LIVE UPDATES
Bota

Dyshohet se u shënjestruan nga hakerët kinezë, reagojnë ligjvënësit evropianë

Aktakuza gjithëpërfshirëse, që u bë publike në Uashington më 25 mars, thotë se hakerët e mbështetur nga Qeveria kineze në vitin 2021 shënjestruan “çdo anëtar të Bashkimit Evropian”që ishte pjesë e Aleancës Ndërparlamentare për Kinën (IPAC), një grup deputetësh që fokusohen në çështje që lidhen me Kinën, që Pulford e bashkëthemeloi në vitin 2020.

28 Mars 2024, 12:02 Nga M.B
Dyshohet se u shënjestruan nga hakerët kinezë, reagojnë
Fotot e shtatë burrave të paditur nga Departamenti Amerikan i Drejtësisë më 25 mars, si pjesë e fushatës kineze të mbështetur nga agjencia kryesore e inteligjencës civile të vendit.

EUROPA- Luke de Pulford, një aktivist britanik i fokusuar te Kina, nuk e dinte se ai dhe një grup global ligjvënësish që ai themeloi, u bënë shënjestër e hakerëve kinezë derisa Departamenti amerikan i Drejtësisë lëshoi një komunikatë për media në lidhje me këtë fushatë shumëvjeçare të sulmeve kibernetike. Aktakuza gjithëpërfshirëse, që u bë publike në Uashington më 25 mars, thotë se hakerët e mbështetur nga Qeveria kineze në vitin 2021 shënjestruan “çdo anëtar të Bashkimit Evropian”që ishte pjesë e Aleancës Ndërparlamentare për Kinën (IPAC), një grup deputetësh që fokusohen në çështje që lidhen me Kinën, që Pulford e bashkëthemeloi në vitin 2020. Hakerët kinezë u përpoqën, gjithashtu, të depërtonin në 43 llogari parlamentare britanike të lidhura me ligjvënës që ishin anëtarë të IPAC-ut ose kishin pikëpamje kritike për Kinën.

“Unë po mësoj për këtë nga një njoftim për shtyp i Qeverisë së Shteteve të Bashkuara”, shkroi De Pulford në rrjetin social X – që më herët njihej si Twitter – menjëherë pasi u bënë publike sanksionet e SHBA-së kundër shtatë burrave dhe dy grupeve të hakerëve të akuzuar për kryerjen e sulmeve në emër të agjencisë së inteligjencës civile të Kinës, Ministrisë Shtetërore të Sigurisë (MSS).

Radio Evropa e Lirë foli me disa ligjvënës të lidhur me IPAC-un të shënjestruar në fushatën e hakerëve. Shumë thanë se morën emaile të dyshimta, si ato që aktakuza e SHBA-së thotë se ishin përdorur për të fituar qasje në llogaritë e tyre. Disa, madje thanë se u njoftuan për këtë nga agjencitë e tyre përkatëse të inteligjencës dhe sigurisë kibernetike. Të gjithë ligjvënësit thanë se përpjekjet për hakim ishin të pasuksesshme. Pjesë e Aleancës Ndërparlamentare për Kinën (IPAC) janë edhe dy deputetë nga Kosova, Avdullah Hoti nga Lidhja Demokratike e Kosovës, dhe Saranda Bogujevci nga Lëvizja Vetëvendosje. Hoti, i cili ishte edhe kryeministër i Kosovës nga viti 2020 deri në mars të vitit 2021, tha për Radion Evropa e Lirë se nuk është në dijeni për ndonjë tentim-sulmi kibernetik nga ky grup.

“Jo nuk parë ndonjë email të tillë. Nuk më kujtohet se kam parë ndonjë email të tillë”, tha ai shkurtimisht.

Hoti, deri në publikimin e këtij teksti nuk u është përgjigjur pyetjeve shtesë të REL-it lidhur me këtë çështje. Ndërkaq, Saranda Bogujevci, deri në momentin e publikimit të këtij artikulli nuk ka qenë e qasshme për t’iu përgjigjur pyetjeve të REL-it lidhur me këtë çështje. Në anën tjetër, Fatmir Mediu, deputet i Kuvendit të Shqipërisë, kryetar i Partisë Republikane dhe bashkëkryetar i IPAC-ut, tha për REL-in se ai nuk ishte cak i ndonjë sulmi kibernetik. Sipas tij, informacione për ndonjë sulm të tillë nuk ka as nga kolegët e tjerë shqiptarë, pjesë e IPAC-ut. Mediu tha se ai dhe deputetët e tjerë kanë marrë një email nga IPAC-u, në të cilin kërkohet që të kenë kujdes me emailet që mund të marrin dhe cilat emaile nuk duhet të hapen, pasi ekziston rreziku nga hakimi.

Akuzat dhe sanksionet e SHBA-së u ndoqën nga Britania e Madhe dhe u mbështetën nga Zelanda e Re, e cila gjithashtu akuzoi Kinën për hakimin e ueb-faqes të Parlamentit të shtetit. Afër 66 ligjvënës nga 12 parlamente anëtare të Bashkimit Evropian janë të listuar në faqen e internetit të IPAC-ut, së bashku me anëtarë nga Britania e Madhe, Shtetet e Bashkuara, Ukraina, Japonia dhe të tjerë. Përtej anëtarëve të IPAC-ut, fushata kibernetike e përhapur e hakerëve kinezë synonte zyrtarë amerikanë, senatorë, gazetarë, disidentë politikë kinezë, kompani ushtarake dhe teknologjike perëndimore, si dhe mbikëqyrësin e zgjedhjeve të Britanisë dhe anëtarët e Parlamentit Evropian.

Antonio Miloshovski, një ligjvënës dhe ish-ministër i Jashtëm i Maqedonisë së Veriut i tha Radios Evropa e Lirë se sulmet kibernetike kanë qenë të zakonshme që kur ai u bashkua me IPAC-un në vitin 2021. Ai tha se mendon se përpjekjet kanë qenë të pasuksesshme dhe se IPAC-u ka qenë aktiv në ngritjen e vetëdijes për përpjekjet e vazhdueshme për hakim. Megjithatë, disa anëtarë të Aleancës janë të zhgënjyer për mungesën e njoftimit nga agjencitë perëndimore të sigurisë për shkallën e fushatës kineze dhe se ata ishin në shënjestër. Qeveria britanike është kritikuar se ishte shumë e ngadaltë për t'iu përgjigjur fushatës 14-vjeçare, me disa anëtarë të parlamentit që thanë se nuk u njoftuan kurrë se ishin në shënjestër. Tim Loughton, një deputet britanik dhe anëtar i IPAC-ut, tha se ai dhe politikanë të tjerë të Mbretërisë së Bashkuar shprehën shqetësimin që inteligjenca britanike kurrë nuk u tha atyre se ishin në shënjestër dhe mësuan për këtë çështje vetëm nga aktakuza.

“Ata nuk ishin plotësisht të sinqertë me ne. Ne morëm vesh vetëm nga Amerika se 43 persona ishin hakuar”, u tha Loughton gazetarëve në një konferencë shtypi më 25 mars, duke iu referuar ligjvënësve britanikë të shënjestruar.

Du Pulford i IPAC-ut shprehu, gjithashtu, zhgënjim për mungesën e njoftimit, duke thënë se ndërsa ata kanë qenë të vetëdijshëm për sulmet kibernetike gjatë viteve, IPAC-u mësoi për shkallën e plotë të fushatës vetëm nga njoftimi për shtyp i SHBA-së. Si Londra, ashtu edhe Uashingtoni, e kanë drejtuar gishtin kah një grup hakerësh të njohur brenda komunitetit të sigurisë kibernetike si Kërcënimi i Përparuar i Përhershëm 31 (APT 31), i cili thuhet se është përpjekur të hakojë anëtarët e IPAC-ut dhe ka ndjekur një mori objektivash të tjerë në aktakuzë, duke filluar nga aktivistët jashtë Hong Kong-ut te kompanitë amerikane. Zelanda e Re, ndërkohë, tha se një grup i veçantë i mbështetur nga shteti kinez i quajtur APT 40 qëndron pas sulmit që komprometoi kompjuterët e lidhur me rrjetin e saj parlamentar. Sipas Mandiant, një firmë amerikane e sigurisë kibernetike dhe degë e Google, APT 40 është një grup kinez i spiunazhit kibernetik që zakonisht synon vendet me rëndësi strategjike për projektin e infrastrukturës shumë miliardë dollarëshe të Pekinit, Nisma Brezi dhe Rruga (BRI).

Zëvendësprokurorja e Përgjithshme e SHBA-së, Lisa Monaco, tha më 25 mars se më shumë se 10.000 emaile, të cilat dukej se vinin nga media, politikanë dhe kritikë të Kinës, u dërguan si pjesë e fushatës që mbështetej në përdorimin e emaileve që përmbanin linqe të fshehta që përdoreshin për përgjim. Nëse viktimat hapnin emailet, informacioni - duke përfshirë vendndodhjen, pajisjen dhe adresën e internetit të marrësit - dërgoheshin në një server të kontrolluar nga hakerët. APT 31 më pas e përdori këtë informacion për të mundësuar hakim më të shënjestruar, si p.sh. ndjekja e ruterëve të shtëpisë dhe pajisjeve elektronike personale. Ligjvënësi rumun dhe anëtar i IPAC-ut, Catalin Tenita, i tha Radios Evropa e Lirë se kishte marrë email të dyshimtë në vitin 2021, por se ai ushtron një shkallë të lartë sigurie kibernetike dhe nuk ka klikuar në ndonjë email të mundshëm që mund të ishte përdorur për hakim.

Alexandru Muraru, një tjetër anëtar rumun i IPAC-ut, i tha Radios Evropa e Lirë se ai nuk hapi asnjë email si ato të përshkruara në aktakuzë, por theksoi se ai dhe kolegët e tij janë “paralajmëruar në mënyrë të përsëritur për atë që shteti kinez po përpiqet të bëjë”. Kina ka hedhur poshtë akuzat se ajo ose organizatat e lidhura me shtetin ishin përgjegjëse për sulmet, duke i quajtur ato "shpifje plotësisht të sajuara dhe dashakeqe". Analistët, megjithatë, thonë se fushata është pjesë e një tendence më të madhe të hakerëve kinezë që janë gjithnjë e më shumë aktivë në përpjekjet e tyre për të vëzhguar dhe monitoruar kritikët jashtë vendit dhe për të blerë pronën intelektuale nga kompanitë kryesore të huaja.

Jakub Janda, drejtor i organizatës Vlerat Evropiane për Politikën e Sigurisë me qendër në Pragë, i tha Radios Evropa e Lirë se vendimi i Qeverisë së Mbretërisë së Bashkuar për t'ia atribuuar publikisht fushatën e hakimit Kinës, është një hap drejt një përgjigjeje më të fuqishme evropiane ndaj spiunazhit kibernetik kinez, megjithëse ai tha se sanksionet janë kryesisht "dënim simbolik" dhe nuk ka gjasa të kenë një "efekt frenues". Një tjetër fushatë hakimi në shkallë të gjerë dhe shumëvjeçare kineze u ekspozua në shkurt, kur një grumbull dokumentesh nga kompania e sigurisë kibernetike me bazë në Shangai, I-Soon u zbulua në internet. Sipas emaileve që rrodhën, kompania private ka punuar si kontraktuese për qeverinë, policinë dhe ushtrinë kineze për të shënjestëruar individë, qeveri dhe kompani në të gjithë globin.

Jamie MacColl, një studiues i sigurisë kibernetike në Institutin Mbretëror të Shërbimeve të Bashkuara me bazë në Londër, thotë se derisa grupet e hakerëve të mbështetur nga shteti kinez kanë qenë në rritje vitet e fundit, zbulimi i fundit dallohet për shkallën e tij masive dhe qëllimet e ndryshme. Por, ai shton se ndërsa aftësitë e hakerëve të Kinës kanë përparuar shumë në dekadën e fundit, ky rast tregon se grupet kineze janë të prekshme dhe se aktakuza nuk do të ishte e mundur pa "infiltrim të rëndësishëm të MSS-së" nga agjencitë e inteligjencës perëndimore.

“Kina ende shqetësohet për depërtimin e rrjeteve të saj dhe për mbledhjen e informacionit [nga agjencitë perëndimore] për grupet e tyre më të rëndësishme, gjë që duket se ka ndodhur këtu”, tha MacColl për Radion Evropa e Lirë.

"Kjo është e turpshme për ta"./ REL

kina europa

Sondazh

Poll

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion