LIVE UPDATES
Aktualitet

Rakia “ball kazani” mahnit francezët/ Liberation, reportazh në Fishtë: Njihuni me gruan që prodhon pijen e burrave, “e

14 Nëntor 2020, 20:46 Nga DOSJA
Rakia “ball kazani” mahnit francezët/ Liberation, reportazh

TIRANË– Rakia shqiptare ka mahnitur francezët! Gazeta franceze, “Liberation”, i ka kushtuar një reportazh një gruaje shqiptare. Vitore Lufi është personazhi i përzgjedhur nga media, si shembulli i një malësoreje e cila prej vitesh distilon rakinë shqiptare, “ballin e kazanit”~ më e mira.

Dosja.al sjell të plotë shkrimin, ku përshkruhen vlerat dhe traditat shqiptare të prodhimit artizanal të rakisë.

SHKRIMI I PLOTË I LIBERATION:

Shqiptarja Vitore Lufi ka distiluar raki në kopshtin e saj për katër dekada. Rakia tradicionale është mburrur nga shumë admiruesë të saj edhe gjatë këtij viti të pandemisë, veçanërisht për ngritjen e moralit. Rakia është një alkool tejet i njohur në Shqipëri dhe në vendet e tjera të Ballkanit, që prodhohet në vjeshtë nga shumë familje.

Në Fishtë, një zonë kodrinore në veriun e vendit, plot vreshta dhe ullinj, Vitore Lufi ka bërë raki që kur u martua, 43 vjet më parë. Me kostumin e saj tradicional, një përparëse me vija të kuqe dhe të bardha të veshura mbi pantallona, ​​kjo nënë e pesë fëmijëve, ndez flakët poshtë “kazanit” të saj, një kazan bakri i vjetër plot dy shekuj. Brenda kazanit ndodhet rrushi i thartuar nga rrushi kallmet. Në fund, në një sistem distilimi fshatar, ata arrijnë të prodhojnë një raki të pastër të fortë rreth 20 gradë.

“Është koha e rakisë e cila sjell me vete lumturinë e të qenit të gjithë së bashku, përballë këtij mjerimi pandemik”, nis të thotë ajo.

Më shumë se 60% e shqiptarëve pinë rregullisht birrë, verë ose raki sipas statistikave zyrtare. Nga Veriu në Jug, shumë familje kultivojnë hardhi dhe prodhojnë verë dhe raki në shtëpi. Por rakia për shqiptarët zë një vend të veçantë në stilin e tyre të jetës. Ajo shoqëron ceremonitë më të rëndësishme në jetë, nga lindjet te funeralet deri në dasma, thotë Përparim Kabo, profesor i antropologjisë në Universitetin e Tiranës.

Rakia është simboli i mikpritjes, i ndarjes me të tjerët i momenteve të gëzimit por edhe i pakënaqësisë,” thotë ai. Rakia gjithashtu është një përfaqësim i “shpirtit“, që mbizotëron mbi të gjitha ritet fetare”.

Asnjëherë i dehur”

Ashtu si Vitore Lufi, e cila e mësoi artin e saj nga vjehrra e saj dhe nga ana e saj ia mëson atë nuses së saj, shumë gra prodhojnë atë që njihet si një “pije burri” në një vend me tradita të forta patriarkale.

Ato janë më të vëmendshme, kurrë nuk janë të dehura si burrat dhe për ta provuar, shija e tyre është më delikate,” bën shaka Altin Prenga, 38 vjeç, pronar i një restoranti agroturizmi në Fishtë.  Ai kohët e fundit ka tregtuar rakinë e bërë nga gratë vendase.

Më në jug, bodrumet e Arbërit në Mirditë festojnë gjithashtu ditën e parë të distilimit të një fryme “të pastër si uji nga malet”, ashtu si çdo familje në këtë zonë malore. Edhe nëse gjithmonë përfundon duke qenë i dehur, qëllimi i rakisë nuk është dehja, por gëzimi, argumentojnë “fansat”.

Do të ishte turp për një familje të mos kishte raki për t’ia ofruar një miku”, thotë Fran Kaçorri, ish-agronom dhe pronar i këtyre bodrumeve të famshëm për verërat e tyre të eksportuara në Shtetet e Bashkuara, Gjermani ose Zvicër. Rakia është një alkool i gjithanshëm, i cili është i dobishëm në të gjitha rrethanat.Në  mjekimet popullore, përdoret për lehtësimin e dhimbjeve të fytit, ndërsa përzihet me aspirinë për dhimbjen e muskujve …

Në “doza shumë të ulëta”, rakia ka “efekte magjike“, komenton Servete Lohja, mjeke e përgjithshme në Tiranë, duke përmendur vetitë relaksuese, kundër periudhave të dhimbshme ose stresit”. Ky “vazodilatator natyral” ka “cilësi antioksiduese dhe gjithashtu shërben si një dezinfektues i shkëlqyer”, vijon mjeku.

Por ajo paralajmëron: “Rakia është larg nga të qenit një ilaç që shëron Covid”, i cili ka marrë më shumë se 600 njerëz në këtë vend të vogël të Ballkanit me 2.8 milion njerëz.

(F.g/dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

aktualitet aktualitet fishtë liberation ne fishte liberation reportazh per rakine shqiptare vitore lufi fishtë liberation ne fishte liberation reportazh per rakine shqiptare vitore lufi

Sondazh

Poll

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre adoleshentë

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre adoleshentë

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta