LIVE UPDATES
Bota

Analiza e REL: Nëse ka rritje ekonomike në Kosovë, pse nuk po e ndiejnë qytetarët atë?

Në vitin 2022, policia u thirr në shtëpinë e saj kur Kwan hyri i paftuar, duke shkaktuar telashe të mëtejshme. Një vit më vonë, sipas prokurorisë, Kwan i dërgoi O'Hara-s një letër të falsifikuar të nënshkruar nga një infermiere joekzistente e komunitetit të quajtur Raj Patel, duke ofruar një vizitë në shtëpi për vaksinim.

3 Tetor 2024, 16:37 Nga N.F
Analiza e REL: Nëse ka rritje ekonomike në Kosovë, pse nuk po e
Foto ilustruese

KOSOVË- Institucionet thonë se në Kosovë ka zhvillim ekonomik dhe rënie të inflacionit. Por, ekspertët vlerësojnë se rritja e parashikuar e ekonomisë prej rreth 4 për qind nuk është e mjaftueshme për të ndikuar në jetën e qytetarëve. Pse?

Institucionet kosovare, por edhe mekanizmat financiarë ndërkombëtarë, kanë parashikuar se Kosova do të ketë rritje ekonomike prej rreth 4 për qind më 2024.  Një rritje ekonomike në këtë nivel do të duhej të ofronte lehtësi në ngritjen e standardit jetësor. Por, megjithatë, ajo nuk pritet të ketë ndikim të madh në përmirësimin e mirëqenies së qytetarëve, vlerësojnë njohësit e fushës së ekonomisë.

Pse? Kjo rritje është e pamjaftueshme, tha për Radion Evropa e Lirë profesori i ekonomisë në Universitetin e Prishtinës, Berim Ramosaj.

“Duke pasur parasysh bazën e kësaj rritjeje, që e kemi relativisht të ulët, nuk është e mjaftueshme për rritje ambicioze, qoftë të të ardhurave, qoftë të treguesve të tjerë makroekonomikë, në kuptim të rritjeve të mëdha buxhetore apo edhe rritjes së mirëqenies, pagave apo të kategorive qoftë sociale, qoftë ekonomike”, shpjegoi ai.

Ngjashëm u shpreh edhe kryetari i Odës Ekonomike Amerikane në Kosovë. Arian Zeka tha se, pavarësisht se një rritje prej 4 për qind do të duhej të ndikonte në mënyrë të lehtë edhe në ngritjen e standardit jetësor, problem mbetet niveli i inflacionit.

Sipas Agjencisë së Statistikave të Kosovës, norma e inflacionit më 2022 ishte 11.6 për qind. Ajo u ul në 4.9 më 2023, dhe ra edhe më shumë sivjet. Në gusht, inflacioni ishte në nivelin prej 1.4 për qind, nën mesataren e Bashkimit Evropian dhe të Eurozonës.

Ministri i Financave i Kosovës, Hekuran Murati, tha në fund të shtatorit se rritja ekonomike dhe rënia e inflacionit janë tregues se “bizneset dhe ekonomia e vendit po kthehen në trajektoren e rritjes më të shpejtë, aty ku edhe nisëm pas pandemisë”. Mirëpo, rritja ekonomike, sipas Zekës dhe Ramosajt, është e bazuar kryesisht në konsum. Niveli i lartë i konsumit, vlerësojnë ekspertët, pashmangshëm lidhet me nivelin e lartë të remitencave.

Ramosaj tha se paratë nga diaspora investohen kryesisht në patundshmëri, pra në blerjen e tokave dhe të banesave, dhe, sipas tij, këto investime nuk kapitalizohen në Kosovë. Kjo nënkupton se paratë e freskëta në Kosovë “nuk shkojnë në ata sektorë që mund të rrisin të ardhurat, si industria e përpunimit apo sektorë të tjerë të zhvillimit”.

Ekspertët konsiderojnë se, në mënyrë që të përmirësohet mirëqenia e qytetarëve, rritja ekonomike në Kosovë duhet të jetë dyshifrore, që vendi të arrijë nivelin e shteteve të Bashkimit Evropian, ku dhe synon të anëtarësohet.

“Edhe në raportet e institucioneve financiare ndërkombëtare, për shembull të Korporatës Financiare Ndërkombëtare, thuhet që me normën aktuale të rritjes ekonomike që Kosova e ka viteve të fundit, do të thotë një 4 përqindësh apo edhe 5 përqindësh, Kosovës do t’i duhen diku edhe tri dekada që, në aspektin e kushteve jetësore ose standardit jetësor, të zërë hapin me shtetet me ekonominë më të dobët në BE”, tha Zeka.

Si ndryshohet gjendja? Sipas Zekës, nevojitet promovim i ofertës së vendit për tërheqjen e investimeve para investitorëve të jashtëm, si dhe rritje e jashtëzakonshme e vëllimit të investimeve të huaja.

“Sektorët aktualë që tërheqin investime të huaja direkte nuk ndihmojnë në zhvillimin e qëndrueshëm ekonomik”, tha ai, duke përmendur patundshmëritë dhe ndërtimtarinë.

Zeka sugjeroi që këto investime duhet të shkojnë në sektorë që krijojnë vende pune dhe krijojnë produkte me vlerë të shtuar, që do të kishin edhe ndikim në ndryshimin e deficitit tregtar përmes rritjes së eksporteve dhe zvogëlimit të importeve.

Raportet tregojnë se investimet e huaja direkte në Kosovë më 2023 ishin në vlerë prej 816 milionë eurosh, apo 84 milionë më shumë sesa në vitin paraprak. Kosova, prej vitesh, përballet me nivel të lartë të importit, krahasuar me atë të eksportit.

Ramosaj tha se bilanci tregtar në raport mes eksportit dhe importit duhet të ndryshohet, pasi pjesa e madhe e mjeteve të kosovarëve, respektivisht të Kosovës, dalin nga Kosova për shkak të importit të nivelit të lartë. Më 2023, vlera e mallrave të importuara arriti shifrën prej 5.9 miliardë eurosh, shifër shumë e lartë krahasuar me eksportin që arriti në vlerë prej 863 milionë eurosh./ REL

 

kosove inflacion rritje ekonomike

Sondazh

Poll

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën