LIVE UPDATES
Bota

Kush është gazetari Pratasevich dhe pse Bjellorusia e arrestoi?

25 Maj 2021, 07:15 Nga DOSJA
Kush është gazetari Pratasevich dhe pse Bjellorusia e arrestoi?

Gazetari bjellorus, Raman Pratasevich, nuk u shfaq i befasuar për shkallën e intervenimit të autoriteteve për të shuar zërat kritikues, kur vitin e kaluar u lëshua një urdhërarrest ndaj tij, për gjoja organizimin e protestave anti-qeveritare përmes një kanali në Telegram.

Ai i tha Shërbimit rus të Radios Evropa e Lirë se “nëse njerëzit dërgohen në burg për shprehje të mendimit ndryshe, atëherë çfarë mund të thuhet për median më të madhe bjelloruse?”.

Autoritetet bjelloruse kanë aktivizuar një aeroplan ushtarak për të përcjellë aeroplanin civil, i cili ka qenë në rrugë në Vilnius nga Athina më 23 maj, për atë që në fund doli të ketë qenë alarm i rremë për bombë.

Kur aeroplani është ulur, policia ka ndaluar Raman Pratasevich, 26 vjeç, aktivist opozitar dhe gazetar, i cili përballet me akuza në Bjellorusi, për të cilat mund të mbetet 15 vjet në burg.

Pasi aeroplani zbriti në Minsk, një udhëtar i paidentifikuar i tha faqes së lajmeve letoneze Delfi se Protasevich u arrestua menjëherë dhe bagazhet e tij u kontrolluan.

“Ne e pyetëm atë se çfarë po ndodhte”, tha pasagjeri, për të shtuar se Protasevich “po dridhej” duke i thënë se “ata do të më ekzekutojnë këtu”.

Më vonë, përmes një videoje Protasevich tha se po bashkëpunon me autoritetet.

“Mund të them se nuk kam probleme shëndetësore. Unë vazhdoj të bashkëpunoj me hetuesit dhe po merrem në pyetje në lidhje me organizimin protestave masive në qytetin e Minskut”, tha ai në videon e transmetuar nga televizioni shtetëror bjellorus.

Në video dukej se ai kishte disa shenja të zeza në ballë.

Si u bë që ky gazetar i ri në moshë të bëhej një revolucionar digjital dhe të nxisë zemërimin e autoriteve bjelloruse?

Të përmendim se ai ka qenë edhe bashkëfitues i çmimit Sakharov të Parlamentit Evropian 2020 për Lirinë e Mendimit.

Gazetari Pratasevich ka qenë një një bashkëthemelues dhe kryeredaktor i Nexta-Live, një kanal lajmesh i përqendruar në Bjellorusi. Mediumi që ai udhëhiqte kishte fituar një kredibilitet si një burim alternativ dhe i besueshëm i informacionit. Raportimet që kishte bërë ky medium, kishin zemëruar autoritetet e Bjellorusisë.

Në kohën kur zgjedhjet e 9 gushtit në Bjellorusi u kundërshtuan si të manipuluara dhe shpërthyen protestat kundër Alyaksandr Lukashenkas, mediumi i tij kishte bërë një mbulim të mirë të ngjarjeve, duke u bazuar në materiale ekskluzive të siguruara nga qarqet qeveritare si dhe duke shfaqur me video dhunën e regjimit të Bjellorusisë.

Kur Lukashenka u shpall fitues i një mandati të gjashtë, protestuesit ishin gati, dhe kjo pjesërisht edhe falë raportimeve të Nexta-s, që postonte informacione përmes platformës së mesazheve Telegram, duke shmangur kështu kufizimet që kishte vendosur qeveria në internet.

Protestat u bënë të përditshme në Bjellorusi.

Nexta publikonte informacione për kohën dhe vendet ku do të takoheshin demostruesit, pastaj sugjerime se si t’iu shmangen organeve të sigurisë dhe udhëzime për ta mbajtur lëvizjen paqësore.

Pamjet e dhjetëra-mijëra arrestimeve dhe dhunës brutale u bën publike për botën e jashtme, pjesërisht nga ana e Nexta-s. Gazetarët që nuk punonin për mediat shtetërore, gjithashtu janë shënjestruar nga ana e organeve të policisë.

Më 2019, Pratesevich ishte larguar nga Bjellorusia për shkak të presionit nga ana e autoriteteve dhe ai e lëshoi punën në Nexta-Live në shtator të vitit 2020, për të punuar për një kanal tjetër të njohur në Telegram.

Në vazhdën e protestave, Nexta-Live dhe logoja e saj u shpallën si ekstremiste nga ana e një gjykate bjelloruse si dhe u urdhërua kufizimi i shpërndarjes së saj në internet.

Pas këtij vendimi faqja e lajmeve ndryshoi logon e saj dhe vazhdoi punën përmes mundësisë që i ofronte aplikacioni Telegram. Gazetari Pratasevich u akuzua për organizimin e protestave, prishjen e rendit publik, nxitje të urrejtjes si dhe u vendos në një listë mbikqyrjeje terroriste.

Vetë Protasevich postoi një kopje të një liste zyrtare bjelloruse të terroristëve, në të cilën u shfaq emri i tij. Ai hodhi poshtë të gjitha akuzat si të motivuara politikisht.

“Ky urdhër arresti tingëllon si një çmim i veçantë nga autoritetet shtetërore”, i tha Pratasevich, Current Time, rrjetit që udhëhiqet nga Radio Evropa e Lirë në bashkëpunim me Zërin e Amerikës.

“Duket se pushteti tashmë e konsideron çdo shprehje të mendimit ndryshe, si një krim. Ne mund ta shohim këtë në bazë të të dhënave të arrestuarve, nga statistikat e njerëzve që aktualisht mbahen në burg, etj”, tha ai.

Organizata Ndërkombëtare Amnesty International, duke ngritur çështjen e arrestimit të të paktën 33.000 personave, ka akuzuar autoritetet bjelloruse për “ngritjen e qindra çështjeve penale të motivuara politikisht kundër anëtarëve të opozitës politike, protestuesve dhe mbështetësve të tyre”.

Organizata ka thënë se në shumë raste autoritetet bjelloruse “arrestuan, rrahën, gjobitën ose deportuan gazetarë që mbuluan protestat”.

Pratasevich po punonte për “Belarus of the Brain”, një kanal tjetër i lajmeve në Telegram, gjithashtu i ndaluar nga qeveria.

Pratasevich ka qenë një ish-përfitues i Bursës së Gazetarisë Vaclav Havel, e ofruar nga Radio Evropa e Lirë së bashku me Ministrinë e Jashtme çeke.

Kur u shpall fitues i bursës në 2017-18, ai ishte ende një student i gazetarisë në Universitetin Shtetëror të Bjellorusisë.

Sipas një organizate që mbështet gazetarët bjellorusë, Solidariteti i Mediave, Pratasevich kohët e fundit ishte zhvendosur nga Polonia në Vilnius, ku është e vendosur udhëheqësja e opozitës bjelloruse, Svyatlana Tsikhanouskaya.

Ai kishte udhëtuar në Greqi kohët e fundit për të mbuluar një vizitë të Tsikhanouskaya. Babai i gazetarit, Dzmitry Pratasevich, i tha Shërbimit të Bjellorusisë të Radios Evropa e Lirë se ai u informua për arrestimin e djalit të tij në Telegram.

Prindërit e gazetarit, të cilët u transferuan jashtë vendit tetë muaj më parë, për t’i shpëtuar presionit në Bjellorusi, ishin në dijeni se djali i tyre ishte në Greqi, por nuk i dinin detajet e kthimit të tij në Vilnius.

“Ai nuk na informoi plotësisht për të gjitha lëvizjet e tij, ndoshta nuk donte që shumë ta dinim se ku ishte”, tha Dzmitry Pratasevich, një ish-ushtarak.

Raman Pratasevich kishte qenë i hapur në lidhje me faktin se prindërit e tij nuk i ndanin gjithmonë pikëpamjet e tij dhe babai i tij pranoi për Radion Evropa e Lirë se “kishin frikë nga persekutimi politik për aktivitetet e djalit të tyre”.

Sidoqoftë, Dzmitry Pratasevich tha se për punën e djalit të tij, “përfundimisht jeta tregoi se ai kishte të drejtë”.

“Siç edhe po duket, të gjithë njerëzit që po luftojnë për liri dhe pavarësi në vendin tonë kanë të drejtë,” tha ai.

Sipas tij regjimi i Lukashenkas po e shënjestron djalin e tij pasi “qeveria aktuale ka frikë nga gazetarët e pavarur, liria e fjalës, ka frikë se veprimet e saj do të bëhen të njohura për komunitetin ndërkombëtar”.

Ai shton se përmes “rrëmbimit” të aeroplanit ku gjendej djali i tij, autoritetet bjelloruse “po harrojnë se janë duke i dëshmuar botës se çfarë metoda përdorin”.

Veprimet e shtetit për të shuar disidencën ai i quajti “çnjerëzore”.

REL

Iftar dhe politikë, a u prek Muaji i Ramazanit nga politikanët?

View Results

bota bota bjellorusi gazetari pratsevich raman pratasevich bjellorusi gazetari pratsevich raman pratasevich

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj