LIVE UPDATES
Bota

Turqia papritur një ishull stabiliteti? DW: Me ulje të mëdha taksash dhe stimuj ekonomikë, Ankaraja synon të tërheqë investitorë të huaj

Si pasojë e luftës në Iran, në mbarë botën mbizotëron pasiguri në planifikim.

14 Maj 2026, 14:55 Nga D.S
Turqia papritur një ishull stabiliteti? DW: Me ulje të mëdha
Turqi

TURQI-  Lufta në Iran po shkakton pasiguri në tregje. Megjithatë, Turqia po e shfrytëzon këtë moment dhe, me lehtësime të mëdha tatimore, po synon investitorët dhe kapitalin e huaj. Si pasojë e luftës në Iran, në mbarë botën mbizotëron pasiguri në planifikim.

Shumë shtete druhen nga një inflacion i zgjatur dhe mungesa e burimeve. Ndërkohë që vendet e Gjirit përpiqen të ruajnë imazhin e tyre si "strehë të sigurta”, Turqia kalon në ofensivë: Me ulje të mëdha taksash dhe stimuj ekonomikë, Ankaraja synon të tërheqë veçanërisht investitorë dhe pasuri nga jashtë.

Paketa përkatëse ligjore u shpall nga presidenti Recep Tayyip Erdoğan që në fund të prillit. Në fillim të majit ajo u paraqit në parlament dhe u miratua nga komisioni përkatës. Qëllimi është ta bëjë Turqinë më konkurruese ndërkombëtarisht dhe ta pozicionojë si një vend tërheqës për kapitalin e huaj dhe fuqinë punëtore të kualifikuar.

Ligji u drejtohet personave dhe kompanive që gjatë tre viteve të fundit nuk kanë qenë të regjistruar si tatimpagues në Turqi, duke u premtuar atyre përfitime të konsiderueshme. Ata që regjistrojnë pasuritë e tyre jashtë vendit valuta, ar apo letra me vlerë në Turqi deri më 31 korrik 2027, do të përfitojnë një përjashtim 20-vjeçar nga tatimi mbi të ardhurat për fitimet e realizuara jashtë.

Përveç kësaj, për këtë grup norma e tatimit për trashëgimi dhe dhurata ulet në vetëm një për qind. Aktualisht këto norma janë në varësi të shumës midis një dhe dhjetë për qind për trashëgimi dhe midis dhjetë dhe 30 për qind për dhurata. Edhe pasuritë e brendshme që nuk janë deklaruar pranë autoriteteve tatimore deri më tani mund të deklarohen pa pasoja penale në kushte të caktuara, për shembull nëse investohen për një periudhë të caktuar në obligacione shtetërore vendase ose në instrumente të ngjashme.

Ulje drastike e tatimit mbi fitimin për eksportuesit

Edhe tregtia e jashtme synohet të gjallërohet. Në mars u shënua një rënie prej 6,4 për qind. Për këtë arsye qeveria synon të ulë tatimin mbi fitimin për kompanitë vendase. Për eksportuesit prodhues norma ulet nga 25 në nëntë për qind, ndërsa për eksportuesit e tjerë në 14 për qind.

Përveç kësaj, qeveria synon ta zhvillojë Qendrën Financiare të Stambollit në një qendër konkurruese ndërkombëtare sipas modelit të Singaporit apo Hong Kongut. Kompanitë me seli në metropolin turk do të përfitojnë përjashtim të plotë nga taksat për fitimet nga tregtia ndërkombëtare tranzite. Edhe korporatat globale që zhvendosin selitë e tyre rajonale atje do të mbeten pa taksa për 20 vjet.

Reduktim masiv i burokracisë për investitorët

Për ta bërë investimin më tërheqës, qeveria synon të ulë ndjeshëm burokracinë. Koordinimin e merr drejtpërdrejt presidenca. Parashikohet krijimi i një platforme qendrore digjitale që trajton në mënyrë të përmbledhur dhe të përshpejtuar të gjitha proceset – nga themelimi i kompanive, te lejet e punës dhe të qëndrimit e deri te vlerësimet mjedisore.

Gjatë shpalljes së paketës ligjore, Erdoğan deklaroi se Turqia nuk është më vetëm një urë lidhëse midis Lindjes dhe Perëndimit apo Veriut dhe Jugut. Ajo është një nyje e pazëvendësueshme për korridoret energjetike dhe tregtare në rajon. Krizat e viteve të fundit, sipas tij, janë menaxhuar me sukses nga Ankaraja, prandaj Turqia sot është "një ishull stabiliteti”. "Turqia është një kandidate premtuese për t'u bërë një nga qendrat e reja të fuqisë në një botë shumëpolare në ndryshim”, shtoi Erdoğan.

Megjithatë, pavarësisht planeve ambicioze, ekspertë të taksave si Emre Şirin shprehin dyshime. “Është thjesht një përpjekje për të tërhequr para të freskëta. Nuk ka më para dhe burime që mund të shfrytëzohen”, thotë ekonomisti dhe vlerësuesi i pasurive të paluajtshme nga Stambolli. Sipas tij, qeveria po përdor çdo mjet të mundshëm për të tërhequr kapital.

Përjashtimet nga taksat për kompanitë e huaja dhe periudhat e gjata pa taksa për pasuritë e importuara janë masat e fundit në kushte dëshpëruese. "Që anija të mos përplaset në breg”, shton Şirin. Sipas tij, investimet e huaja direkte pothuajse nuk po hyjnë më në vend, ndërsa kompanitë vendase ose falimentojnë ose largohen.

Një tjetër kritikë nga vëzhguesit është se në këto masa origjina e pasurive, si vendase ashtu edhe të huaja, verifikohet vetëm pjesërisht. Kjo, sipas tyre, hap mundësi për rrjedha financiare kriminale. Ministri i Financave Mehmet Şimşek e kundërshton këtë dhe u referohet sukseseve të mëparshme të programeve të ngjashme.

Qeveria e AKP-së i ka zbatuar këto rregullime tashmë shtatë herë. Në vitin 2008 u realizua për herë të parë një program i tillë; sipas qeverisë, atëherë u deklaruan pasuri me vlerë 31 miliardë dollarë amerikanë. Kjo solli kthimin e kapitalit të qytetarëve turq nga jashtë dhe forcimin e tregut, sipas ministrit të Financave Şimşek.

A do të bëhet Stambolli një alternativë ndaj Gjirit?

Pasiguria në rajonin e Gjirit Persik e shkaktuar nga lufta në Iran ka ngritur shpresa në Turqi për investime shtesë – veçanërisht si një alternativë ndaj vendeve të Gjirit. Megjithatë, ekonomisti Sinan Alçın, themelues i 4ware Research dhe kryetar i platformës Ekonomi Istanbul, e konsideron këtë pak të mundshme. Për të tërhequr investime të huaja direkte në shkallë të gjerë, Turqia duhet të forcojë besimin në shtetin ligjor dhe të bëjë përparim në çështje si liria e shtypit, tha ai në prill në një intervistë për DW. Shumë vëzhgues ndajnë këtë mendim dhe nuk i shohin masat e planifikuara si zgjidhje të qëndrueshme, por kërkojnë reforma të thella strukturore.

Turqia ndodhet tashmë prej gjashtë vitesh në një krizë ekonomike. Me politikën e interesave të ulëta të Erdoğanit, vendi ra në krizë në vitin 2019 dhe që atëherë ka përjetuar vazhdimisht norma inflacioni dyshifrore. Muajin e kaluar inflacioni arriti në 32,4 për qind – ndërsa në maj 2024 përkohësisht madje mbi 75 për qind. Ekonomistët e pavarur gjithashtu dyshojnë në të dhënat zyrtare të institutit turk të statistikave. Grupi kërkimor ENAG vlerëson se inflacioni së fundmi ka qenë mbi 55 për qind. Gjatë fundjavës së kaluar, presidenti turk zëvendësoi me dekret kreun e institutit kombëtar të statistikave. Edhe pavarësia e bankës qendrore turke ka qenë objekt debatit ndërkombëtar prej vitesh./DW

 

turqia ankaraja

Sondazh

Poll

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit