LIVE UPDATES
Insights

Vetëvrasja e 16 vjeçares, psikologia Besarta Taçi: I kemi braktisur adoleshentët

7 Maj 2019, 18:10 Nga DOSJA
Vetëvrasja e 16 vjeçares, psikologia Besarta Taçi: I kemi

Një 16 vjeçare u përcoll sot për në banesën e fundit në një fshat të Beratit, pasi një ditë më parë vendosi ti japë fund jetës ende të panisur mirë duke u vetëhelmuar me fostoksinë. Lajmi i vdekjes së saj, nuk bëri shumë bujë në media, e as nuk tronditi shumë njerëz. Në Shqipëri zakonisht njerëzit reagojnë kur ngjarja ka “zë e figurë”, reagojnë për ato vrasjet tragjike në mes të bulevardit të vajzave apo grave nga ish bashkëshortët apo partnerët e tyre, por edhe në ato raste reagimi është kryesisht keqardhje e jo analizë e thellë e asaj çfarë po ndodh në shoqëri.

Por vetëvrasja e Adelës duhet të kishte shkaktuar tronditje të fortë, sepse vajza nuk duroi dot presionin që një bashkëmoshatar i bënte përmes celularit, një forme bullizmi që sot është përhapur në përmasa të frikshme për shkak të rrjeteve sociale. Dhe kur një adoleshente i jep fund jetës për të tilla arsye apo edhe tw tjera, kjo duhet të na alarmojë të gjithëve, pasi kërcënimi përmes publikimit të videove intime mes të rinjve po shndërrohet njw problem madhor për shoqrinë. Lajmin e vdekjes së adoleshentes e pashë ndërsa zbardhja një intervistë të psiko-seksologes Besarta Taçi që kisha realizuar pak ditë më parë, fokusuar më shumë tek problemet gjinore me të cilat përballen adoleshentët (të cilin do ta publikoj në një tjetër moment) dhe nuk mund të mos i bëja jehonë apelit të saj të fortë mbi braktisjen që i kemi bërë si shoqëri adoleshentëve.
“Format dhe mënyrat sot kanë ndryshuar sepse janë transferuar në botën virtuale duke amplikifikuar situatat e viktimës dhe agresorit. Çfarë do të thotë kjo? Që shpesh herë pas një viktime të bullizmit fshihet edhe një situatë familjare, shkollore ku jo gjithmonë bullizohen fëmijët që janë të dobët fizikisht, apo të dobët në shkollë. Aktualisht, pra sot në 2019-ën bullizohen edhe fëmijët që kanë aftësi sociale, shkojnë mirë me mësime, ndoshta janë të aftë edhe në ndonjë sport specifik. Por për arsye të ndryshme, ku përfshihen edhe mos aftësia e dikujt tjetër që të identifikohet dhe të jetë si ai apo ajo bashkëmoshatare, këto lloj adoleshentësh sulmohen gjatë gjithë kohës, me postime, foto apo video”-thotë Taçi.

Por kur e pyeta se cilët janë ata që ngacmohen apo bullizohen më shumë, përgjigja e saj, më solli menjëherë ndërmend 16 vjeçaren që sot u përcoll për në banesën e fundit. Adela, siç përshkruhet nga fqinjët dhe drejtuesit e shkollës, ishte mjaft e zgjuar dhe nxënëse me nota të shkëlqyera. “Psh, kemi një adoleshente që shkon shumë mirë me mësime, madje fizikisht është e pëlqyeshme nga bashkëmoshatarët e saj, dhe stërvitet në një sport të caktuar. Por adoleshentët e tjerë që ndihen disi të frustruar sepse nuk arrijnë të jenë si ajo, apo të identifikohen me karakteristika të ngjashme, e sulmojnë për ndonjë aspekt që mund të duket shumë banal por që për adoleshentët është shumë e rëndësishme. Dhe ky sulm mund të bëhet viral, në një formë edhe ndëshkimi. Një sjellje e tillë e përsëritur në kohë, ka efekte edhe tek vetëbesimi, kështuqë ndikon tek gjumi, tek e ngrëna e shumë gjëra të tjera dhe shkakton një humor pak depresiv. Këta janë adoleshentët më popullorë në shkollë, më liderë, më të aftë dhe që sulmohen më shumë”.

A janë vajzat më shumë viktima të bullizmit?

“Jo gjithmonë, kjo varet nga tipologjia e bullizmit. Sigurisht për ngacmimet që kanë të bëjnë me fizikun, veshjet apo me seksualitetin, janë vajzat ato që sulmohen më shumë. Përsa i përket aspekteve si forca fizike, janë djemtë ata që janë viktima më shumë të bullizmit. Fatkeqësisht duhet thënë që bullizmi i sjelljes apo I dhunës fizike është më prezent tek meshkujt, ndërsa bullizmi i transferuar në botën virtuale është më prezent tek vajzat. Por në total, të dyja palët janë viktima të bullizmit”.
Taçi është Drejtoreshë e Qendrës Klinike tw Psiko-seksologjisw EMDR dhe pas një eksperience disa vjeçare në Itali me adoleshentë në pritje të gjykimit që kanë kryer vepra penale, aktualisht trajton adoleshentë dhe të rritur me probleme të ndryshme në fushën e psikoseksologjisë. Prej kohësh ajo kryen trajnime të ndryshme për problemet që prekin fëmijët dhe adoleshentët, dhe çuditërisht ka një dallim të madh për nga interesi dhe pjesëmarrja.

“Absolutisht po, i kemi braktisur adoleshentët. Adoleshenca është periudha që e lëkund fort prindërimin dhe shpesh herë prindërit ndjehen të frustruar e madje izolohen. Pra përfundojnë duke e diskutuar me një mikeshë, kunatën apo një të afërm që e pyesin: Po ti si ja ke bërë? Po sot adoleshentët nuk dëgjojnë, në kohën tonë gjërat ishin ndryshe, etj, etj. Kjo nuk është e vërtetë. Çdo kohë prodhon adoleshentët që meritojmë, që do të thotë se jemi ne që krijojmë gjeneratat e ardhshme, që edukojmë brezat e ardhshëm. Ne sot flasim për të lindurit dixhitalë. Ne duhet të kuptojmë që adoleshentët e sotëm kanë lindur në një epokë ku momenti i lindjes apo minutat e para të jetës janë filmuar”.
Taçi ka trajtuar edhe adoleshentë të cilët kanë tentuar të vetëlëndohen apo vetëvriten si pjesë të punës së saj, dhe sheh një braktisje të tyre nga e gjithë shoqëria, duke filluar që nga familja. “Ajo që më tremb më shumë është perceptimi i shkollës si tip parkingu dhe asgjë më shumë, që do të thotë se adoleshentët përjetojnë një situatë të vështirë në shtëpi. Jemi në 2019-ën, ritmet janë shpejta dhe prindërit janë shumë të angazhuar. Ndërkohë në shkollë, mësuesit nuk arrijnë dot sot të kuptojnë se si ka ndryshuar adoleshenca sot. Atëherë këta adoleshentë, ka ardhur momenti ti njohim? Apo do ti izolojmë, do ti përjashtojmë? Më telefonojnë prindër, fëmijët e së cilëve kanë bërë tentativë për vetëvrasje apo janë të bullizuara dhe prindërit kanë frikë se është ngacmuar seksualisht. Dhe kur unë kërkoj që të vijë nëna dhe babai së pari, e pastaj të takoj vajzën apo djalin, shoh një ndrojtje. “Jo po problemi është i vajzës, nuk kemi gjë ne”.

Jo në fakt, duhet kuptuar se problemi nuk është vetëm i vajzës, por edhe i familjes, i shkollës dhe gjithë komunitetit. Atëherë, kjo mënyra e delegimit që unë bëj rolin tim si nënë vetëm brenda 4 mureve të shtëpisë apo unë bëj rolin tim si mësuese vetëm në orën time të mësimit nuk i ndihmon. Nëse je mësues, je edhe jashtë oborrit të shkollës, edhe kur ke mbaruar orën tënde dhe sheh një sjellje që nuk është funksionale. Je mësues në një kontekst edukativ dhe ky edukim nuk mund të kalojë përmes një toni zëri totalisht agresiv. Sepse adoleshentët ndjehen gjatë gjithë kohës në presion. Pse sot një mësues duhet të arrijë të ulërijë në shkollë? Pra këta adoleshentë nuk e ndjejnë veten të përfaqësuar nga të rriturit, që do të thotë se ata nuk kanë modele edukativë, një model të rrituri që do të donin të bëheshin. Ata ndjejnë që nuk kuptohen nga prindërit, e ndjejnë veten që shkolla nuk i përfaqëson, nuk u jep hapësira për të ndërvepruar, por thjesht bombardohen me detyra dhe u krijojnë ankth”.

Marrë nga: Bitchmagazine.al

Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:

View Results

blog blog besarta taci vetëvrasja e 16 vjeçares besarta taci vetëvrasja e 16 vjeçares

Sondazh

Poll
Insights 6 Maj 2019, 19:36

Bulizmi po vret! Zot m’i mbro fëmijët

Për bullizmin kam folur shpesh dhe jo vetem unë. Unë dhe shumë kolegë të mi gazetarë kanë ndërtuar emisione dhe biseda të posaçme në ekran për këtë fenom...

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion