LIVE UPDATES
Bota

Analiza: Pse u rrëzua qeveria holandeze dhe çfarë vjen më pas?

Vendimi i Wilders bëri që kabineti holandez dhe kryeministri Dick Schoof të jepnin dorëheqjen.

4 Qershor 2025, 20:20 Nga E. D
Analiza: Pse u rrëzua qeveria holandeze dhe çfarë vjen
Geert Wilders

HOLANDË- Qeveria holandeze u rrëzua të martën pasi politikani i ekstremit të djathtë Geert Wilders u tërhoq nga koalicioni i krahut të djathtë pas një mosmarrëveshjeje mbi masat anti-imigracion që partia e tij kishte propozuar. Vendimi i Wilders bëri që kabineti holandez dhe kryeministri Dick Schoof të jepnin dorëheqjen.

Pse u tërhoq Wilders?

Wilders njoftoi tërheqjen e partisë së tij të krahut të djathtë, Partisë për Liri (PVV), nga qeveria e koalicionit 11-mujor të krahut të djathtë në Holandë. Wilders tha se tre partitë e tjera në koalicion nuk kishin arritur të mbështesnin planet e tij për të goditur azilin për refugjatët.

“Asnjë firmë nën planet tona të azilit. PVV largohet nga koalicioni”, shkroi Wilders në një postim X të martën pas një takimi të shkurtër në parlament me udhëheqësit e partisë. Përveç PVV-së, koalicioni përfshinte Partinë Popullore për Liri dhe Demokraci (VVD), Lëvizjen Fermer-Qytetar (BBB) ​​dhe Kontratën e Re Sociale (NSC).

Më 26 maj, Wilders njoftoi një plan 10-pikësh për të ulur ndjeshëm migracionin, duke vendosur zyrtarë të ushtrisë në kufijtë tokësorë holandezë dhe duke refuzuar të gjithë azilkërkuesit. Wilders kërcënoi atëherë se partia e tij do të tërhiqej nga koalicioni nëse politika e migracionit nuk do të ashpërsohej.

Të katër partitë në total mbanin 88 vende në Dhomën e Përfaqësuesve me 150 vende të vendit. PVV fitoi zgjedhjet e fundit të nëntorit 2023 me 23 përqind të votave dhe 37 vende, numri më i lartë i vendeve në parlament nga të gjitha partitë. Shumica në Dhomën e Përfaqësuesve është 76 vende. Tërheqja e lë koalicionin me vetëm 51 vende.

Kur dha dorëheqjen Schoof?

Pasi Wilders njoftoi tërheqjen, u thirr një mbledhje urgjente e kabinetit. Pas kësaj, Schoof njoftoi se do të jepte dorëheqjen, disa orë pas tërheqjes së PVV-së.

“U kam thënë vazhdimisht udhëheqësve të partive ditët e fundit se rënia e kabinetit do të ishte e panevojshme dhe e papërgjegjshme. Po përballemi me sfida të mëdha si në nivel kombëtar ashtu edhe ndërkombëtar që kërkojnë vendosmëri nga ne,” tha Schoof në mbledhjen e jashtëzakonshme të kabinetit.

Si reaguan udhëheqësit e tjerë holandezë?

Udhëheqës të tjerë në koalicion e quajtën Wildersin të papërgjegjshëm dhe e fajësuan atë për vendosjen e interesave të tij politike përpara vendit.

“Në kontinentin tonë ka një luftë. Në vend që t’i përgjigjet sfidës, Wilders po tregon se nuk është i gatshëm të marrë përgjegjësi. Është e papërgjegjshme të rrëzohet qeveria në këtë pikë”, tha udhëheqësja e NSC-së, Nicolien van Vroonhoven, për Wilders. NSC ka 20 vende.

Kreu i aleancës opozitare të Majtës së Gjelbër dhe Punës, Frans Timmermans, tha se nuk shihte asnjë mënyrë tjetër për të formuar një qeveri të qëndrueshme përveç zgjedhjeve të parakohshme.

Çfarë vjen më pas?

Schoof tani do t'ia paraqesë zyrtarisht dorëheqjen e tij kreut të shtetit, mbretit holandez Willem-Alexander. Pas kësaj, pritet të thirren zgjedhjet. Ka të ngjarë që zgjedhjet të mbahen diku në tetor ose nëntor, bazuar në ciklet e mëparshme.

Që nga 31 maji, sondazhet tregojnë se PVV e Wilders ka humbur pak nga mbështetja e saj, nga 23 përqind në zgjedhjet e vitit 2023 në 20 përqind. Kjo e sjell partinë pothuajse në të njëjtin nivel me aleancën e të Majtës së Gjelbër-Punë, e cila ka 19 përqind të mbështetjes dhe 25 vende në dhomën e ulët të parlamentit, numri i dytë më i lartë i vendeve pas PVV-së.

Politika e fragmentuar e Holandës e bën të vështirë parashikimin se cila parti do të fitojë zgjedhjet. Nuk ka gjasa që një parti e vetme të fitojë shumicën prej 76 vendesh dhe duhen muaj që të formohet një koalicion. Sipas të dhënave të autoritetit zgjedhor holandez, asnjë parti e vetme nuk ka fituar kurrë shumicën që nga zgjedhjet e para të drejtpërdrejta në vitin 1848.

Çfarë do të ndodhë deri në zgjedhje?

Schoof ka thënë se ai dhe ministrat e tjerë të koalicionit do të vazhdojnë me pozicionet e tyre në një qeveri të përkohshme derisa të formohet një qeveri e re pas zgjedhjeve. Kriza politike vjen në një kohë kur Holanda është planifikuar të presë një samit të liderëve të NATO-s në Hagë më 24-25 qershor.

Mark Rutte, sekretari i përgjithshëm aktual i NATO-s, ishte kryeministër i Holandës nga viti 2010 deri në vitin 2024. Rutte ishte i lidhur me VVD-në. Schoof kishte qenë gjithashtu i përfshirë në përpjekjet evropiane për të ofruar mbështetje për Ukrainën në luftën e saj kundër Rusisë. Në shkurt, kryeministri holandez ishte i pranishëm në një takim me udhëheqës të tjerë evropianë në Paris, ku udhëheqësit u zotuan t'i ofrojnë Ukrainës garanci sigurie./ALJAZERA

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj