LIVE UPDATES
Ekonomi

Instituti i Vjenës: Ekonomia shqiptare do të rritet 3.8% në 2025

Si këtë vit ashtu edhe vitin e ardhshëm, vendet anëtare të BE-së të Europës Qendrore dhe Lindore janë ende në rrugën e duhur për të  tejkaluar ndjeshëm zonën e euros. Pavarësisht nga mjedisi i pasigurt ndërkombëtar, ekonomitë e shumicës së vendeve në Europën Qendrore, Lindore dhe Juglindore po tregojnë rritje të fuqishme.

16 Tetor 2024, 13:41 Nga N.F
Instituti i Vjenës: Ekonomia shqiptare do të rritet 3.8% në 2025
Foto ilustruese

TIRANË- Ekonomia shqiptare do të rritet me 4 për qind këtë vit, sipas Institutit për Studime Ekonomike Ndërkombëtare të Vjenës (wiiw) në raportin e vjeshtës. Ndërsa për vitin e ardhshëm ekonomia vendase pritet të zgjerohet në masën 3.8%, dhe 3.9% në vitin 2026.

“Rritja ekonomike parashikohet të arrijë në 4% në 2024. Inflacioni mbetet i ulët dhe i qëndrueshëm. Megjithatë, kërkohet vigjilencë, pasi kërkesa për kredi për pasuri të paluajtshme po rritet me shpejtësi. Mbivlerësimi i monedhës ka dëmtuar eksportin e mallrave. Rritja e turizmit po vazhdon, por kjo nuk do të pengojë zgjerimin e mëtejshëm të deficitit të llogarisë korente. Flukset hyrëse të investimeve te huaja direkte (FDI) do të mbeten të larta, ku sektori i energjisë dhe prodhimi do të përfitojnë më shumë”, thuhet në raport

Si këtë vit ashtu edhe vitin e ardhshëm, vendet anëtare të BE-së të Europës Qendrore dhe Lindore janë ende në rrugën e duhur për të  tejkaluar ndjeshëm zonën e euros. Pavarësisht nga mjedisi i pasigurt ndërkombëtar, ekonomitë e shumicës së vendeve në Europën Qendrore, Lindore dhe Juglindore po tregojnë rritje të fuqishme.

Megjithatë, disa nga ato vende me lidhje të forta me industrinë gjermane – si Çekia, Sllovakia dhe Hungaria, si dhe Rumania – po e ndjejnë keq kulmin e recesionit në Gjermani. Megjithatë, ekonomitë e tyre ka të ngjarë të rriten përsëri vitin e ardhshëm.

Ky është konstatimi i parashikimit të ri të vjeshtës nga Instituti i Vjenës për Studime Ekonomike Ndërkombëtare (wiiw), i cili mbulon 23 vende të rajonit.

Drejtuesi kryesor i rritjes në vendet anëtare të BE-së të Europës Qendrore dhe Lindore ka qenë dhe mbetet konsumi privat, për shkak të rritjes së ndjeshme të pagave reale; ndërkohë, industria është në recesion. Kriza në Gjermani po rëndon mbi shumë ekonomi në rajon, duke kufizuar perspektivat e tyre të rritjes.

Kjo reflektohet gjithashtu në rënien e prodhimit të industrisë së automobilave, e cila përbën rreth një të tretën e prodhimit ekonomik të Sllovakisë dhe afërsisht 15%  të PBB-së në Çeki, Slloveni dhe Hungari. Megjithatë, ka një vonesë të brendshme përpara se të ndihet kjo rënie në prodhim, kështu që priten vështirësi të mëtejshme.

Në përgjithësi, wiiw parashikon rritje mesatare në 2024 prej 2.2% për vendet anëtare të BE-së të rajonit, një rishikim në rënie prej 0.4 pikë përqindjeje në parashikimin e verës, me rritje që pritet të arrijë deri në 2.9% në 2025.

Megjithatë, si këtë vit ashtu edhe vitin e ardhshëm, vendet anëtare të BE-së të Europës Qendrore dhe Lindore janë ende në rrugën e duhur për të tejkaluar ndjeshëm Eurozonën (e cila do të shohë rritje prej 0.6% në 2024 dhe 1.4% në 2025).

Shtetet e Vishegradit – Polonia, Çekia, Sllovakia dhe Hungaria – dhe Sllovenia parashikohet të zgjerohen me një mesatare prej 2.3% në 2024, me rritje në 3.1% në 2025.

Si këtë vit ashtu edhe vitin e ardhshëm, Polonia do të udhëheqë vendet anëtare të BE-së Lindore për sa i përket rritjes (2024: 3.1%; 2025: 3.7%).

Në Europën Juglindore, ekonomia e lulëzuar më parë e Rumanisë po ngadalësohet, me rritje që pritet të jetë 2% këtë vit (2025: 2.5%). Ndërkohë, Kroacia ka të ngjarë të shohë një rritje relativisht të fortë si këtë vit (3.3%) dhe vitin e ardhshëm (3%).

Gjashtë vendet e Ballkanit Perëndimor parashikohet të rriten me një mesatare prej 3.4% si në vitin 2024 ashtu edhe në vitin 2025.

Lufta Iran-Izrael dhe Donald Trump si rreziqe të mëdha

Rreziqet më të mëdha për parashikimin janë të natyrës gjeopolitike. Nëse do të kishte një luftë të drejtpërdrejtë midis Izraelit dhe Iranit, ajo do të kishte një ndikim katastrofik në ekonominë globale, dhe për rrjedhojë në rajon.

Çmimet e naftës ka të ngjarë të rriten në qiell dhe tregtia globale, së bashku me shumë zinxhirë furnizimi, mund të vuajnë gjithashtu masivisht.

Një tjetër rrezik është rikthimi i mundshëm i Donald Trump në presidencën amerikane. Kjo mundësi mbart me vete pasiguri të shumta: nëse Trump zgjidhet dhe zbaton premtimet e tij, SHBA mund të intensifikojë luftën tregtare me Kinën dhe ndoshta të nisë një luftë kundër BE-së.

Zhvendosja e aktiviteteve të prodhimit deri tani vetëm në Ballkanin Perëndimor dhe Hungari

Në këtë kontekst, ëiië ka analizuar temën e shumëpërfolur kohët e fundit të near-shoring* . Megjithatë, zhvendosja ose krijimi i objekteve ose aktiviteteve të prodhimit pranë vendeve kryesore të BE-së për të minimizuar rreziqet mund të vërtetohet vetëm në mënyrë empirike në Ballkanin Perëndimor dhe Hungari.

Ekonomia e Ukrainës e goditur nga lufta

Ukraina mund të bëhet gjithashtu një destinacion i vlefshëm për afrimin e aktivitetit të bizneseve europiane, pasi të përfundojë lufta. Megjithatë, deri atëherë, ajo do të mbetet e plagosur nga lufta e agresionit rus. Shkatërrimi sistematik i infrastrukturës së saj energjetike dhe rënia e eksporteve bujqësore pas thatësirës së kësaj vere po rëndojnë rëndë ekonominë e Ukrainës.

Përveç kësaj, ka një mungesë në rritje të fuqisë punëtore të kualifikuar, për shkak të mobilizimit të trupave shtesë. Pavarësisht gjithë kësaj, Instituti i Vjenës parashikon rritje prej 2.7% për vitin 2024 dhe 3.3% vitin e ardhshëm – një rishikim në rënie prej 0.7 pikë përqindjeje për vitin 2025./Monitor

instituti i vjenës shqiperi ekonomi

Sondazh

Poll

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje