LIVE UPDATES
Politike

Propaganda e Kremlinit/ VOA: Rusia dhe Serbia janë burime kryesore disinformimi në Ballkanin Perëndimor

Rusia ka disa media që transmetojnë dhe përkthejnë në serbisht, të cilët janë mjetet më të fuqishme të propagandës ruse, u theksua nga pjesëmarrësit. Kjo propagandë shpërndahet gjithandej nëpër tabolidë dhe botime serbe. Disinformimi rus nis me luftën në Ukrainë dhe vazhdon tek raportet e Serbisë me BE-në.

6 Prill 2023, 20:53 Nga DOSJA
Propaganda e Kremlinit/ VOA: Rusia dhe Serbia janë burime kryesore
Konferenca rajonale për disinformimin

TIRANË- Rusia dhe Serbia janë evidentuar si burimet kryesore të disinformimit në Ballkanin perëndimor. Ky është përfundimi i një konference rajonale, që zhvillua sot në Tiranë nga organizatat mediatike të verifikimit të fakteve nga gjashtë vendet e këtij rajoni.

Sipas tyre, rrjeti i disinformimit në rajon ka burim kryesor Rusinë, e cila shpërndan lëndën e saj në Serbi, dhe kjo e fundit përhap më tej në vendet e Ballkanit Perëndimor lajmet dhe shkrime disinformuese. 

Konferenca rajonale kundër disinformimit në Ballkanin Perëndimor, ku morën pjesë organizata partnere nga vendet e rajonit, u organizua nga Qendra mediatike Faktoje. Në konferencë u theksua se një ndikim të fortë mbi median serbe, ushtrojnë Rusia dhe Kina.

Rusia ka disa media që transmetojnë dhe përkthejnë në serbisht, të cilët janë mjetet më të fuqishme të propagandës ruse, u theksua nga pjesëmarrësit. Kjo propagandë shpërndahet gjithandej nëpër tabolidë dhe botime serbe. Disinformimi rus nis me luftën në Ukrainë dhe vazhdon tek raportet e Serbisë me BE-në.

Ndër faktorët që lehtësojnë përhapjen e disinformimit rus në Serbi u theksua përqëndrimi i mediave në duart e pak pronarëve privatë, që janë të lidhur me pushtetin, si dhe disa tabloide që financohen drejtpërdrejt nga shteti.

Kosova i mban Serbinë edhe Rusinë si burime kryesor të disinformimit. Zyrtarët serbë janë burimi kryesor i disinformimit mbi Kosovën, pohuan autorët.

Propaganda ruse dhe serbe riprodhohet nga mediat kosovare që publikojnë deklarata e politikanëve pa verifikuar vërtetësinë e tyre.

Temat kryesore të disinformimit janë tensionet në kufirin Kosovë - Serbi, çdo lëvizje e policisë së Kosovës në kufi, shqetësimi mbi Ballkanin e Hapur.

“Për fat të keq, ka disa media që i përhapin deklaratat zyrtare pa i verifikuar të dhënat, por shumë media të tjera profesionale, që bëjnë kujdes. Veçori e Kosovës është se banorët janë të ndarë edhe në mediat që ndjekin. Qytetarët serbë informohen më së shumti prej mediave serbe, prandaj ndikimi rus e serb është shumë më i madh tek ata. Mediat ruse kanë një prani shumë të madhe tek komuniteti serb në veri të Kosovës”, thotë Fitim Gashi, përfaqësues i Qendrës Sbunker në Kosovë.

Në Malin e Zi ndikimi rus vjen edhe përmes kishës ortodokse dhe lidhjeve të partive politike, ndërsa radio dhe tabloide janë të lidhura me njerëz të afërt të presidentit serb, u theksua në konferencë.

Politikanët vendorë përhapin disinformim mbi çështje etnike dhe të pakicave, duke lënë mënjanë probleme të vërteta si varfëria, korrupsioni, integrimi europian, pohuan autorët. U theksua po ashtu se Kina ka ndikim ekonomik në Mal të Zi dhe po përpiqet të ngrejë edhe ndikimin kulturor.

Ndërsa në Maqedoninë e Veriut mediat janë të polarizuara dhe mbajnë krahët e partive që mbështesin. Portalet e lajmeve nuk kanë pronësi të qartë, dhe botojnë shkrime pa emra, gjë që e bën shumë të lehtë përhapjen e disinformimit, pohuan autorët.

Shkrimet anti-BE dhe anti-NATO, sipas tyre, synojnë shtimin e euroskeptikëve dhe uljen e besimit tek aleanca veriatlantike. Ndikimi kinez po shfaqet me investime direkte në ekonom, infrastrukturë, media dhe bashkëpunime universitare.

“Në Maqedoninë e Veriut burimi i disinformatave janë portalet dhe platformat online, të cilat pretendojnë se janë mediume, por nuk i plotësojnë kushtet për të qenë të tilla, sepse nuk kanë pronësi, nuk kanë autorë, dhe e keqpërdorin mundësinë e teknologjisë për të shpërndarë disinformata malinje me burim dhe tendencë të propagandës ruse që përcillen nga Serbia, duke u përkthyer në mediat maqedonase dhe duke u përhapur në rrjetet sociale”, thotë për Zërin e Amerikës, Elida Zylbeari, përfaqësuese e Fondacioni Metamorphosis në Maqedoninë e Veriut.

Në Bosnje Hercegovinë shumica e mediave kanë pronarë privatë njerëz të lidhur me pushtetin, dhe ndikimi nga mediat serbe është burimi kryesor i disinformimit. “Transmetuesi publik i Republika Srpska shërben hapur si një krah i propagandës ruse”, pohuan autorët. Ashtu si në Kosovë edhe në Bosnje Hercegovinë vihet ndikimi kulturor i Turqisë.

Edhe Shqipëria është nën ndikimet e huaja të disinformimit. Ndikimi kinez nuk është domethënës, ndërsa ndikimi rus është i kufizuar, kryesisht në disinformimet për luftën në Ukrainë dhe ndodhin për shkak të titujve sensacionalë, pohuan autorët. Tensionet mes Kosovës dhe Serbisë janë të pranishme po ashtu në lajmet e Shqipërisë.

“Aktorë kryesorë në prodhimin dhe përhapjen e disinformimit janë kryesisht partitë politike, zyrtarët shtetërorë dhe mediat online”, thotë Klodiana Kapo, drejtuese e Qendrës Faktoje në Shqipëri.

Irani vazhdon disinformimin drejt Shqipërisë për shkak të strehimit të grupit opozitar iranian MEK. Kjo kulmoi me sulmin destruktiv kibernetik kundër qeverisë së Shqipërisë nga Irani vitin e kaluar. Turqia vazhdon në Shqipëri të ngrejë ndikimin kulturor dhe politik përmes lidhjeve të shtetit turk me media online e portale, ku është vështirë të kuptohet më shumë për shkak të mungesës së transparencës.

Organizatat partnere nga vendet e Ballkanit perëndimor po punojnë prej më shmë se një viti për të identifikuar burimin, temat dhe mënyrat e shpërndarjes së disinformimit në Ballkanin Perëndimor, të nxitura nga ndikime të jashtme negative.

Tema kryesore e disinformimit janë lufta në Ukrainë, Pandemia Covid dhe vaksinimi, tensionet Kosovë - Serbi, ndikimi rus në politikë-bërje, sulmet kibernetike në sistemet shtetërore të Ballkanit perëndimor, shkrimet anti-BE dhe anti-NATO si dhe Ballkani i Hapur.

Marrë nga VOA

konferenca per dizinformimin

Sondazh

Poll

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë