15.4% e shqiptarëve në moshë madhore kanë hua, ekonomia jonë ngelet më pak e kredituara në rajon

2 Janar 2023, 17:10 Nga k.m.

Foto ilustruese

Shqipëria mbetet ekonomia më pak e kredituar në Rajon, me diferencë të konsiderueshme nga vendet e tjera të Ballkanit Perëndimor. Të dhënat krahasuese të Fondit Monetar Ndërkombëtar (FMN) tregojnë se raporti i kredisë ndaj Prodhimit të Brendshëm Bruto për vitin 2021 ishte 33.86%, në rënie nga niveli prej 35.52% i vitit 2020. Megjithëse kreditimi për ekonominë u rrit me ritme dyshifrore, raporti pësoi rënie për shkak të rimëkëmbjes së shpejtë të ekonomisë reale nga efektet e pandemisë. Krahasuar me vitin 2019, kreditimi i ekonomisë shqiptare në terma realë paraqitet në rritje me rritje, me 1.59 pikë përqindje.

Sidoqoftë, Shqipëria ngelet dukshëm ekonomia më pak e kredituar e Ballkanit Perëndimor.

Shifrat e FMN tregojnë se vendi më i afërt me Shqipërinë është Serbia, me 46.48% të PBB-së, e ndjekur nga Kosova, me 49.05%, Mali i Zi, me 52.71%, Bosnje-Hercegovina, me 52.84% dhe Maqedonia e Veriut, me 53.04%.

Kreditimi ende pakët i ekonomisë shqiptare është i dukshëm edhe sipas treguesit të numrit të huamarrësve në raport me popullsinë. Shifrat e FMN-së tregojnë që numri i huamarrësve nga sektori bankar në Shqipëri është më pak se 154 për çdo 1000 mijë persona në moshë madhore (ose rreth 15.4%). Për këtë indikator, Shqipëria renditet e dyta nga fundi në rajon, duke lënë pas vetëm Kosovë, ku numri i huamarrësve në raport me popullsinë në moshë madhore është afërsisht 13%. Për vendet e tjera të rajonit, angazhimi i popullsisë në hua nga sektori bankar është shumë më i lartë. Ky raport fillon nga 30% në rastin e Maqedonisë së veriut, deri në 55.5% në rastin e Serbisë.

Nënkreditimi i ekonomisë shqiptare mund të shpjegohet me disa faktorë, duke filluar nga mungesa e një tradite të konsoliduar të ekonomisë së tregut dhe zhvillimit të sektorit bankar privat. Zhvillimi i këtij sektori në periudhën postkomuniste u frenua nga ngjarjet e vitit 1997 dhe nga proceset relativisht të vonuara të privatizimit të bankave me kapital shtetëror. Kreditimi përjetoi një ritme të shpejtë në periudhën 2004-2010, por më pas u ngadalësua gradualisht nga rritja e raportit të kredive me probleme. Sidomos pas vitit 2013, sektori bankar u orientuar kryesisht në menaxhimin dhe pastrimin e portofoleve nga kreditë e këqija dhe kjo bëri që portofoli i kredisë për ekonominë të qëndronte në stanjacion deri në vitin 2019, kur nisi një cikël i ri i rritjes.

Paralelisht, kreditimi u ndikua negativisht edhe nga ndryshimet strukturore që pësoi sektori bankar, me një pjesë të mirë të bankave me kapital të huaj që hynë në proces shitjeje pas vitit 2015. Sfidë për rritjen e kreditimit të ekonomisë ngelet edhe niveli i lartë i informalitetit, që e vështirëson aksesin në kredi bankare për një numër të madh të punëonjësve dhe bizneseve të vogla e mikro në vend.

Megjithatë sinjalet pozitive që po shfaq kreditimit gjatë viteve të fundit, falë uljes së kredive me probleme dhe konsolidimit të sektorit bankar, shifrat krahasuese tregojnë qartë se hendeku i kreditimit të ekonomisë shqiptare, qoftë edhe në krahasuar me vendet e tjera të rajonit ngelet ende mjaft i madh./Monitor

fmn

Në përputhje me standarded JTI

Ekonomi 2 Janar 2023, 08:26 I.A

Agroturizmi, oazi i pushimit të fundjavave dhe festave

Foto Ilustruese TIRANË- Rritja e numrit të agroturizmeve në vend, thuajse në çdo rajon të Shqipërisë rurale, ka s...

Ekonomi 2 Janar 2023, 08:08 I.A

Profesionet që pritet të kërkohen dhe paguhen më shumë në 2023, sektorët që do të kenë rritjen më të lartë të pagave

Foto ilustruese TIRANË- 2023-shi sapo ka trokitur dhe individët kanë  filluar të bëjnë llogaritë e prioriteteve, te...

Ekonomi 2 Janar 2023, 07:55 I.A

Normat e interesit të kredive të reja arrijnë nivelin më të lartë në katër vjet

Foto Ilustruese TIRANË- Normat e interesit të kredive të reja në lekë kanë vijuar të rriten gjatë muajit nënto...

Ekonomi 2 Janar 2023, 07:53 I.A

Investimet e huaja në prona kalojnë kufirin e një miliard eurove

Foto ilustruese TIRANË- Investimet e huaja në sektorin e pasurive të paluajtshme në Shqipëri kanë kaluar pragun e një mi...

Ekonomi 2 Janar 2023, 07:51 I.A

Pak alkool për festa, konsumi i pijeve alkoolike në Shqipëri, ndër më të ulëtit në Europë

Foto ilustruese TIRANË- Shqiptarët renditen ndër popujt që konsumojnë më pak pije alkoolike në Europë, të pakt...

Ekonomi 1 Janar 2023, 21:21 F.M

FMN paralajmëron për një vit të vështirë 2023 për ekonominë globale

Kristalina Georgieva SHBA- Shtetet e Bashkuara, Evropa dhe Kina do tw përballen me dobësim të aktivitetit ekonomik. Kwtw ka parashikuar kwtw...

Ekonomi 31 Dhjetor 2022, 16:27

Blerjet e fundvitit, a e frenoi inflacioni konsumin? Taktita që përdorën shqiptarët pas rritjes së çmimeve

Festa TIRANË- Sezoni i festave është një kohë kur shumica e njerëzve presin që do të mburren pak. Në fund t&eu...

Ekonomi 31 Dhjetor 2022, 07:18 k.m.

Të pasurit kërkojnë stilime, shtresa e mesme vetëm për dasma; Si po ndikohet tregu nga Instagram

Foto ilustruese Pas viteve 2000, kërkesa për veshje të stiluara është rritur në Shqipëri. Stilistët shqiptarë ...

Ekonomi 31 Dhjetor 2022, 07:15 k.m.

Luks apo veshje të lira; për çfarë shpenzojnë më tepër shqiptarët?

Foto ilustruese Edhe gjatë vitit 2022, shqiptarët kanë vijuar të vishen me stil, por me marka veshjesh “cheap”. Dy vjet pas...

Ekonomi 30 Dhjetor 2022, 20:53

INSTAT konfirmon rritjen e varfërisë, rreth 623 mijë persona jetojnë nën kufirin e rrezikut për të qenë i varfër

Foto Ilustruese TIRANË- Ndonëse ekonomia shqiptare ka pasur një rritje të relativisht të kënaqshme vitet e fundit dhe tkurrja...

MË SHUMË