LIVE UPDATES
Politike

Analiza e BIRN: Pas ndërtimeve kaotike, Kamza në sprovë edhe nga pallatet shumëkatëshe

Arkitektja Dorina Pllumbi e quan Kamzën një “qytet mbërritës”; ku banorët kanë krijuar një lidhje solidariteti mes tyre.

22 Prill 2023, 23:05 Nga DOSJA
Analiza e BIRN: Pas ndërtimeve kaotike, Kamza në sprovë edhe nga
Kamëz

KAMËZ- Ferit Gjokola jeton prej vitesh në një shtëpi private në rrugën OSBE në Kamëz, por ai nuk është i bindur nëse kjo do të vazhdojë shumë gjatë. Kryefamiljari sheh shtimin e pallateve shumëkatëshe vërdallë dhe druhet nëse shtëpia e tij do të mund t’i mbijetojë valës së re të ndërtimeve.

“Në mos sot, nesër do të bjerë pre e shembjeve për t’i hapur rrugën ndonjë pallati,” thotë ai.

Vetëm 7 kilometra larg Tiranës, Kamza është bashkia me sipërfaqen më të vogël dhe me densitetin më të lartë të banimit në Shqipëri.  Qyteti u ndërtua pa asnjë plan dhe iu nënshtrua një procesi formalizimi përgjatë tre dekadave të fundit, ndërsa popullsia u shtua me shpejtësi nga migrimi i brendshëm.

Falë emigrimit dhe punës në kryeqytet e gjetkë, dhjetra mijëra familje arritën të ndërtonin shtëpitë e tyre me moton kryesore “një bukë e një tullë”. Këto ndërtime informale janë stigmatizuar shpesh për shfaqjen e tyre kaotike, por qyteti mbart sipas arkitektëve edhe një veçori shumë specifike të krijimit.

Arkitektja Dorina Pllumbi e quan Kamzën një “qytet mbërritës”; ku banorët kanë krijuar një lidhje solidariteti mes tyre.

“Banorët e Kamzës e kanë ndërtuar qytetin e tyre totalisht nga zero, duke u mbështetur tek njëri-tjetri. Kjo ka bërë që gjatë procesit të ndërtimit të qytetit të ndodhë natyrshëm edhe një proces shumë i rëndësishëm social, ai i formimit të komuniteteve bazuar në lidhje solidariteti, duke ju gjendur njëri-tjetrit afër në momente të vështira,” tha Pllumbi për BIRN.

Por kjo veçori rrezikon të ndryshojë me rritjen e numrit të pallateve shumëkatëshe që po ndërtohen në zonë gjatë viteve të fundit. Deri para pak vitesh, numëroheshin me gishtat e dorës pallatet me më shumë se 5 kate në Kamëz, por prej vitit 2018 janë miratuar së paku 22 leje ndërtimi për pallate shumëkatëshe, kryesisht përgjatë rrugës nacionale që lidh kryeqytetin me veriun, por edhe më në brendësi të qytetit.

Lejet e ndërtimit për pallate dhe vlera e tyre për vitet 2021-2022. Burimi: Bashkia Kamëz.
Lejet e ndërtimit për pallate dhe vlera e tyre për vitet 2021-2022. Burimi: Bashkia Kamëz.

Bashkia e Kamzës i tha BIRN në përgjigje të një kërkese për të drejtë informimi se përgjatë dy viteve të fundit 2021-2022 kishte dhënë 276 leje ndërtimi, mes së cilave 18 ishte pallate. Bashkia shtoi se kishte arkëtuar nga lejet e ndërtimit 418 milionë lekë në vitin 2021 dhe 620 milionë lekë në vitin 2022. Ndërsa në buxhetin e vitit 2023, bashkia e Kamzës parashikon të fusë në arkën e saj një vlerë prej 1.2 miliardë lekësh nga lejet e ndërtimit.

Aktivistët shprehen se ndonëse për momentin shifrat nuk janë alarmuese, në qytet tashmë ndjehet një farë pezmi prej transformimit që po ndodh.

“Politikat urbane të shprishjes së jetesës horizontale dhe ndërtimit të jetesës vertikale me pallate shumëkatëshe në mënyrë të dhunshme në Tiranë, po i afrohet ngadalë-ngadalë edhe Kamzës,” thotë Diana Malaj, aktiviste e grupit ATA në Kamëz.

“Kamza mund të vihet në sprovë në dekadën e ardhshme nga i njëjti rrezik,” shtoi ajo, duke theksuar se pushteti vendor nuk ka shumë ndjeshmëri ndaj asaj që kanë ngritur familjet në dekadat e fundit.

Për arkitekten Dorina Pllumbi, Kamza nuk duhet të lejojë që tregu imobiliar i apartamenteve të minojë funksionimin komunitar të qytetit dhe të banorëve të saj.

“Pallatizimi i Kamzës do të ishte një ndërhyrje e dobët, që do të ndikonte në humbjen e karakterit të saj komunitar dhe transformimin e qytetit në një qytet gjenerik,” përfundoi Pllumbi.

Ndërtime të reja në rrugën që kalon përmes Kamzës. Foto: Ronald Qema.
Ndërtime të reja në rrugën që kalon përmes Kamzës. Foto: Ronald Qema.


Marrë nga Birn

kamez


Sondazh

Poll

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria