LIVE UPDATES
Aktualitet

COVID-19/ Flet psikiatri i njohur, Borgna: S’duhet ta lëmë veten të zhytemi në dhimbje, të shmangemi nga mbiekspozimi med

26 Mars 2020, 13:00 Nga DOSJA
COVID-19/ Flet psikiatri i njohur, Borgna: S’duhet ta lëmë veten

Intervistë e psikiatrit të njohur Eugenio Borgna dhënë për gazetën “Avvenire” rreth krizës së frikës që ka mbërthyer shoqërinë njerëzore nga pandemia e koronavirusit.

Profesor, Ju keni studiuar dhe parë shumë dhe keni kuruar të sëmurë. Çfarë menduat duke parë ato imazhe të kamionëve të Ushtrisë mbushur me arkivolë që dilnin nga Bergamo?

Në ato imazhe perceptohet e gjithë tragjedia në veprim e sipër, jeta e shumë njerëzve që ikin nën izolim të plotë të çdo përkujdesjeje. Një vdekje e çpersonalizuar që humbet individualitetin e vet dhe bëhet numër, masë.

Një imazh që të sjell ndërmend të rënët në luftë, thelësisht trishtuese. Si ta durosh një gjë të tillë?

Është detyrë dhe domosdoshmëri të shohësh dhe mësosh, por duhet edhe një shmangie nga mbiekspozimi mediatik që do ta na tërheqë në ankth. Është e drejtë të ndjekësh një edicion informativ, por të dëgjosh gjithë ditën në tv, internet apo mediat sociale buletine lufte, të bën keq. Nuk duhet ta lëmë veten të zhytemi në dhimbje, edhe pse jemi pjesë e saj, por duhet të bëjmë atë që duhet: të mendojmë për shtëpinë, fëmijët, punën. Të jetojmë, të reagojmë: dhe me këtë t’i japim një shpresë shpengimi vuajtjes së shumë prej atyre që nuk i njohim.

Co Vid -19 shpërtheu në Itali me një dhunë që na lë të tronditur. 60 vjet më parë, mes viteve ’57-58, gripi aziatik vrau 30 mijë njerëz në Itali dhe më shumë se 1 milionë në mbarë botën. E megjithatë, dhe kjo të mrekullon, gazetat e epokës e referonin atë në faqet e brendshme, me tituj të esëllt: 28 milionë italianë u infektuan. Vdiqën sidomos të sëmurët kronikë dhe të moshuarit. Shkollat dhe fabrikat qëndruan të hapura. Ju, që në vitin 1958 ishin psikiatër në Institutin Neurologjik të Poliklinikës së Milanos, çfarë kujtoni nga gripi aziatik?

Në të vërtetë nuk mund të them se kam qenë dëshmitar i ndonjë momenti veçanërisht dramatik. E megjithatë punoja në kontakt të drejtpërdrejtë me pacientët në spital. Por në një klimë normale, mjetet lëviznin, shkollat dhe zyrat ishin hapur. Shumë sëmureshin, thuajse të gjithë shëroheshin dhe merrej vesh për dikë që vdiste nga ai grip i keq.

Duhet patjetër konsideruar brutaliteti dhe shpejtësia e shfaqjes së Co Vid 19. E megjithatë pati 30 mijë të vdekur nga gripi aziatik. Si shpjegohet atëherë një reagim kaq i ndryshëm?

Arsyet mund të jenë të ndryshme. Së pari në atë kohë, në provinca dhe në fshatra, njerëzit vdisnin akoma në shtëpi. Pranë krevatit të një të sëmuri vinte një mjek që bënte atë që mund të bënte, por ai nuk e shtronte në spital një të moshuar shumë rëndë. Nuk ekzistonte hospitalizimi i sotshëm dhe ndoshta për këtë mendoj se vdekshmëria e gripit aziatik u perceptual më pak. Nga ana tjetër, të rriturit e vitit 1957 ishin veteran lufte, apo të paktën kishin njohur bombardimet dhe urinë: kishin “frekuentuar” vdekjen, e kishin në llogarinë e tyre dhe gripi, ndonëse shumë agresiv u dukej pak në krahasim me atë që kishin kaluar.

Në vitin 1957, televizionet sapo kishin nisur dhe të përditshmet lexoheshin nga një elitë, kurse nga ana tjetër ishte vetëm radioja. Sa ndikon sot përhapja dhe depërtimi mediatik në perceptimin e epidemisë?

Mediat janë një boks i jashtëzakonshëm që informon, por edhe që përhapet dhe ato duhen menaxhuar nga ata që punojnë aty me racionalizëm dhe ftohtësi. Jehona mediatike krijon rezonanca të jashtëzakonshme psikologjike. Dhe ky ankth, përderisa jemi prej mishin dhe shpirti, mund të na ulë mbrojtjen imunitare dhe të na bëjë fizikisht edhe më të ekspozuar.

Profesor, Ju mendoni se kur kjo epidemi të mbarojë do të na gjejë pak të ndryshuar, për sa I përket shpërqendrimit, cektësisë së jetës sonë që e jetonim deri një muaj më parë?

Nuk e di. Me të pushuar rreziku, te njerëzit nis verbëria. Dhe me lehtësi. Do të jetë dikush megjithatë që në këto kohë dhimbjeje do të ketë pakur rastin për të qenë më I vëmendshëm, për të dëgjuar veten dhe të tjetrin më thellë. Po, disa prej nesh, pas kësaj prove të ashpër do të rilindin: të aftë për një shpresë të re.

Marrë nga Respublica.al 

J.V/Dosja.al

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

aktualitet aktualitet eugenio borgna eugenio borgna

Sondazh

Poll

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez