LIVE UPDATES
Editorial

Matematika e Komisionerit për Zgjerimin dhe biçim-samiti i talljes

Në fakt, që kur u shpall në nëntor të vitit të kaluar nga Ursula Von Der Leyen, Plani i Rritjes për Ballkanin Perëndimor është shndërruar në një televonelë propagande, që transmeton me përpikmëri të njëjtin episod sa herë që i nevojitet burokratëve të Brukselit dhe udhëheqësve autokratë të rajonit.

1 Mars 2024, 14:57 Nga Klodian Tomorri

Matematika e Komisionerit për Zgjerimin dhe biçim-samiti i talljes

“Përmes Planit të ri të Rritjes, BE do të japë 6 miliardë euro për vendet e Ballkanit Perëndimor në 4 vitet e ardhshme. Ky plan do të mundësojë dyfishimin e GDP-ve të 6 vendeve të rajonit brenda një dekade,” përsëriti të enjten në Tiranë, Komisionieri për Fqinjësinë dhe Zgjerimin, Olivér Várhelyi.

Në fakt, që kur u shpall në nëntor të vitit të kaluar nga Ursula Von Der Leyen, Plani i Rritjes për Ballkanin Perëndimor është shndërruar në një televonelë propagande, që transmeton me përpikmëri të njëjtin episod sa herë që i nevojitet burokratëve të Brukselit dhe udhëheqësve autokratë të rajonit. Atë të 6 miliardë eurove dhe dyfishimit të ekonomive të Ballkanit Perëndimor.

Këtë herë madje, Várhelyi u sqaroi qytetarëve edhe se çfarë do të thotë konkretisht ky plan. “Kjo do të thotë se vendet, të cilat sot kanë 30 për qind të nivelit të zhvillimit të BE-së pas 10 vitesh do të kenë arritur në 60 për qind, ndërsa ato që aktualisht kanë 50 për qind të zhvillimit të BE-së pas 10 vjetësh do të kenë arritur 100 për qind të të ardhurave të BE-së,” sqaroi ai.

E para dyfishimi absolut dhe dyfishimi relativ janë dy koncepte shumë të ndryshme. Që vendet e Ballkanit të dyfishojnë nivelin e të ardhurave të tyre në raport me mesataren e BE-së duhet që ekonomitë e tyre të dyfishohen, kurse ekonomia e vendeve të BE-së të qëndrojë në stanjacion për 10 vjet. Por gafat matematikore të Várhelyit nuk janë tallja më e madhe e Planit të Rritjes. Ajo është një tjetër.

Në 12 vitet e fundit, të ardhurat e Shqipërisë në raport me Bashkimin Europian kanë konvergjuar me 5 pikë përqindje. Në vitin 2010 Shqipëria i kishte të ardhurat mesatare sa 29 për qind e Bashkimit Europian, ndërsa në vitin 2022 shifra arriti në 34 për qind. Sipas Várhelyit, Plani i Rritjes do të bëjë të mundur që për 10 vitet e ardhshme të ardhurat e Shqipërisë të konvergojnë me 34 pikë përqindje, pra 7 herë më shpejt se dekada e kaluar. Kjo falë reformave dhe 6 miliardë eurove të BE-së. Tani të shohim pak numrat.

Prodhimi i Brendshëm Bruto i 6 vendeve të Ballkanit Perëndimor të marra së bashku është rreth 150 miliardë euro. Bashkimi Europian thotë se do të disbursojë 6 miliardë euro në 4 vitet e ardhshme ose mesatarisht 1.5 miliardë euro në vit për të gjashta vendet. Me pak fjalë, 1 për qind e Prodhimit të Brendshëm Bruto. Pyetja është a mundet injeksioni i shumë propaganduar i 1.5 miliardë eurove ose 1 për qind e PBB-së të dyfishojë PBB-të e rajonit?

John Maynard Keynes, njeriu i cili shpiku teorinë e stimulit, argumentonte se në rastin më të mirë multiplikatori fiskal shkon deri në 4. Pra 1 për qind shpenzime qeveritare gjenerojnë 4 për qind rritje ekonomike. Megjithatë, ky është një përfundim i shumë debatuar. Ekonomistët e krahut tjetër, ata më pranë linjës të së djathtës mendojnë se multiplikatori fiskal është më i vogël edhe se 1. Por ky është një debat i gjatë dhe ideologjik.

Për qytetarët e Ballkanit Perëndimor thelbi është ky. Procesi i konvergjencës së ekonomive të rajonit ka ngecur. Arsyeja kryesore është korrupsioni dhe keqqeverisja, të cilat mbysin konkurrencën, keqshpërndajnë burimet dhe godasin në zemër mekanizmin që krijon rritjen ekonomike dhe mirëqënien.  

Ky është problemi real, i cili nuk zgjidhet as me samite të sajuara propagandistike dhe as me lëmosha që trumbetohen si paketa gjigande financiare. Ato vetëm se bëjnë të kundërtën. Ushqejnë udhëheqësit autokratë dhe mekanizmin me të cilin ata e kanë bërë të pamundur rrotacionin e pushtetit./ Kapitali.al

klodian tomorri

Sondazh

Poll
Editorial 8 Janar 2024, 10:48 Ditmir Bushati

Bindja që më përforcoi 2023

Ditmir Bushati Përfitimi më i madh i një edukimi të mirë është aftësia për të menduar me kokën t&eu...

Editorial 28 Dhjetor 2023, 10:16 Meri Lika

Drejtësia e padrejtë

Meri Lika Të them të drejtën, mua, që në fillimet e krijimit të saj e deri më sot, asnjëherë nuk më ka bi...

Editorial 19 Dhjetor 2023, 13:00 Ditmir Bushati

Një shtytje për zgjerimin

ditmir bushati Dhjetë vjet pasi shpërthyen protestat pro BE-së në sheshin Maidan të Kievit, për shkak se presidenti i atë...

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet