KRYESORET
Editorial

Katër skenarët se si mund të përfundojë lufta në Ukrainë

4 Mars 2022, 12:53 Nga DOSJA
Katër skenarët se si mund të përfundojë lufta në

Nga Barry Pavel, Peter Engelke & Jeffrey Cimmino

“Atlantic Council”

Pushtimi i Ukrainës nga trupat ruse, ka shkaktuar krizën më të keqe të sigurisë në Evropë ndër dekada. Por teksa shumica e analizave fokusohen me të drejtë në situatën aktuale, është po aq e rëndësishme të parashikohen trajektoret dhe rezultatet e shumta të mundshme të kësaj lufte. Ndonëse situata në Ukrainë ndryshon nga momenti në moment, skenarët e përshkruar këtu ofrojnë 4 skenarë të besueshëm se si mund të përfundojë ky konflikt.

Skenari nr.1: Ukraina reziston, dhe Putini nis të tërhiqet me turp

E përforcuar nga ndihma ushtarake e dhënë nga vendet anëtare të NATO-s, rezistenca ushtarake dhe civile e Ukrainës kapërcen çdo lloj parashikimi fillestar dhe arrin të ndalë përparimin e ushtrisë ruse, duke e penguar Vladimir Putin të rrëzojë qeverinë demokratike të Kievit dhe të vendosë atje një regjim kukull.

Sipas këtij skenari, në kushtet e kostove shumë të larta për aventurizmin e tij, shoqëruar me kolapsin ekonomik dhe izolimin diplomatik, Putin urdhëron me turp një tërheqje të trupave të tij. Ukraina mbetet një demokraci sovrane, ndërsa humbja e Moskës shton ndjeshëm pakënaqësinë e brendshme që tashmë nis të shfaqet në të gjithë Rusinë.

Putin nis të fokusohet në kërcënimet e brendshme në rritje ndaj pushtetit të tij. Megjithatë, situata e sigurisë në Evropë nuk do të rikthehet në statuskuonë e paraluftës. Lufta e shkurtër ka shkaktuar mijëra të vdekur nga të dyja palët. Dhe ndonëse një Ukrainë demokratike del relativisht e paprekur nga ky konflikt, fqinji i saj ende i rrezikshëm përballet me një të ardhme të pasigurt, dhe me një peizazh politik rus në pragun e një pike kthese. Nëse Rusia do të anojë drejt një autoritarizmi më të madh apo total nën Putin, kjo do të përcaktojë kryesisht edhe sjelljen e Moskës me pjesën tjetër të botës.

Skenari 2: Konflikti shndërrohet në një “moçalishte” pa një fitues të qartë

Pas disa javësh luftime intensive në Kiev dhe qytete të tjera të mëdha, Rusia ia del ta rrëzojë qeverinë e Ukrainës dhe të vendosë atje një regjim kukull. Megjithatë, as forcat e armatosura të Ukrainës dhe as popullsia e saj nuk janë gati të dorëzohen. Përkundrazi popullata organizon një kryengritje me bazë të gjerë, të mirë-armatosur dhe mirë-koordinuar kundër pushtuesve.

Duke përsëritur një model të parë diku tjetër në botë, kryengritja ukrainase i imponon Rusisë një kosto të madhe e të qëndrueshme njerëzore dhe financiare, e cila është e detyruar të shpenzojë shumë më tepër nga burimet e saj për një periudhë shumë më të gjatë kohore nga sa e kishte parashikuar.

Telashet për Moskën shtohen nga mbështetja e jashtme për kryengritësit. Vendet e NATO-s ofrojnë ndihmë të fshehtë, por shumë të fuqishme mbrojtëse për rezistencën ukrainase. Konflikti boshatis arkën e shtetit duke e detyruar në fund Moskën të tërhiqet pas shkaktimit të një kasaphane të vërtetë.

Prestigji i Putinit në sytë e rusëve është i rrënuar, ndërsa pozitat e tij lëkunden teksa elitat dyshojnë nëse ai është i aftë të vijojë të drejtojë Rusinë. Shumë rusë nisin të shprehin në rrugë zemërimin e tyre për situatën ekonomike të Rusisë, dhe zbehjen e peshës globale të vendit të tyre.

Skenari nr.3: Ngrihet sërish një “Perde e Hekurt”

Në fund Ukraina bie në duart e Rusisë. Pavarësisht rezistencës së madhe, forcat ruse arrijnë të marrin kontrollin e vendit përmes përdorimit të armëve dhe taktikave gjithnjë e më brutale. Rezistenca kundër një qeverie kukull të vendosur në Kiev nga Putini mbetet e fortë edhe është e gjithë-pranishme, por ajo shtypet me forcë dhe nuk rezulton aq e fortë sa të përbëjë një sfidë të rëndësishme për forcat ruse që mbeten në Ukrainë.

Një “Perde e re e Hekurt” ngrihet në Evropën Lindore, duke kaluar përgjatë kufijve të shteteve baltike në veri, përmes atyre si Polonia, Sllovakia, Hungaria dhe Rumania në jug. Ndërsa Rusia përballet me kosto të mëdha ekonomike, Putini e forcon pushtetin e tij brenda vendit, duke shtypur akoma më me forcë çdo zë kundër.

NATO është më e bashkuar përballë një Moske mëtë guximshme, por është e detyruar ta pranojë se ka mundësi shumë të kufizuara për të zhbërë humbjen e Ukrainës. Suedia dhe Finlanda i bashkohen Aleancës për të forcuar sigurinë e tyre kundër planeve revanshiste të Moskës.

Ashtu si me “Perden e parë të Hekurt”, përçarja e re në zemër të Evropës sjell me vete një listë të njohur rreziqesh dhe pasigurish. Trupat e NATO-s dhe ato ruse, e shikojnë tani njëra-tjetrën përtej një kufiri të militarizuar rëndë, duke ngritur herë pas here perspektivat e një konflikti të drejtpërdrejtë

Skenari nr.4: Një luftë NATO-Rusi

Skenari më i rrezikshëm për të ardhmen e Evropës dhe rendit global,është ai në të cilin konflikti në Ukrainë, krijon terrenin për një konflikt të drejtpërdrejtë ushtarak midis NATO-s dhe Rusisë. Dhe kjo mund të ndodhë në shumë mënyra. Për shembull, NATO mund të vendosë ta përshkallëzojë përfshirjen e saj në Ukrainë, duke u përpjekur të garantojë një zonë të ndalim-fluturimit ose një formë tjetër të ndërhyrjes së drejtpërdrejtë.

Për momentin, Shtetet e Bashkuara dhe aleatët e tjerë të NATO-s e kanë refuzuar këtë lëvizje. Por gjërat mund të ndryshojnë nëse Rusia vazhdon të përshkallëzojë bombardimet e saj ndaj civilëve në Ukrainë. Në ato kushte, Rusia do të detyrohet të vendosë nëse do të tërhiqet apo do të angazhohet të përplaset direkt me forcat ushtarake të aleancës.

Nëse zgjedh këtë të fundit, rreziku i një konflikti të armatosur në përshkallëzim midis NATO-s dhe Rusisë do të rritet ndjeshëm. Një perspektivë e frikshme ka të bëjë me mundësinë që Putin të ketë plane më të gjera përtej Ukrainës.

Në rast se forcat ruse do të kenë në ditët e ardhshme një përparim të shpejtë në Ukrainë, dhe arrijnë një kontroll efektiv mbi vendin, Putini mund ta kthejë vëmendjen tek shtetet që ai i lakmon si pjesë e dëshirës për të rindërtuar një sferë ndikimi që shtrihet gjerësisht me territorin e ish-Bashkimit Sovjetik.

Dhe kandidatët për të testuar planet e tij dhe vendosmërinë e vetë NATO-s, do të ishin shtetet baltike (të cilat janë anëtare të Aleancës). Putini mund të ushqejë besimin se NATO do të tërhiqet; vetë aleanca këmbëngul se do të reagojë ashpër kundër çdo inkursion ushtarak rus ndaj një shteti anëtar.

Të panjohurat e luftës

Të dhënat e deritanishme, sugjerojnë se kjo luftë po kthehet në favor të Perëndimit për 3 arsye. Sulmi rus jo i mirë-përgatitur dhe rezistenca e fortë e ukrainasve, kanë frymëzuar mbështetjen popullore për Ukrainën në të gjithë Evropën. Rusia dhe Putini duket se e kanë nënvlerësuar keq vendosmërinë e Ukrainës dhe zemërimin global kundër Moskës. Së fundmi, qeveritë demokratike në të dy anët e Atlantikut kanë bërë zgjedhje të forta politike, ekonomike, financiare, diplomatike dhe të sigurisë, që pasqyrojnë forcimin e aleancës dhe solidaritetit midis vendeve anëtare.

Gjithsesi, bota mbetet në një moment të rrezikshëm dhe shumë të pasigurt. Putini mund të jetë më i fortë ose shumë më i dobët brenda Rusisë, në varësi të zhvillimeve të brendshme (një kryengritje popullore ose grusht shteti) dhe atyre të jashtme (Kina e forcon ose pakëson mbështetjen e saj për vetë Putinin).

Ai mund të sulmojë Moldavinë apo Gjeorgjinë, apo edhe të përpiqet të pushtojë zonën Suvalki midis enklavës baltike të Rusisë të Kaliningradit dhe Bjellorusisë. Pasi nisin, luftërat ndjekin rrallë një skenar të përcaktuara. Shumë më shpesh, ato i çojnë luftëtarët dhe jo-luftëtarët në shtigje të paparashikuara, me rezultate që herë pas here ndryshojnë botën. Pushtimi rus i Ukrainës duket se përmban “farat” e një konflikti të tillë. Se cili do të jetë rezultati i tij për Ukrainën dhe botën, kjo mbetet për t’u parë.

Marrë nga Bota.al

Ndihmës-Sekretarja e Shtetit takoi Alibeajn, ndërsa Paloka deklaroi se ka firmosur peticionin kundër ambasadores Kim. Çfarë do të thotë kjo për PD?

View Results

Sondazh

Poll

Editorial 1 Mars 2022, 10:28

E ardhmja e vjedhur e Rusisë

Nga Joschka Fischer“Project Syndicate”Presidenti rus Vladimir Putin ka bërë zgjedhjen e tij. Ai ka nisur luftën kundër Ukrainës. Ky është një moment vendimtar p...

Editorial 26 Shkurt 2022, 12:45

As kriza nuk e bëri Kryeministër

Nga Enton AbilekajI pyetur në Konferencën për shtyp pas Samitit të Jashtëzakonshëm të NATO-s, nëse qëndrimi i Serbisë kundër sanksioneve për Rusinë do të ndikon...

Editorial 25 Shkurt 2022, 11:43

Armiku te Porta

Nga Florion MetohuNuk ka asnjë dyshim që urdhri i Vladimir Putin, në 24 shkurt 2022, për të sulmuar Ukrainën, do të mbahet mend si një nga datat kryesore të she...

Editorial 24 Shkurt 2022, 10:54

Perdja e re e hekurt

Nga Gjergj ErebaraVija e Teodosit, Perdja e Hekurt, Skizma e Madhe. Këto të gjitha janë krahasime historike shpesh të ekzagjeruara dhe të pabaza. Por ama në kon...

Editorial 22 Shkurt 2022, 08:16

Ti je “non grata” ime!

Nga Meri LikaKur plaçkitja bëhet një mënyrë jetese për një grup njerëzish që jetojnë në një shoqëri, ata krijojnë për vete, me kalimin e kohës, një siste...

Rrëfimi i Dumanit/ Berisha: S’kisha dëgjuar që bandat rivale të merrnin të njëjtin vrasës

Rrëfimi i Dumanit/ Berisha: S’kisha dëgjuar që bandat rivale të merrnin të njëjtin vrasës

PPE për krizën në PD? Berisha: S’e di, e vlerësojmë, disa nga ne do shkojnë

Berisha korrigjohet: Ia paskam thënë gabim emrin Dumanit, e paska Nuredin

Duma e Alizoti në mbledhjen e Rithemelimit, Berisha: Do e merrni vesh në darkë

3 Komisionet në duart e Alibeajt, Berisha: Përpjekje Ramës për ta lënë vendin pa Opozitë

Miraka te Ligjet, Berisha: Bardhi të japë sqarime për vrasjen në Elbasan

Berisha: Alibeaj merr në mbledhje demokratë që nuk janë pjesë e grupit të PD

Berisha paralajmëron protesta: Droga është normë në polici, mjaftojnë dy vrasjet e fundit

Nesër zgjidhet kryesia e PD/ Berisha: Sot dorëzoj emrat

Pas Dumanit, Berisha thirrje Besian Xhixhës: Trego lidhjet e krimit me politikën

Berisha: Dumanit po i censurojnë dëshmitë, nxirrni tabulatet e Taulant Ballës me Suel Çelën

Berisha thirrje Nuredin Dumanit: Trego gjithçka, deri tani ke thënë ato që dimë të gjithë

Berisha: Gjykata Supreme janë Rama e Don Agaçio, gjthçka ndodh në dhomë këshillimi

Manja ‘pastroi’ dosjet, Berisha: Mafia e pronave u amnistua, mjafton të çojnë qesen në Apel

S'përmbahen! Bardhi: Mos më ngri zërin mua. Bushka: Flisni 7 veta në kor

PLAS KEQ te Ligjet/ Bushka: Ne jemi ndryshe Gazi, ty të është vrarë dikush në zonën elektorale

Raporti i Administratës Publike, Bardhi: Keni analizë për patronazhistët, keni marrë masa?

Raporti i Administratës Publike/ Alibeaj: Pse gjatë vitit zgjedhor ka pasur më shumë rekrutime?

Anëtarët e ish-sigurimit të Shtetit/ Alibeajt s'i pranohet kandidati, ngre zërin: Ja provat

Socialistët miratojnë të propozuarin e Berishës, Simon Miraka

Sherr te Ligjet/ Bardhi: Të pafytyrë, votuat të propozuarin e non-gratas. Bushka: Lëri patetizmat

Në qendër të Tiranës, aksidentohet autobusi i linjës së Institutit

Emrat e Alibeajt për Zgjedhoren, Balla: Sa t'i sjellë, do i miratojmë, më në fund

Presidenti/ Balla: Votat do i gjejmë, po konsultohem me dy grupet e tjera të Opozitës

Bylykbashi anëtar i Reformës Zgjedhore, Alibeaj: Nuk është provokim

'Jam kryetar grupi'/ Alibeaj: Brenda PD s'ka përplasje, s'ka bojkot për presidentin, të hënën....

Procesi i zgjedhjes, Alibeaj: Jemi gati deri në 12 të natës nëse PS ndryshon mendje

Zgjedhja e Presidentit/ Alibeaj: Maxhoranca nuk i ka 71 vota, është realitet

Procesi i Presidentit/ Ndryshon mendim pas mbledhjes, Alibeaj: Do marrim pjesë

Cilët kryebashkiakë do kallëzohen? Manja: Hetimi ka rregulla, s'bëj publike asnjë rast

Rrezikon Shqipëria nga lufta?Peleshi:Jemi të sigurtë,NATO reagon sa herë që preket një pëllëmbë tokë

Shqipëria ngre bazë të dhënash për emergjencat, çon togë në Bullgari, zgjeron kontributin në NATO

Balluku: Ka abonentë familjarë që përdorin mbi 5 mijë kw mujorë, do kenë pishina, s'fikin dritat

Miratohet koncensioni për ndërtimin e aksit Thumanë-Kashar

Qeveria vendos transferimin e të dhënave për licensat e minierave

A e ka gati Shqipëria dosjen për çështjen e detit në Hagë? Xhaçka: Në atë fazë jemi

Mbështetje për emigrantët shqiptarë në Greqi? Xhaçka: E diskutova me Dendias, do njihet gjuha shqipe

Shqipëria jep OK për futjen e Suedisë e Finlandës në NATO

Gjuhë të huaja e letërsia, ulet mesatarja që duhet të kenë maturantët për këto degë

Kisha

Mbledhja e grupit, Berisha mbërrin në selinë blu: Alibeaj vegël e Ramës, po fyejnë Diasporën

Forumi i PPE, Berisha: Po mbajnë qëndrim neutral, zëri ynë s’do mungojë

S’ju uroi asnjë ambasadë, Berisha: S’e mbaj mend ta kenë bërë ndonjëherë

Marrëdhënia me SHBA, Rama: Miqtë e BE s'e kuptojnë, u dukemi budallenj

Rama: Kemi gati projektin për një bazë detare të NATO-s, do ia paraqesim gjeneralit

Yuri Kim në sallë, Edi Rama: Do flas anglisht, të shmang përkthimin e keq që krijon probleme

U nderua me medalje, gjenerali amerikan 'i mahnitur' pas Ramës: Jeni lider!

Rama i dorëzon medalje Komandantit të NATO-s: Do bëjmë plan për një bazë detare

INCIDENTI- Rama mezi i vendos medaljen gjeneralit amerikan: Më fal, s'qenka e lehtë

Tifozët