LIVE UPDATES
Aktualitet

Skenat që na sollën botën mes Tiranës… historia e Teatrit Kombëtar, godina që u shemb për një inat, artistët u nd

17 Maj 2020, 09:25 Nga DOSJA
Skenat që na sollën botën mes Tiranës… historia e

TIRANË– Godina e Teatrit Kombëtar u shemb gjatë orëve të para të mëngjesit të sotëm. Fadroma i nguli dhëmbët, duke lënë pas vetëm rrënojë, mbi të cilat pritet të ngrihet godina moderne, e cila do të tregojë që ai shesh ka lindur në vitin 2020 dhe jo në shtatorin e vitit 1939.

E mes rrënojave, mbetën edhe lotët e artistëve që lanë shpirtin çdo natë duke u grumbulluar dhe duke kërkuar ndihmë nga Bashkimi Europian e ambasadast, për të ndaluar prishjen e kësaj pasurie kombëtare, por nuk ja dolën dot.

Por kur u ndërtuar Teatri Kombëtar, si lindi godina 81-vjeçare?

Fillimisht, toka e Teatrit Kombëtar i përkiste familjes së hershme Libohova dhe u ble për interes publik. Projekti për Teatrin Kombëtar nisi në fillim të janarit të vitit 1938 dhe përfundoi një vit më pas, në 1939, në muajin shtator.

Projekti u porosit nga Mbretëria Shqiptare me në krye Ahmet Zogun dhe është e vetmja godinë futuriste e inxhinierit dhe arkitektit italian, Giulio Berte.

Mbretëria e Shqipërisë e kërkoi këtë plan në bazë të marrëveshjes italo-shqiptare të janarit të 1938, në kuadër të planit rregullues të qendrës së Tiranës.

Aty u vendos edhe rrethi italo-shqiptar “Skënderbeu”, si qendër kulturore, artistike, sportive dhe argëtuese, e ndërtuar nga firma “Pater”. Sipërfaqja tokës së dhënë për projektin e sheshit përfshinte 13 mijë m2.

Brenda godinës ishte biblioteka, zyra e informacionit, zyra e përkthimit letrar, etj. Funksionet kulturore dhe sportive, godina vazhdoi t’i ushtronte edhe pas pushtimit italian.

Pas kapitullimit italian, ndërtesa ndërroi emër dhe u quajt Kinema “Kosova”. Më 1945 iu bë edhe ndryshimi i fundit, duke u shndërruar në Teatër Popullor. Disa vite më pas u quajt Teatri Kombëtar.

Aktorët të parë të Teatrit Profesionist që u ngjitën në skenë ishin Mihal Popi, Gjon Karma, Mihal Stefa, Ndrek Shkjezi, Liza Vorfi, Behije Çela, Ndoc Meshkalla, Hasan Reçi. Me vonë erdhën nga lëvizja amatore emra shumë të njohur si Marie Logoreci, Prokop Mima, Sandër Prosi, Sulejman Pitarka, Pjetër Gjoka, Loro Kovaçi, Besa Imami, Violeta Manushi si dhe regjisori i porsadiplomuar Pandi Stillu.

Mbi këtë skenë janë ngjitur dhjetëra vepra artistike, kujtojmë këtu edhe ato që janë ngjitur edhe në skenat botërore, si: “Othello”, “Intrigë dhe dashuri”, “Hamleti”, “Mbreti Lir”, “Gjenerali i Ushtrisë së Vdekur”, “Arturo Ui”, “Nata e dymbëdhjetë”, ‘Prometheu”, etj.

E ndërsa sot, 81 vite më pas, artistët që u ngjitën më radhë dhe mbajtën karrierën gjalël në ato mure, u ndanë në dy kampe, ata që dëshironin një godinë të re moderne dhe ankoheshin për kushtet brenda Teatrit Kombëtar dhe ata që kërkuan të ruanin kulturën dhe muret e vjetra që ruanin historinë e tyre.

Pavarësisht këmbënguljeve, sot jemi përballë rrënojave të Teatrit Kombëtar dhe historia nis nga zero. Sot jemi zero vjeç.

(f.m/dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

aktualitet aktualitet historia e teatrit kombetar teatri kombetar historia e teatrit kombetar teatri kombetar

Sondazh

Poll
Aktualitet 17 Maj 2020, 08:55

TIRANË– Policia e Shtetit ka reaguar lidhur me përplasjet e zhvilluara tek oborri para Teatrit Kombëtar, i cili u shëmb gjatë orëve të para të mëngje...

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit