pari, është vepruar në asimetri për grupin e individëve që investonin me ndërmjetësimin e Bankës së Shqipërisë.

-Së dyti, nëse synohet të mbahet pesha e individëve që investojnë në tituj, të dhënat nga Ministria e Financave dhe Ekonomisë nuk tregojnë që ka ndonjë reduktim domethënës të numrit të individëve që mbajnë tituj të qeverisë.

-Së treti, nuk mund të thuhet që rritja e peshës së individëve zbut koston e borxhit. Në periudhë afatshkurtër, kjo do të çonte në presion mbi depozitat në sistem dhe shndërrimin e tyre në tituj qeverie.

Kjo automatikisht mund të nxisë rritje të kostos së depozitave dhe për rrjedhojë, rritje më të mëdha të interesit / yield-it të kërkuar në tregun primar nga bankat, si dhe të kredive, duke ndikuar, ndoshta, në shtrëngim më të fortë sesa synon politika monetare, në përkeqësim të kredive të pakthyera me një tjetër zinxhir pasojash në ekonomi dhe në sistemin financiar.

Ose mund të çojë në reduktim të sasisë së kërkuar në treg nga bankat, që përsëri ushtron presion rritës mbi normat. Për rrjedhojë, në afat të gjatë, nuk do të kishte përfitim asnjëra palë, përkundrazi do të ketë kosto shtesë për të korrektuar deformimin e krijuar.

Tregu financiar i ka mekanizmat për të vepruar dhe në këtë situatë delikate nuk është e udhës të vendosen friksione artificiale. Ndërsa menaxhimi i borxhit të brendshëm nevojitet të jetë strategjik, jo propagandistik./MONITOR

investim

Sondazh

Poll

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës