LIVE UPDATES
Aktualitet

Dita Botërore e Talasemisë, cilët janë shkaktarët dhe simptomat e sëmundjes

8 Maj 2022, 09:59 Nga DOSJA
Dita Botërore e Talasemisë, cilët janë shkaktarët dhe

TIRANË- 8 maji shënon Ditën Botërore të Talasemisë, që i referohet një sëmundje gjenetike të gjakut e cila prek kryesisht fëmijët, por edhe adoleshentë dhe të moshës madhore në të gjithë botën.

Sipas raportimeve të fundit, numri më i madh i rasteve me talasemi janë në Indi, ku 10 mijë fëmijë lindin me këtë gjendje çdo vit. Prandaj India konsiderohet si “kryeqyteti” i Talasemisë në botë. Këtë vit, objektivi është që të përhapet më shumë ndërgjegjësim në lidhje me këtë sëmundje, pasi, edhe pse prek me miliona fëmijë, nuk ka vëmendjen e duhur siç u bëhet sëmundjeve të tjera vdekjeprurëse si kanceri dhe diabeti.

Raportimet e fundit theksojnë gjithashtu se numri më i madh i fëmijëve që vuajnë nga kjo sëmundje humbin jetën para moshës 20 vjeç për shkak të mungesës së trajtimeve, shkruan “Shëndeti”. Talasemia është një sëmundje e trashëguar nga prindërit, por, nuk përjashtohen as rastet kur ato shfaqen tek fëmijët nënat e të cilëve vuajnë nga anemia gjatë shtatzënisë. Këto raste kanë filluar të shtohen shumë gjatë viteve të fundit.

Çfarë është saktësisht talasemia dhe nga se shkaktohet?

Talasemia është një sëmundje gjaku që trashëgohet nga prindërit. Shumica e testeve që u bëhen nënave gjatë shtatzënisë përfshijnë edhe testin gjenetik të gjakut, për të kontrolluar nëse prindërit ose gjyshërit kanë ndonjë anomali në qelizat e kuqe të gjakut, duke qenë se kjo sëmundje karakterizohet nga prodhimi jonormal i hemoglobinës (molekula proteinike në qelizat e kuqe të gjakut që janë përgjegjëse për transportimin e oksigjenit në gjak).

Janë 3 lloje kryesore të talasemisë: Alfa, Beta dhe Hemoglobina E (HbE). Shkalla e sëmundjes varet nga numri i gjeneve që mungojnë në secilin lloj. Kjo sëmundje shkaktohet nga mutacioni gjenetik ose fragmente të gjeneve kryesore.

Fëmija rrezikon të trashëgojë një formë më të rëndë të kësaj sëmundjeje nëse të dy prindërit janë mbartës të saj. Nëse vetëm një prind është mbartës, atëherë fëmija mund të mos shfaqë simptoma, megjithatë është mbartës i kësaj sëmundjeje.

Simptomat e talasemisë

Njihen rreth 100 variacione të talasemisë dhe secila mund të shkaktojë forma të veçanta të sëmundjes. Në aspektin klinik, ato që kanë më tepër rëndësi janë alfa dhe beta talasemitë. Disa nga simptomat më të zakonshme të tyre janë:

Çrregullime të kockave

Vonesë në zhvillim dhe rritje

Lëkurë të zbehtë

Zgjerim të shpretkës

Urinë në ngjyrë të errët

Lodhje dhe dobësi

Ënjtje të pjesës abdominale

Trajtimi i talasemisë

Pacientët me talasemi mund të jetojnë një jetë të shëndetshme nëse kryejnë vaksinat dhe ushqehen shëndetshëm.

Ka lloje të ndryshme të trajtimeve të talasemisë, në bazë të formës së sëmundjes. Në shumicën e rasteve ajo përfshin transfuzion të gjakut, terapi me hekur ose edhe transplantim të palcës së kockave.

Edhe në vendin tonë vitet e fundit, sipas të dhënave të Ministrisë së Shëndetësisë është rritur numri i pacientëve që vuajnë nga sëmundja e talasemisë, ndërkohë që një problem më vete është mungesa e gjakut për të mundësuar transfuzionin tek këta pacientë.

Marrë nga Psikologjia. 

Aksidenti i rëndë në Tiranë, si mund të shmangen ngjarje të tilla?

View Results

aktualitet kulture dita boterore e talasemise dita boterore e talasemise

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet