LIVE UPDATES
Editorial

Nga Gurakuqi tek Beqja, historia se si u djallos një vend

12 Tetor 2020, 17:53 Nga DOSJA
Nga Gurakuqi tek Beqja, historia se si u djallos një vend

Eshte magjepsese, por historia e perserit vetveten thuajse ne gjithcka. Fatkeqesisht ndonjehere ne menyre te mbrapsht.

Ne vitet 20 te shekullit te kaluar, shteti i sapoformuar shqiptar kishte nevoje per investime publike qe te nxirrte vendin nga varferia dhe te shtynte ekonomine ne rrugen e zhvillimit. Por ne pamundesi per te siguruar hua ne tregjet financiare, qeveria e atehershme ju drejtua mekanizmit te Partneritetit Publik Privat.

Ne shtator te vitit 1923, ne Parlamentin e Shqiperise mberriten kontratat e para te koncesioneve. Fillimisht ishte koncesioni i vajgurit me kompanine angleze Anglo Persian, me pas ai i kripes, lekureve te bagetive e keshtu me radhe, pyjeve, duhanit, thuajse ne te gjithe sektoret dominante te ekonomise se atehershme shqiptare.

Nje shtet i sapoformuar nuk kishte ekspertizen per te negociuar marreveshje komplekse, te cilat kishin pasoja shumevjecare per ekonomine. Ndaj shumica e koncesioneve praktikisht ishin leshime per kompanite e huaja dhe me perfitime te cunguara per shtetin shqiptar. Por ne Parlamentin e atehershem te Shqiperise ndodhej nje burre, i cili per nga njohurite dhe vizioni ne kete fushe ishte te pakten 100 vjet perpara kohes se tij. Ky ishte Luigj Gurakuqi, njeriu i cili shtjelloi i pari publikisht ne Shqiperi te ashtuquajturen doktrinem e dyerve te hapura, pra tregut te lire dhe konkurrences se barabarte per te gjithe.

Permes disa fjalimeve te fuqishme, Gurakuqi do te shtronte para Parlamentit, ato qe duhet te ishin parimet e kontratave koncesionare.
Se pari, koncesionet nuk duhet te ishin ekskluzive dhe nuk duhet te ishin ne asnje menyre monopol per te mos penguar futjen e kompanive te tjera.
Se dyti, afati i tyre duhet te ishte sa me i shkurter per te mos e lene vendin peng ne afatgjate.

Se treti, shteti shqiptar duhet te ruante maxhorancen, me te pakten 51 per qind te aksioneve, ne cdo shoqeri koncesionare te pasurive publike.  Se katerti, shoqerite qe fitonin kontrata koncesionare nuk duheshin lejuar qe te transferonin koncesionin.
Se pesti, kontratat koncesionare, vec kriterit ekonomik duhet te mbanin parasysh edhe ate gjeopolitik duke preferuar kompanite qe vinin nga vendet aleate.

Shume nga koncesionet e viteve 20 deshtuan per shkak te destabilitetit politik te vendit. Por ndersa nje shekull me pare, Shqiperine e shpetoi rastesia- sic thoshte Konica- 100 vjet me vone e groposi grykesia.

Sot pasurite kombetare te vendit jane shenderruar gati ne mallkim. Ne nafte, nje sere ngjarjesh te ndodhura javet e fundit, kane nxjerre ne pah fakte uleritese se si koncesionet jane perdorur per te zhvatur qytetaret dhe skllaveruar punonjesit.

Ne shendetesi, PPP-te kane cmontuar totalisht sistemin, duke devijuar ne llogari private qindra milione euro permes abuzimeve flagrante.

Ne fushen e fiskut, vetem per te kontrolluar karburantet shqiptaret paguajne aktualisht 3 koncesione, nderkohe qe qeveria po ben gati te katertin.

Ne sektorin e mbetjeve, Shqiperia paguan mafien e pehrave per investime te pakryera, nje skeme te cilen e refuzuan edhe republikat me te korruptuara te planetit, si vendet afrikane.

Fatkeqesisht, te gjitha keto kontrata jane monopole te blinduara me ligj. Shumica e koncesioneve zoterohen nga kompani te fshehta. Pjesa derrmuese e tyre kane nderruar disa here duar. Dhe te gjitha kane afate mbi 10 vjecare duke i vene buxhetit dhe ekonomise nje gur te rende ne qafe, qe do te rrije aty per shume vjet.

Parimet qe Gurakuqi shtroi 100 vjet me pare jane permbysur me koke poshte. Historia e perseriti veten padrejtesisht me Shqiperine. Nga Rilindja e Gurakuqit e degdisi tek Rilindja e Beqjas dhe shefit te tij me poture.

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

editorial editorial klodian tomorri klodian tomorri

Sondazh

Poll
Editorial 8 Tetor 2020, 07:12

Grekët dhe turqit, miqësi e vështirë

Gjyshja ime ka jetuar në Janinë. Një grua e mrekullueshme që më ka dhënë shumë dashuri e gatuante enkas për mua. E çuditshme, që sa herë që nuk e haja de...

Editorial 5 Tetor 2020, 12:57

Shumica absolute që zbulon mashtrimin e Ramës

Ata që thërrisnin fitore në 30 korrik, kur Parlamenti i cunguar votoi ndryshimet kushtetuese për të hapur listat, sot ishin viktima. Vetëm 2 muaj u deshën për t...

Editorial 4 Tetor 2020, 12:59

Shqipëria duhet të distancohet nga Edi Rama

Për të gjithë ata që nuk u shkojnë teksteve deri në fund, dëshiroj ta bëjë të qartë që në fillim: Lulzim Basha nuk është model i politikanit për të cilin unë i ...

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës