LIVE UPDATES
Editorial

Mes përshkallëzimit Izrael-Iran, është koha për një armëpushim në mbarë rajonin

Meqë Izraeli kishte kryer më parë një seri atentatesh kundër zyrtarëve dhe shkencëtarëve iranianë, ky akt ishte i vështirë për t'u mohuar. Asnjë fuqi tjetër në rajon nuk mund të bënte një shkelje kaq të pacipë të ligjit ndërkombëtar në lidhje me shenjtërinë e misioneve diplomatike. Pas sulmeve të tjera izraelite ndaj objektivave iraniane në Siri, ky ishte një akt provokues që synonte vendosjen e hegjemonisë ushtarake në rajon.

17 Prill 2024, 13:14 Nga Daoud Kuttab
Mes përshkallëzimit Izrael-Iran, është koha për
Sulmet

Kur kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu miratoi sulmin ajror në konsullatën iraniane në Damask, ai e dinte se çfarë po bënte. Megjithëse çdo sulm ndaj një misioni diplomatik është një shkelje e qartë e Konventës së Vjenës mbi Marrëdhëniet Diplomatike të vitit 1961, udhëheqësi izraelit vazhdoi, duke shpresuar të largonte vëmendjen nga dështimet e tij në luftën izraelite në Gaza.

Meqë Izraeli kishte kryer më parë një seri atentatesh kundër zyrtarëve dhe shkencëtarëve iranianë, ky akt ishte i vështirë për t'u mohuar. Asnjë fuqi tjetër në rajon nuk mund të bënte një shkelje kaq të pacipë të ligjit ndërkombëtar në lidhje me shenjtërinë e misioneve diplomatike. Pas sulmeve të tjera izraelite ndaj objektivave iraniane në Siri, ky ishte një akt provokues që synonte vendosjen e hegjemonisë ushtarake në rajon.

Nga ana e tyre, iranianët u kapën në hall. Përgjigja ndërkombëtare ndaj kundërshtimit të pacipë izraelite ndaj ligjit ndërkombëtar ishte e heshtur, veçanërisht në Perëndim, dhe Teherani nuk mund të toleronte më provokimet izraelite. Irani gjithashtu ka konsideratat e veta për parandalimin ushtarak në rajon. Rezultati ishte një sulm nga territori iranian, i cili dërgoi një mesazh të qartë për Izraelin dhe aleatët e tij. Ai demonstroi aftësitë iraniane, por gjithashtu siguroi hapësirë ​​për de-përshkallëzimin. Ministri i Jashtëm iranian Hossein Amirabdollahian e përshkroi sulmin si "të kufizuar" dhe tha se Teherani kishte paralajmëruar Shtetet e Bashkuara përpara nisjes së tij.

Falë një dislokimi të forcave amerikane në rajon dhe aftësive të mbrojtjes ajrore të Izraelit, pothuajse të gjithë dronët dhe raketat e lëshuara nga Irani u kapën. Kjo shfaqje e fuqisë ushtarake nga Izraeli dhe Irani e ka lënë pjesën tjetër të botës arabe të tmerruar nga ajo që një luftë tjetër rajonale mund t'i bëjë një rajoni tashmë të shkatërruar. Dhe nëse do të ndodhë, nuk do të ketë vetëm pasoja rajonale, por globale. Çdo konflikt rajonal iranio-izraelit do të tërheqë vendet e Gjirit, por edhe SHBA-në, Rusinë dhe Kinën, duke krijuar një konfrontim global potencialisht shpërthyes.

Ndërsa Izraeli dhe Irani po vendosin këtë "ekuilibër të ri terrori", komuniteti ndërkombëtar duhet të veprojë. Këshilli i Sigurimit i Kombeve të Bashkuara duhet të miratojë një rezolutë të fortë detyruese që vendos një armëpushim të plotë në rajon që përfshin territoret e pushtuara palestineze, Izraelin, Iranin dhe të gjitha vendet fqinje të përfshira, si dhe aktorët joshtetërorë. E rëndësishmja, kjo rezolutë duhet të pranojë se në thelb të pjesës më të madhe të destabilitetit në rajon është çështja e pazgjidhur palestineze.

Prandaj, ajo duhet të bëjë thirrje për t'i dhënë fund pushtimit gjenocidal të Gazës nga Izraeli dhe shkëmbimit të robërve. Ajo duhet të sigurojë një udhërrëfyes të qartë për shtetësinë palestineze dhe fundin e kontrollit ushtarak izraelit të të gjitha territoreve arabe të pushtuara në vitin 1967. Ajo duhet të krijojë një forcë paqeruajtëse ndërkombëtare që do të sigurojë pajtueshmërinë nga të gjitha palët, veçanërisht në Gaza, por edhe në Bregun Perëndimor. ku dhuna e kolonëve ka arritur nivele të paprecedentë.

Një deklaratë e qartë në mbështetje të së drejtës palestineze për vetëvendosje dhe një udhërrëfyes për realizimin e saj është parësore tani. Tashmë shumica e vendeve evropiane kanë  treguar  planet e tyre për t'u bashkuar me listën e 139 shteteve që kanë njohur shtetin e Palestinës. Kjo rezolutë nuk duhet të përsërisë gabimet e OKB 2728 të miratuar më 25 mars, të cilat SHBA u përpoqën ta minonin menjëherë duke pretenduar se ishte "jodetyruese". Rezoluta ishte e detyrueshme, por i mungonin “dhëmbët" apo masat e qarta që duheshin ndërmarrë në rast shkeljeje. Kjo është arsyeja pse Izraeli e injoroi atë.

Prandaj, një rezolutë e re do të kërkojë përdorimin e Kapitullit VII të Kartës së OKB-së. Neni 41 i këtij kapitulli thotë: “Këshilli i Sigurimit mund të vendosë se cilat masa që nuk përfshijnë përdorimin e forcës së armatosur do të përdoren për të zbatuar vendimet e tij dhe mund t'u kërkojë anëtarëve të Kombeve të Bashkuara të zbatojnë masa të tilla. Këto mund të përfshijnë ndërprerjen e plotë ose të pjesshme të marrëdhënieve ekonomike dhe të mjeteve të komunikimit hekurudhor, detar, ajror, postar, telegrafik, radio dhe të tjera, si dhe ndërprerjen e marrëdhënieve diplomatike.

Mundësia e vendosjes së sanksioneve thumbuese dhe bojkotit diplomatik ndaj atyre që nuk respektojnë dispozitat e saj duhet të bëhet e qartë në rezolutë. Duhet të përmenden gjithashtu dispozitat e tjera në Kapitullin VII, të cilat përfshijnë përdorimin e forcës ushtarake për të siguruar ruajtjen e paqes ndërkombëtare. Për dekada, Izraeli është larguar nga kryerja e shkeljeve skandaloze të ligjit ndërkombëtar, sepse nuk është përballur me pasoja. Tani Gjykata Ndërkombëtare e Drejtësisë ka deklaruar se veprimet izraelite në Gaza "me siguri" përbëjnë gjenocid në Gaza. Izraeli nuk do ta ndalë agresionin e tij në Gaza apo gjetkë në rajon nëse nuk përballet me një kërcënim të besueshëm të sanksioneve. Irani, nga ana e tij, tashmë përballet me presionin e sanksioneve nga Perëndimi, por nëse Kina dhe fuqitë e tjera joperëndimore do t'i bashkoheshin masave të tilla, ai do të mendohej dy herë përpara se të shkelte rezolutën.

Me Iranin që tregon qartë se është i gatshëm të de-përshkallëzohet pas sulmit, tani ekziston një dritare e vogël mundësie për veprim. SHBA dhe vende të tjera kanë ardhur në shpëtimin e Izraelit dhe kjo do të thotë se ai do të duhet të paguajë aleatët e tij duke respektuar armëpushimin. Nëse bota nuk dëshiron të merret me katastrofën ekonomike dhe humanitare të një lufte mbarë-rajonale në Lindjen e Mesme, ajo duhet të lëvizë shpejt dhe të vendosë themelet për një paqe gjithëpërfshirëse të qëndrueshme në rajon. Çelësi për këtë është zgjidhja e çështjes palestineze një herë e përgjithmonë.

daoud kuttab lufta ne lindjen e mesme

Sondazh

Poll
Editorial 14 Prill 2024, 14:39 Kostana Morava

Lufta nuk filloi, testi i njeriut po

  Kostana Morava   Mbrëmë e kam gdhirë me sytë në platformën X(Twitter) duke përjetuar live çdo momen...

Editorial 20 Mars 2024, 12:49 Lutfi Dervishi

Pastrimin e parave e bëjnë pastrueset!

Lutfi Dervishi Një ngjarje që do të hyjë në analet e historisë si ‘Gjyqi i Shekullit’, ndodhi sot në Tiran&...

Editorial 18 Mars 2024, 18:11 Meri Lika

Një gaç Shqipëri!

meri lika Ndoshta shumë prej jush nuk e dinë kuptimin e fjalës “gaç” dhe paraprakisht më duhet të shjegoj kupti...

Editorial 13 Mars 2024, 12:08 Ditmir Bushati

Rrethimi Demokratik

Ditmir Bushati Ndërkohë që kemi hyrë në vitin e tretë të luftës në Europë, si pasojë e agresionit ru...

Editorial 5 Mars 2024, 17:27 Dosja.al

Ata që duartrokitën dënimin e Belerit

Ata që duartrokitën sot vendimin e GJKKO për të dënuar Fredi Belerin, nuk janë vetëm mbështetës të Edi Ram&e...

Nis fuqishëm protesta para Bashkisë Tiranë, qytetarët hedhin molotov para godinës

Nis fuqishëm protesta para Bashkisë Tiranë, qytetarët hedhin molotov para godinës

Të pranishëm në protestë, akti fisnik i qytetarëve, u japin ujë efektivëve të policisë

VIDEO-VIRALE/ Po fliste në Rrugën e Salës, demokrati 'kapet mat' nga gruaja

"Injoranca nuk është argument" Nuk i pëlqeu pyetja, Rama prek në faqe gazetaren Ambrozia Meta

Del VIDEOJA, Elia godet Princ Lekën: Familja ime të ka mbajtur me bukë

VIDEO/ Noka i jep Spiropalit pankartën, Ministrja ofrohet ta mbaj para fytyrës

Publikohen pamjet nga brenda bazës ajrore të Kuçovës, Komandanti: E gatshme për stërvitjen e trupave

Tempulli 2/ Me kanabis gati për shitje dhe shuma parash, arrestohen 4 të rinj në Tiranë

Dalin pamjet nga kasollja ku u vra 50-vjeçari në Durrës

Kontrabandonin ilaçe dhe telefona, arrestohen dy persona në Tiranë, sekuestrohen 47 iPhone

I vunë flakën eskavatorit me vlerë 150 mijë euro, arrestohen 2 autorët e ngjarjes

Reshjet e shiut dhe borës në vend, policia: Moderoni shpejtësinë e mos kryeni parakalime të gabuara

Kampioni Alvin Karaqi mes lotësh: Për besë u ndjeva si Gjergj Kastrioti kur mora flamurin

'Dokumentar horror'/ Berisha publikon pamjet: Do ju paraqes terrorin që Bajrajt ushtruan më 14 maj

Krimi në Bulqizë/ Fqinji: Po hante bukë në banesë kur erdhën dy makina!

Dosja "Gjici"/ Zv.kryetari i bashkisë së Kukësit shkon në SPAK

Newsroom 11 |XAMA: LAJMI I FUNDIT FAKE QË PASHË, ISHTE PËR MUA

Newsroom 11 |XAMA: KËSHILLË QYTETARËVE- MOS LEXONI VETËM NJË BURIM

Newsroom 11 | XAMA: GAZETARËT NUK SHKRUAJNË ME EMËR, KJO S'ËSHTË ETIKE

Xama në Newsroom: Lajmet e rreme përhapin panik! Më akuzuan se kisha marrë para për një shkrim

Muka në Newsroom: Në Shqipëri ka portale gjobaxhie, u bëjnë shantazh njerëzve

Xama në Newsroom: Fake News shpërndahet më shumë në Facebook e Tik Tok! Gazetarët të shkruajnë emrin

Newsroom 11 |Kush prodhon lajme të rreme në Shqipëri

Newsroom 10 |SENJA: NE S'REAGOJMË NDAJ GJUHËS SË URREJTJES

Newsroom 10 |HAZIZAJ: 'ÇOHU ENVER', PJESË E GJUHËS SË URREJTJES

Newsroom 10 | HAZIZAJ KEMI MARRËVESHJE PËR TË MBROJTUR 'VIKTIMAT'

Newsroom 10 |HAZIZAJ: GJUHA E URREJTJES KA SHKAKTUAR DHE KRIME

Newsroom 10 |GAZETARI: GJUHA E URREJTJES, PJESË E SHOQËRISË

Newsroom 10 |HAZIZAJ: GJUHA E URREJTJES, E FRIKSHME NË SHQIPËRI

Vidhnin në banesa duke përdorur çelësa të klonuar, vihet në pranga 1 person,nje tjeter në kërkim

Newsroom 10 |GJUHA E URREJTJES PËRDORET NGA POLITIKA, AMA TË KONTROLLOJË GJUHËN E URREJTJES

Newsroom 10 | HAZIZAJ: STEREOTIPET NXISIN GJUHËN E URREJTJES

Newsroom 10 | HAZIZAJ: GJUHA E URREJTJES LUFTOHET ME EDUKIM

Newsroom 10 | Gjuha e urrejtjes në media, si dhe kush e shpërndan?

Ndryshimet në PS/ Gjiknuri: S'është fundi, por fillimi i diçkaje të re.

Inceneratorët/ S’kam dhënë asnjë kontratë pa garë, ato janë publike!

Ndihet 'i shitur' nga Rama? Gjiknuri: Nuk ndjej braktisje, kam komunikim me të prej 20 vitesh

Klosi: Kemi primare reformimin e partisë, PS synon mandatin e katërt

U shkarkua si Sekretar i Përgjithshëm, Gjiknuri: PS edhe kur fiton, refekton!

Digjet shtëpia në Shkodër, në banesë ndodhej një i moshuar, përfundon në spital

Vazhdon përplasja në PD! Basha kërkon mbledhjen e Komisionit të Etikës për të, Bardhi: Shenjë humbje

Vrasja e Jetmirës/ Autori u dënua me 28 vite burg, nëna e viktimës: Duhet dënim përjetë!

Newsroom 9 | Kallanxhi: Threads? S`besoj se do zgjasë shumë

Newsroom 9 | Eksperti i IT: Mos merrni për bazë asgjë thuhet në rrjet

Newsroom 9 | Gazetarja: po ndodhin vrasje nga tik tok

Newsroom 9 | Eksperti i IT: Fake News dallohet vetëm po të jemi kritikë

Newsroom 9 | Kallanxhi: Shqiptarët besojnë gjithçka shohin në rrjet

Newsroom 9 | Eksperti i IT, Tomi Kallanxhi: Tik Tok ka "fake news" sepse s'ka censurë

Newsroom 9 | Gazetarja: Shqipëria do kohë të përshtatet me Tik Tok

Newsroom 9| Eksperti i IT: Çdo rrjet është i përkohshëm, duhet të kujdesemi për vlerat