LIVE UPDATES
Art&Argëtim

FOTOT/ Na rritën në një botë përrallash…10 filmat vizatimorë që u kthyen simbol për të gjithë të lindurit e pas

25 Prill 2020, 17:35 Nga DOSJA

TIRANË– Filmat vizatimorë nuk janë të destinuar vetën për të fëmijët. Regjizorët e këtyre filmave përcjellin nga mendja e tyre dhe krijojnë filma që tërheqin edhe të rriturit. Pasi historitë e këtyre filmave vizatimorë që shumë kush mbi të 20-at mund t’i injorojë, janë prodhime që i kanë rezistuar kohës dhe përcjellin mesazhe të  vlefshme për çdo kënd.

Nuk iu ka rënë rënë rasti ndonjëherë të shikoni orët e para të ditës sapo zgjoheshit nga gjumi, ” Tomy dhe Jerry”.  Me siguri  po e fshihni, pasi në asnjë shtëpi shqiptare nuk është  e mundur që fëmijët mos kenë parë pjesë të ndryshme të këtij filmi vizatimor, e bashkë me ta edhe të rriturit, prindërit dhe gjyshërit.

Loja e tyre mes njëri-tjetrit për të triumfuar ka tërhequr me miliarda njerëz në mbarë botën e jo vetëm ne shqiptarët.

Ndonëse fëmijët ende i ndjekin me shumë dashuri dhe kënaqësi filmat vizatimorë “Tomi&Xheri” ose “Pingu”, por tashmë me kohën ka ardhur një tjetër prodhim që është kthyer në idhull për të gjithë fëmijët. Frozen është padyshim një film që sot po ndiqet edhe nga të rriturit.

Në këtë shkrim po ju kthejmë pas në kohë duke sjellë disa nga filmat vizatimorë më të ndjekur pas  viteve ‘90, të cilat sot shikohen më rrallë. Ndërkohë brezi i mëparshëm që i sheh rastësisht nëpër rrjetet sociale apo i dëgjon diku në biseda kujton me shumë dashuri atë kohë.

Tomy dhe Jerry

Tom dhe Jerry janë dy personazhet më të dashur të fëmijëve, por jo vetëm. Beteja e vazhdueshme dhe sherret me humor ndërmjet këtyre personazheve ka bërë që ky film vizatimor të bëhej më i famshmi i të gjitha kohërave dhe vazhdon të jetë një ndër filmat më të dashur edhe në ditët e sotme. “Tom dhe Jerry”, nuk janë quajtur gjithmonë kështu. Për dikë është e pamundur që këto dy legjenda nuk janë quajtur prej fillimi Tom dhe Jerry, por kjo është e vërtetë. Në daljen e tyre të parë në vitin 1940 Tom quhej Jasper, ndërsa Jerry quhej Jinx. Tom dhe Jerry, ka fituar çmimin Oscar! Për një film të animuar me një mace dhe mi është mjaftë mbresëlënëse çmimi Oscar, ku shumë yje të filmave që  garojnë dhe kanë konkurencë. Regjisori   “Tom and Jerry”, Gene Deitch, ishte një prej regjisorëve më të mirë të filmave të animuar dhe njihet si fitues i çmimit “Oscar”. Ai vdiq vetëm para pak ditësh papritur edhe pse nuk kishte shfaqur asnjë sëmundje.

E bukura dhe Bisha 

E bukura dhe Bisha është një ndër filmat vizatimorë që tregon një anë tjetër të historisë së njerëzimit, dhe dashurisë për të bukurën. Bisha, që ndryshe e thërrisnin “njeri i pyllit” vuante nga hypertrichosis (qime të dendura). Ai u martua me Katerinë, vajzën e bukur dhe patën 7 fëmijë. Shkrimtarja, Gabrielle-Suzanne Barbot de Villeneuve, përshkruan historinë e vërtetë të dashurisë së Petrus Gonsalvus me Catherine. Gonsalvus, i lindur në Tenerife në 1537, u bë i njohur si “Njeriu i Pyllit”. Henry II dalloi fisnikërinë dhe mirësinë e Gonsalvus dhe donte ta ndihmonte. Mbreti nuk e dinte nëse një njeri në formën e Petrus ishte në gjendje të përmirësonte pamjen, sepse dhe ai vetë nuk mund të dallonte nëse ishte njeri apo kafshë. Kështu gruaja e mbretit Henri, Katerina e Medikëve, mori përsipër t’i gjente një bashkëshorte për të zbuluar dhe ndjekur natyrën e tij. Zgjedhja e saj e parë ishte vajza e një nëpunësi gjyqësor. Catherine e bukur dukej ideale për mbretëreshën. Pas martesës marrëdhënia që u zhvillua midis çiftit nga momenti i parë çuditi të gjithë. Catherine, u mësua menjëherë me pamjen e burrit të saj dhe e kuptoi shumë shpejt se Petrus ishte njeri dhe jo kafshë. Ato bënë 7 fëmijë sëbashku, ku  katër prej të cilëve vuajtën nga hypertrichosis. Fëmijët e sëmurë iu dhanë familjeve aristokrate, gjë që mërziti çiftin, por kurrë nuk arritën të reagojnë. Të dy u vendosën në Itali. Në vitin 1618 Gonsalvus vdiq dhe Catherine mbeti vetëm. U largua nga jeta në vitin 1623 duke lënë shumë pyetje pa përgjigje për njerëzit, që shihte që ky çift në dukje i pa shkueshëm jetoi i lumtur për shumë vite. Historia e tyre pushoi së përhapuri dhe gjeneratat e ardhshme nuk e dinin ekzistencën e tyre. Shkrimtarja e shekullit të 18-të, Gabrielle-Suzanne Barbot de Villeneuve, tregoi historinë dhe i mbajti të gjallë në përjetësi. E Bukura dhe Bisha është një version i librit të Villeneuve “La Belle et la Bette” dhe është një ndër historitë më të përhapura që përshkruajnë gjetjen e mirësisë dhe fisnikërisë brenda një njeriu.

Frozen 

Elsa, mbretëresha e dëborës ka një dhunti të jashtëzakonshme. Ajo mund të të krijojë akull dhe borë. Por, pavarësisht sesa e lumtur është mes njerëzve të Arendelit, Elsa nuk ndihet e plotësuar, sepse nis të dëgjojë një zë misterioz që e thërret, ajo nis udhëtimin së bashku me motrën e saj Anën, Olafin simpatik, Kristofin dhe drerin Sven, në pyje të thepisura e mahnitëse dhe dete të errëta, një aventurë që e bën të kuptojë më shumë për veten dhe të tjerët.  Ndërsa në një pjesë tjetër, motra e Elsës është një optimiste e patrembur e cila niset në një udhëtim epik së bashku me njeriun e maleve Kristof dhe drerin e tij besnik Sven për të gjetur motrën e saj Elsën, fuqitë e akullta të së cilës kanë lënë mbretërinë e Arendelit në një dimër të përjetshëm. Teksa përballet me kushte të njëjta si në malin Everest, përbindësha mistikë dhe një njeri dëbore tepër gazmor të quajtur Olaf, Ana dhe Kristofi luftojnë elementet në një garë për të shpëtuar mbretërinë.

Mbreti Luan 

Versioni i ri i Mbretit Luan, i publikuar për herë të parë në vitin 1994 është një ripunim me teknologjinë e fundit të grafikës dhe animacionit. I  vetmi prej llojit të tij arriti të sundonte dhe të bëhej mbret para të tjerëve.  Ndërkohë vitet e fundit me evoluimin e teknologjisë filmi është realizuar me teknika kinematografike avant-guarde, për t’u dhënë një dimension të ri jete personazheve të famshëm të filmit. Kjo është realizuar nga  Jon Favreau.  Klasiku i Disneyt është një ndër sukseset më të mëdha në historinë e filmave vizatimorë, me një fitim prej 968.8 milionë dollarësh. Kur u shfaq për herë të parë në sallat e kinemasë, ‘Lion King’ fitoi një çmim Oscar për këngën më të mirë origjinale, e cila titullohej “Can you feel the Love tonight”, kompozuar nga Elton John Dhe Tim Rice; dhe një për kolonën zanore më të mirë, të kompozuar nga Hans Zimmer. Kujtojmë se ky film ka fituar edhe  dy Grammy Aëards të fituar. Albumi i kolonës zanore ka shitur më shumë se 14 milionë kopje. Në vitin 1997 versioni teatral i “Mbretit Luan”  u shfaq në Broadway dhe fitoi 6 çmime ‘Toni Awards’. Mbreti Luan është vënë në skenë në të gjithë botën dhe është përkthyer në disa gjuhë të huaja.

Shreku 

Kur një përbindësh në ngjyrë jeshile i quajtur Shrek zbulon se këneta e tij është mbushur me të gjitha llojet e krijesave përrallore nga Zoti Farquaad , Shrek së bashku me një gomar shumë të zhurmshëm nga ana e tij, shkojnë për të bindur tek Farquaad. Në vend të kësaj, bëhet një marrëveshje. Farquaad, i cili dëshiron të bëhet Mbreti, dërgon Shrekun për të shpëtuar Princeshën Fiona, e cila është në pritje të dashurisë së saj të vërtetë në një kullë të mbrojtur nga një dragua. Por, pasi të kthehen përsëri me Fionën tashmë, fillon të bëhet e qartë se jo vetëm që Shrek, një gomar i shëmtuar, fillon të dashurohet me princeshën bukuroshe, por Fiona fsheh edhe një sekret të madh.

Zorro

Zorro është heroi i parë i maskuar. Para Batmanit, para supermenit, para ‘Wonder Women’, para të gjithëve ishte Zorro që shohin sot fëmijët. Karakteri i tij është alteregoja e një njeriu të fisshëm spanjoll, në shekullin e 19, Don Diego de la Vega, që kthehet në Kaliforni pas studimeve në Spanjë dhe zbulon se gjithçka është në duart e tiranëve të korruptuar dhe mizorë. Në momentin kur ai vendos të ndërhyjë, zgjedh të maskohet nën një maskë dhe kapelë të zezë. Kjo ishte veshja e tij, ndërkohë ai përdorte një shpatë për të lënë si shenjë një Z. Më pas në më shumë  se 50 filma Zorro ka qenë heroi kryesor. Në dy prej tyre, maska e Zorros dhe legjenda e Zorros, petkat e heroit i veshi aktori spanjoll Antonio Banderas, që bashkë me Catherine Zeta Jones, i bënë filmat ndër më të pëlqyerit e hollivudit.

Zootopia  

Një film që në shikim të parë tregon historinë e një lepuri të lirë në një vend të vogël që ëndërron të bëhet polic në një kryeqytet të madh. Nga ana tjetër, ky është një film që trajton në mënyrë specifike racizmin, seksizmin në vendin e punës dhe barazinë më të lartë gjinore. Problemet me të cilat ballafaqohen të rriturit në baza ditore u tregohen fëmijëve në një mënyrë që u mëson atyre se toleranca është më e fuqishme se frika e të tjerëve.

Aladini

Filmi i mirënjohur vizatimor  Aladin, u shfaq për herë të parë në vitin 1992 dhe ishte një sukses i vërtetë kinematografik që tregon historinë e dy të rinjve. Ndërkohë ky film është risjellë edhe në verisione të tjera. Në vitin 2017 filmi i mirënjohur vizatimor  Aladin, erdhi më një version të ri me aktorë realë, i xhiruar nga Disney me aktorë nga Lindja e Mesme, me ngjarje të zhvilluara në Bagdad të Irakut.

Piter Pan

Një djalë që nuk  dinte të rritej. Ky ishte Piter Pani, që me fuqinë e tij të jashtëzakonshme dhe ndihmën e trilit, një zane në miniaturë arriti të luftonte piratët.  Mesazhi kryesor i këtij filmi është se nuk duhet të humbasim fëmijërinë brenda vetes, duhet të besojmë në ëndrrat, shpresën, dëshirën, imagjinatën tonë të cilat nuk duhet t’i humbas asnjë fëmijë se për ndryshe nuk do të quhet më fëmijë.  Personazhet në filmin e Piter Pan tregojnë një fëmijëri të përjetshme të cilën e ka brenda vetes çdo i rritur. Shumë prej  nesh do të donim  të shkonim në ishullin ASKUND për të takuar Piter Panin, Tringëllimën, Piratët dhe Indianët. Ti nuk e ke menduar ndonjëherë këtë.

Sirena e Vogël, Ariel 

Filmi i mirënjohur njihet për sirenën me zë të mrekullueshëm dhe kreh flokët me pirun. Në filmin e vitit 1989, Arieli është një nga princeshat e detit me zë engjëlli. Pavarësisht përpjekjeve të Ursulës, shtrigës së ligë, çdo gjë shkon ashtu siç Arieli dëshiron. Ndërkohë, përralla e Andersen, e shkruar në vitin 1836, është një histori e dhimbshme për dashurinë, zhgënjimin dhe vdekjen dhe shumë më e bukur se ekranizimi nga Disney. Është fakt që në përgjithësi librat janë shumë më superiorë se filmat që bazohen që ta. Në film,sirena e vogël kërkon dashurinë e jetës. Ajo është e mërzitur që do të martohet me princin Erik dhe qëllimi i saj, ashtu si i shumë princeshave të Disney-t para dhe pas saj, është dashuria.

Është sërish bukur kur shikon filma të tillë që të bëjnë të  mendosh se ka një botë  ku njerëzit e duan njëri-tjetrin. Gjatë këtyre ditëve që po qëndrojmë në karantinë  nuk do të ishte keq të rihapnit sërish televizorin apo laptopin tuaj  e të  shikoni Tomy dh  Jerry, apo filmat e tjerë që jutreguam më lartë,  siç bënit para shumë vitesh.

A.C/Dosja.al 

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

kulture kulture filmat vizatimor filmat vizatimor


Sondazh

Poll
Art&Argëtim 25 Prill 2020, 13:38

TIRANË– Në Ditën Ndërkombëtare të librit shkrimtari i njohur shqiptar Fatos Kongoli ka zhvilluar një bisedë me drejtoreshën e Qendrës Kombëtare të Librit d...

Rama: Kush shkon e kërkon një like është kundër fëmijëve të tij

Rama: Kush shkon e kërkon një like është kundër fëmijëve të tij

Rama: Nuk po luftohet që problemet të zgjidhen, por që të mos mbarojnë kurrë

Rama sulmon influenceret: Janë bërë parelinj me shalë e kremra sepse është trendi

"10 vite më parë flamingot vriteshin nga gjuetarët"/ Rama: Bota nuk u zgjua nga Narta

Rama: Prej 20 ditësh Shqipëria u kthye në syrin e një cikloni dixhital

Protesta madhështore për largimin e Ramës, diaspora varg kilometrik për t'iu bashkuar protestuesve

Protestuesit vazhdojnë marshimin, qytetaret i mbështesin me ovacione nga pallatet

Protestuesit marshojnë në rrugët e Tiranës! Qytetarët njëzëri: Rama jepe dorëheqjen

Banorja e Rrjollit i përgjigjet Ramës: Kemi shumë individë që mund të na çojnë drejt BE

Sheshi plot para Kryeministrisë! Protestuesit ndriçojnë Bulevardin me blicat e telefonave

"Bashkë zëri ynë bëhet më i fortë"/ Protestuesi para Kryeministrisë: Rama e Berisha, non grata

Nisin fluturimet direkt Kanada – Shqipëri, Karakaçi: Më shumë lidhje, mundësi

Aktivisti: Rama dhe Saliu e dinë që ky popull është i gatshëm t’i tërheqë zvarrë

Rama 'ia mbath' nga Kryeministria pak para nisjes së protestës, qytetarët e ironizojnë

Rama: Nga 6.5 për qind e shqiptarëve, sot 40 për qind përdorin transportin ajror!

Rama nga Rinasi: Së shpejti çelet gara për aeroportin sezonal të Gjirokastrës!

Rama: Aeroporti i Tiranës mban vendin e parë në Europë për rritjen e numrit të pasagjerëve

Ramën nuk e mbajnë më nervat, i kthehet keq gazetares së CNN: Është e papranueshme

Amnistia/ Berisha: Sollën amendament, por ne nuk e pranojmë kurrë!

Berisha:Ka dyshime se toka e hotelit Zig-Zag ndodhet brenda kufijve të pretenduar nga familja Rama

Berisha: Toka e trafikantëve ishte bllokuar nga ASHK! Artan Lame u shkarkua pse publikoi hartën...

Berisha denoncon skandalin: Grupi që trafikoi 50 ton kokainë bleu mbi 15 mijë metër katrorë tokë

"Do të ndërpresim Bordin e Transparencës"/ Ibrahimaj: Çmimet e bursës janë stabilizuar

“Rama jepe dorëheqjen”/ Qyetarët zhvendosen te “Komuna e Parisit”: Ju erdhi fundi!

Vijon marshimi, protestuesit thirrje qytetarëve: Bashkohuni me ne

Protestuesi: Rama ndryshon pasaportën sa herë ka nevojën tja shesi këtë tokë dikujt

"Kur erdha nuk e gjeta babain gjallë"/ Protestuesja: Çfarë na duhet Europa kur kemi Europën tonë

“90% e popullit shqiptar është me protestuesit”/ Protestuesi: Rama është frikësuar

Mjeku në protestë: Shqiptarët paguajnë 60% të të ardhurave për shëndetësi

“Duhet të heqim të gjithë gardhet”/ Protestuesi: Po zëvendësohemi nga Azia

Kuvendi/ Rinis seanca plenare, prezent edhe kryeministri Rama

“Dorëheqje”/Protestuesit marshojnë drejt Kuvendit: Ju erdhi fundi, dorëzoni mandatet

Dita e 19-të e protestës/ Protestuesit marshojnë drejt Kuvendit: Parlamenti i krimit

Mbyllet votimi në Kuvend! Parlamenti miraton me 84 vota pro projektligji për dhënien e amnistisë

Tensione në parlament! Peleshi përjashton deputetin Agron Shehaj

Incident i rrezikshëm në Vlorë/ Parashutisti bie në det gjatë uljes, shpëtohet nga dy pushues

Berisha: Lobova për heqjen e “non gratës”, shpenzimet i mbuloi një fondacion pranë PD

Berisha: Është bërë një kombinim i dy shërbimeve sekrete Tiranë-Beograd kundër protestuesve të rinj

Ina Zhupa: Revolucioni i flamingove na zbuloi një mazhorancë strucash

Nis seanca me tensione, deputetët e PD-së bllokojnë foltoren, Peleshi: Po prishni seancën

"Rama n’burg"/ Blendi Klosi gris pankartën e vendosur në derën hyrëse të Kuvendit

Kapri: A është marrë në mbrojtje deputetja Koçeku?

Balla- Berishës: Protestuesit ta morën sheshin Sali! S'ka më të hënë për të hënë me krushqit

Redi Muçi i drejtohet PS: Deputetja juaj është kërcënuar, ju thoni u tradhtuam

Berisha sfidon Gjiknurin: Dil këtu e betohu në Bibël që nuk ke qenë në takimin e Arubës

Gjiknuri i përgjigjet Berishës: Do të flas kur të dalë e vërteta e...

Berisha: Kjo nuk është lëvizje anti-Trump, por është lëvizje për shtetin ligjor dhe transparencën

"Damian ti ke qenë në takimin e Arubas"/ Berisha shkrin së qeshuri Kuvendin: Bëj be sa të duash

"Tërhiq rendin e ditës", Berisha- Peleshit në Kuvend: Po i bëni karshillëk mijëra protestuesve

Berisha: Shqiptarët janë derdhur në rrugë kundër diktaturës autoritare dhe narkoshtetit