LIVE UPDATES
Editorial

Ndryshime në Klubin “si e patën emrin”

22 Nëntor 2019, 11:02 Nga DOSJA
Ndryshime në Klubin “si e patën emrin”

KOSOVË- Ka të ngjarë që mandati i Josep Borellit të fillojë, e ndoshta edhe të përfundojë pas pesë vjetësh, me dy vektorë politikë që po vendosen para se ta marrë ai fare detyrën.

1.

Për disa javë do të shtohet numri i njerëzve që do të thonë për të “ajo, si e pati emrin, kryediplomatja evropiane?”, kur ta kenë fjalën për Federica Mogherinin, nënkryetaren e Komisionit Evropian në largim. Prej shpalljes së pavarësisë së Kosovës e këtej, ajo i shtohet numrit të listës “si e patën emrin?” të njerëzve që janë marrë me procesin e “normalizimit” të marrëdhënieve mes Kosovës dhe Serbisë, dhe që me vullnet të vetin e të tjerëve meritojnë të hyjnë në kategorinë e harresës. Para pesë vjetësh Federica Mogherini filloi të përmendej si personi në detyrë, në mënyrë që në listën e “si e patën emrin?” të hynte Catherine Ashton, me ndërmjetësimin e së cilës u nënshkrua Marrëveshja e parë Thaçi-Daçiq, me të cilën Kosova pranoi se pavarësia e Kosovës është e kontestueshme (edhe pas vendimit të GJND-së që thotë tjetër gjë) dhe se serbët e Kosovës kanë të drejtë për autonomi territoriale . Për pesë vjet Federica Mogherini vazhdoi me zell rrugën qorre, duke e vendosur Kosovën të nënshkruante pëlqimin formal për autonominë territoriale serbe në Kosovë e më pastaj edhe duke u marrë me ndarjen tokësore të Kosovës në një mundësi eventuale këmbimesh territoriale.

Federica “si e pati emrin” lë pas vetes një konflikt të papërfunduar mes Kosovës dhe Serbisë, shndërrimin e kapësve të shtetit të Kosovës në partnerë evropianë dhe një Serbi që është gjithnjë e më afër autokracisë brenda Rusisë jashtë, sesa kur me Serbinë filloi të merrej paraardhësja e saj Catherine Ashton. Operacionet diplomatike të Komisionit Evropian vetëdeklarohen të suksesshme, por pacientët po bëhen më keq.

2.

Josep Borell, shefi i deritanishëm i diplomacisë spanjolle, do ta marrë detyrën, sipas të gjitha gjasave, në dhjetor dhe do të jetë i treti me radhë që merret me konfliktin e papërfunduar Kosovë-Serbi. Me vete do të marrë tri trashëgimi të panevojshme. Një, atë të ministrit të një vendi që jo vetëm nuk e njeh pavarësinë e Kosovës, por edhe ka agjituar në mënyrë aktive kundër saj. Dy, trashëgiminë e C. Ashton dhe të Mogherinit me një koncept negociatash “nga poshtë lart”, pra nga zgjidhja e problemeve të veçanta me shpresë se do të krijojnë parime për zgjidhjen e përgjithshme. Tre, një politikë ambiguiteti ndaj Kosovës (është dhe nuk është e pavarur) dhe qartësie ndaj Serbisë (anëtarësim në BE në këmbim për marrëveshje me Kosovën).

Që të tria trashëgimitë janë një lëmsh që bën mirë ta skajojë që te dera e Komisionit, një lëmsh që u bën mirë vetëm rrëfimtarëve për periudhën e Klubit “si e patën emrin?”.

Kur të hyjë në Komision, do të trashëgojë po ashtu mandatin që Komisioni Evropian mori që nga viti 2011 për normalizim e që u shndërrua në obligim për “marrëveshje gjithëpërfshirëse ligjërisht obliguese” (pra një traktat paqeje mes dy shteteve).

Dhe, në atë që në fjalorin politik të Komisionit ka hyrë si një huazim prej Amerikës, në “toolbox”-in (kutinë e veglave) me të cilat disponon, nuk është më anëtarësimi i shpejtë (apo mbase edhe i ngadaltë) në BE.

Pra, duhet të marrë misionin e pajtimit të Kosovës dhe Serbisë pa pasur mundësi t’u premtojë palëve shpërblimin e integrimit evropian. Rrëfimi i zhveshur do të ishte, pak a shumë ky: erdha t’ju pajtoj në mënyrë që të jini të qetë aty ku jeni, të mos na bëni telashe aty në botën tuaj, jashtë BE-së.

3.

Ka të ngjarë që mandati i Borellit të fillojë, e ndoshta edhe të përfundojë pas pesë vjetësh, me dy vektorë politikë që po vendosen para se ta marrë ai fare detyrën.

I pari është një qasje e re, prej katër pikësh, të cilën e propozon presidenti Macron për të zëvendësuar politikën e deritanishme të integrimit të shteteve të Ballkanit Perëndimor në Bashkim Evropian. Kjo qasje e re thotë që shtetet aspiruese të zhvillojnë negociata lidhur me “blloqe politikash”, dhe duke u zhvilluar suksesshëm në këto segmente sektoriale do të integroheshin në to. Kjo do të thoshte, për shembull (të cilin francezët do ta konsideronin të skajshëm), që Serbia e Shqipëria do të integroheshin në segmentin e bujqësisë pas negociatave të suksesshme, por kjo nuk do të vlente për pjesët e tjera të ekonomisë. Por kjo qasje e re po ashtu do të thoshte se në momentin kur Franca apo një shtet anëtar vëren se shalqiri i Myzeqesë dhe kumbullat e Shumadisë thyejnë sistematikisht normat prodhuese e shëndetësore evropiane, Shqipëria e Serbia do të mund të riktheheshin sërish në negociata për aderim tek sektori i bujqësisë. Gjatë tërë këtij procesi, BE-ja do të kishte në njërën dorë paratë me të cilat do të mund të ndihmonte bujqësinë e Shqipërisë e të Serbisë e në dorën tjetër shkopin, me të cilin do t’i kthente në riprovim këto shtete nëse nuk u përmbahen politikave evropiane.

Nëse kjo politikë merr përkrahjen e shteteve anëtare, atëherë integrimi i shteteve të Ballkanit Perëndimor vështirë se mund të bëhet i llogaritshëm në caqe kohore të kuptueshme prej institucioneve e shoqërive. Efekti imediat është se e tëra që Borelli mund t’u thotë Kosovës dhe Serbisë për integrime evropiane është “shohim e bëjmë”, diçka që në Ballkan kuptohet fare lehtë si blerje, apo djerreje kohe.

Vektori i dytë është hapësira ekonomike e Ballkanit Perëndimor (i quajtur gabimisht e ndoshta edhe qëllimisht gabimisht, Mini-Shengen). Kjo iniciativë e tri shteteve (Serbisë, Shqipërisë dhe Maqedonisë Veriore) që synon t’i ketë brenda edhe tri shtetet e tjera të regjionit (Kosovën, Bosnjë-Hercegovinën dhe Malin e Zi) del me qëllime dhe afate konkrete. Në bazë të deklaratës fillestare në Novi-Sad, qëllimi i kësaj hapësire ekonomike është që të gjashtë vendet të arrijnë unionin doganor në vitin 2021, e brenda këtij unioni edhe sigurimin e “katër lirive” evropiane.

Këta dy vektorë paraqesin një qartësi kontrasti të theksuar: nga njëra anë është premtimi i padefinuar i integrimit evropian, ndërsa nga ana tjetër është përcaktimi i një afati krejtësisht të afërt kohor kur duhet të funksionalizohet Unioni doganor i gjashtëshes ballkanike.

4.

Mund të ndodhë që në muajt në vijim të ketë konvergjencë mes këtyre dy vektorëve politikë. Pra, mund të ndodhë që Bashkimi Evropian ta vështirësojë, me disa apo me të gjitha pikat e planit Macron, integrimin për shtetet e Ballkanit Perëndimor. Dhe mund të ndodhë që njëkohësisht ta inkurajojë integrimin regjional në hapësirën ekonomike të Ballkanit Perëndimor, si pjesë të integrimit në BE.

Nëse kjo është korniza me të cilën do të hyjë Josep Borell në zyrën e tij që në ditën e parë, atëherë për pesë vjetët e ardhshëm pikëpyetjet të cilat do t’i ngarkohen ekipit të tij është se si të ndihmohet krijimi i një paralagjeje të BE-së në Ballkanin Perëndimor dhe si, mes problemeve të tjera të mëdha, të garantohet një traktat paqeje Serbi-Kosovë në të.

Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:

View Results

editorial editorial editorial nga veton surroi si e patën emrin veton surroi editorial nga veton surroi si e patën emrin veton surroi

Sondazh

Poll
Editorial 16 Nëntor 2019, 19:57

PPP-të ose Paratë e Përdorura Paturpësisht!

TIRANË– Partneritetet Publike-Private, të njohura si PPP-të, apo koncesionet, nuk janë shpikur në Shqipëri. Ato përdoren si një alternativë investimi, kur ...

Editorial 15 Nëntor 2019, 13:22

Për partinë e njerëzve të “Astirit”

TIRANË- Fakti që qeveria, Policia, drejtësia, mediat më të rëndësishme, janë bërë palë me disa pak oligarkë e banditë kundër shumicës së shqiptarëve, kjo ë...

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë