LIVE UPDATES
Bota

"Një kohë trazirash ekonomike dhe gjeopolitike për demokracinë!" Friedrich Merz, kancelari i dhjetë i Gjermanisë, çfarë pritet nga ai

Friedrich Merz do të marrë detyrën si kancelar i Gjermanisë, duke përmbushur një aspiratë të kahershme në një kohë trazirash ekonomike dhe gjeopolitike për demokracinë më të madhe të Europës.

6 Maj 2025, 17:13 Nga M.B
"Një kohë trazirash ekonomike dhe gjeopolitike për
Friedrich Merz

GJERMANIA- Friedrich Merz fiton votimin e dytë për t’u bërë kancelar i Gjermanisë. Friedrich Merz do të marrë detyrën si kancelar i Gjermanisë, duke përmbushur një aspiratë të kahershme në një kohë trazirash ekonomike dhe gjeopolitike për demokracinë më të madhe të Europës.

Politikani 69-vjeçar i Unionit Kristian Demokrat (CDU), i cili fitoi zgjedhjet në shkurt dhe formoi një qeveri shumicë me Socialdemokratët (SPD), do të bëhet kancelari i dhjetë i Gjermanisë që nga përfundimi i Luftës së Dytë Botërore, pas votimit të dytë në Bundestag të martën.

Zgjedhja e tij i jep fund gjashtë muajve të paralizës qeveritare që pasoi shpërbërjen e koalicionit të Olaf Scholz në nëntor – një ngërç që la ekonominë më të madhe të Eurozonës pa buxhet dhe pengoi reagimin ndaj rrezikut të tarifave tregtare amerikane si dhe përpjekjeve të ngutshme të presidentit Donald Trump për të vendosur fatin e Ukrainës në marrëveshje me Rusinë.

“Jetojmë në kohë ndryshimesh të thella, trazirash të mëdha dhe pasigurie të lartë,” deklaroi Merz të hënën gjatë nënshkrimit zyrtar të marrëveshjes së koalicionit me SPD-në. “Prandaj, ne e dimë se është detyra jonë historike të udhëheqim këtë koalicion drejt suksesit.”

Merz, i cili u rikthye në politikë në vitin 2018 pas një dekade në sektorin privat, do të përballet me sfida të mëdha si brenda ashtu edhe jashtë vendit, që vënë në provë themelet demokratike dhe ekonomike mbi të cilat Gjermania u rindërtua pas luftës.

Një besimtar i flaktë i marrëdhënies transatlantike, ish-këshilltari i grupit amerikan të menaxhimit të aseteve BlackRock, tani përballet me një administratë të Trump-it të paqëndrueshme dhe shpesh armiqësore, e cila po kërkon të tërhiqet nga roli mbrojtës ndaj Europës — shtylla e sigurisë gjermane pas luftës.

Ekonomia gjermane, e orientuar drejt eksporteve dhe e mbështetur prej dekadash në globalizim, ka stagnuar gjatë tre viteve të fundit për shkak të çmimeve të larta të energjisë dhe konkurrencës së ashpër nga Kina. Produkti i Brendshëm Bruto i Gjermanisë mund të tkurret këtë vit nëse Trump vendos të zbatojë tarifa të përgjithshme mbi mallrat e BE-së, ka paralajmëruar Instituti Ifo në Mynih.

“Merz është kancelari që duhet të përballet me fundin e rendit perëndimor,” tha Andreas Busch, profesor i shkencave politike në Universitetin e Göttingen. “Nuk është diçka që ai e kishte pritur, apo e dëshironte. Por tashmë europianët e dinë se nuk mund të mbështeten te SHBA, dhe kjo është një ndryshim rrënjësor.”

Në planin politik të brendshëm, Merz e ka paraqitur koalicionin e tij “zi-kuq” me SPD-në si përpjekjen e fundit të partive tradicionale për të ndalur ngritjen e Alternativës për Gjermaninë (AfD). Partia e ekstremit të djathtë, që doli e dyta në zgjedhjet e shkurtit me më shumë se një të pestën e votave dhe që ka marrë mbështetjen publike të Elon Musk dhe nënpresidentit amerikan JD Vance, u shpall javën e kaluar si “ekstremiste” nga shërbimi gjerman i inteligjencës së brendshme.

Ky vendim, i cili i jep agjencisë së inteligjencës të drejtën të monitorojë më nga afër AfD-në dhe anëtarët e saj, ka rikthyer debatin nëse duhet përdorur një dispozitë kushtetuese për të ndaluar partinë. Analistët dhe ekonomistët theksojnë se Merz nuk ka pritur emërimin zyrtar si kancelar për të ndërmarrë hapa vendimtarë përballë sfidave të shumta.

Në javët pas fitores së partisë së tij, ai bëri një kthesë të fortë duke arritur një marrëveshje me SPD-në dhe Të Gjelbrit për të zbutur kufirin kushtetues të borxhit të vendit, me qëllim rritjen e shpenzimeve për mbrojtjen. Ai arriti të bindte parlamentin në largim që të miratonte ndryshimin kushtetues, duke e vendosur vendin në një kurs që parashikon deri në 1 trilion euro investime për forcat e armatosura dhe infrastrukturën e amortizuar në dekadën e ardhshme.

“Merz i ka bërë planet e tij duke pasur qartësisht parasysh sfidat që e presin,” tha profesor Andreas Busch.

Shumë analistë të politikës së jashtme e shohin kancelarin Merz si një sinjal se Gjermania po rikthehet në skenën europiane dhe globale me më shumë vendosmëri, pas një periudhe paqartësie nën koalicionin e Olaf Scholz me Të Gjelbrit dhe liberalët e FDP-së. Nëse dëshiron, mund ta përmbledh të gjithë tekstin e përkthyer në një artikull të strukturuar për publikim.

“Qeveria duhet më në fund të heqë këmbën nga frenat,” tha Armin Steinbach, profesor në shkollën e biznesit HEC në Paris. “Nuk ka të bëjë vetëm me para, apo me investimin e fondit të ri masiv të financuar me borxh – bëhet fjalë për krijimin e një mjedisi tërësisht nxitës për biznesin.”

Analistët kanë përshëndetur vendimin e Merz për të mbajtur ministrinë e Jashtme nën kontrollin e CDU-së, me qëllim sigurimin e një politike të jashtme më koherente. Gjithashtu, ata kanë mirëpritur planin e tij për krijimin e një Këshilli Kombëtar të Sigurisë brenda zyrës së kancelarisë, për të bashkërenduar më mirë politikat e sigurisë dhe të jashtme.

“Pas viteve të përplasjes së brendshme dhe vetëpërqendrimit politik nën qeverinë e mëparshme, tani nevojitet një udhëheqje gjermane që të mos jetë vetëm vëzhguese ndaj politikës europiane, por ta formësojë atë,” tha Jana Puglierin, eksperte e lartë pranë Këshillit Europian për Marrëdhëniet me Jashtë (ECFR)./ FT

friedrich merz

Sondazh

Poll

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje