LIVE UPDATES
Bota

Si i zbuloi teleskopi "Webb" i NASA-s 44 yje të rinj në galaktikën e largët?

Zmadhimi i fortë gravitacional i ka lejuar astronomët të zbulojnë burime të zbehta të dritës dhe të studiojnë strukturat e tyre të brendshme, gjë që mund të çojë në identifikimin e yjeve në galaktikat e largëta.

8 Janar 2025, 20:10 Nga N.F
Si i zbuloi teleskopi "Webb" i NASA-s 44 yje të rinj në
Yje

SHBA- Teleskopi James Webb i NASA-s, teleskopi më i madh dhe më i fuqishëm në botë, kapi një imazhunik të 44 yjeve në një galaktikë 6.5 miliardë vite dritë larg nga galaktika jonë. Astronomët përdorën optikën me rezolucion të lartë të Webb-it ​​për të zbuluar ekzistencën e dhjetëra yjeve të panjohur më parë.

Zbulimi i yjeve ishte i mundur vetëm sepse drita nga 44 yjet të rinj u zmadhua nga një grumbull i madh galaktikash, i quajtur Abell 370, sipas Qendrës për Astrofizikë. Teknika njihet si "thjerrëzimi gravitacional" dhe funksionon si një sasi masive e materies ku krijon një fushë gravitacionale që shtrembëron dhe zmadhon dritën nga galaktikat e largëta pas saj. Fenomeni është në thelb si të shikosh përmes një xhami zmadhues gjigant.

Zmadhimi i fortë gravitacional i ka lejuar astronomët të zbulojnë burime të zbehta të dritës dhe të studiojnë strukturat e tyre të brendshme, gjë që mund të çojë në identifikimin e yjeve në galaktikat e largëta. Lentja gravitacionale njihet edhe si "unaza e Ajnshtajnit" sepse fizikani i famshëm Albert Einstein e parashikoi këtë mundësi në teorinë e tij të relativitetit.

Një hark i dukshëm i krijuar nga thjerrëza gravitacionale dhe përkulja e dritës jashtë Abell 370 është quajtur "Harku i Dragoit". Studiuesit, pasi analizuan me kujdes ngjyrat e secilit prej yjeve brenda harkut të Dragoit, zbuluan se shumë prej tyre janë supergjigantë të kuq, pra yje në fazat e fundit të jetës së tyre.


Zbulimi bie ndesh me gjetjet e mëparshme, të cilat kanë identifikuar kryesisht supergjigantët blu, të cilët janë ndër yjet më të shndritshëm në qiellin e natës, sipas Qendrës për Astrofizikë. Në galaktikën tonë dhe në galaktikat e afërta, si Galaktika Andromeda, astronomët mund të vëzhgojnë yjet një nga një. Por për galaktikat që janë miliarda vite dritë larg, yjet duken të përziera së bashku për shkak të distancës.

 

Sondazh

Poll
MË SHUMË

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Shiko video te tjera