LIVE UPDATES
Editorial

Presidenti me mafian shqiptare, si po rrezikon SHBA që të jetë në anën e gabuar në Ekuador

Presidenti ekuadorian i ka hedhur poshtë akuzat për korrupsion. Edhe Carrera ka mohuar të ketë shkelur ligjin dhe ka hapur një padí kundër një gazetari që ka raportuar skandalin.

13 Mars 2023, 14:01 Nga Luis Ortiz
Presidenti me mafian shqiptare, si po rrezikon SHBA që të jetë
Presidenti Guillermo Lasso dhe Joe Biden

Nga Luis Ortiz*, AL JAZEERA

Në thuajse dy vjet që kur Guillermo Lasso, një bankier milioner konservativ, fitoi presidencën e Ekuadorit, rajoni ka ndryshuar në mënyrë të konsiderueshme. Liderët e krahut të majtë kanë fituar zgjedhje pas zgjedhjesh, përfshirë edhe në Kolumbinë fqinjë, e cila për shumë dekada ka qenë aleati kryesor strategjik i SHBA në hemisferë. Kjo zhvendosje gjeopolitike drejt së majtës u ka dhënë marrëdhënieve SHBA-Ekuador një rëndësi të veçantë për Uashingtonin – si edhe për Kuiton.

Shumë zyrtarë amerikanë të nivelit të lartë kanë vizituar Ekuadorin, ndërkohë që vetë Lassos iu rezervua një pritje e ngrohtë në Shtëpinë e Bardhë në dhjetor. Në prag të vizitës, Kongresi i SHBA miratoi Aktin e Partneritetit SHBA-Ekuador, i cili synon të forcojë më tej marrëdhëniet dypalëshe.

“Ekuadori shquhet si shembull në Amerikën Latine dhe Karaibe për përpjekjet për fuqizimin e qeverisjes demokratike dhe për të drejtat e njeriut”, tha në atë kohë Senatori Bob Menendez, i cili është një nga bashkësponsorizuesit e Aktit. 

Por situata në terren flet ndryshe.

Në vitet e fundit, Ekuadori ka pësuar rënie të fortë në shumicën e masave të zhvillimit dhe mirëqenies publike dhe ka rrëshqitur pas drejt paligjshmërisë. Varfëria dhe pabarazia janë në rritje pas viteve me përmirësim të qëndrueshëm, ndërsa situata e sigurisë në vend është përkeqësuar dramatikisht.

Shkalla e vrasjeve në Ekuador është rritur nga 5.8 vrasje për çdo 100,000 banorë më 2017 – një nga më të ulëtat në hemisferën perëndimore – në 25.5 më 2022. Sot, dy qytete ekuadoriane konsiderohen si më vdekjeprurëset në botë.

Ekuadori ka arritur tani edhe nivele të frikshme të dhunës në burgje. Vendi dhe rajoni janë tronditur nga 11 masakra në shkallë të madhe të lidhura me bandat në sistemin e burgjeve, me 416 të burgosur të vrarë brutalisht që nga shkurti 2021.

Kartelet e drogës kanë infiltruar në polici e ushtri. Në dhjetor 2021, Michael Fitzpatrick, ambasadori i SHBA në Ekuador, i denoncoi publikisht “narkogjeneralët” e vendit, ndonëse kjo nuk e uli aspak entuziazmin në Uashington për administratën e re.

Si rezultat i kësaj situate në degradim, Lasso është bërë jashtëzakonisht jopopullor. Në sondazhet e fundit, shkalla e aprovimit për të lëkundet midis 12 e 14 për qind.

Në shkurt, partia kryesore e opozitës fitoi të gjitha garat kyç në zgjedhjet lokale, përfshirë kryebashkiakët në kryeqytetin Kuito dhe Guajakil, dy qytetet më të mëdha të Ekuadorit, dhe tani qeveris në shumicën e provincave më të rëndësishme, kur jeton rreth 70% e popullsisë.

Në njëjtat zgjedhje, ekuadorianët votuan edhe për tetë pyetje referendumesh, të gjitha të promovuara nga Lasso, përfshirë ndryshime në Kushtetutë. Votuesit i hodhën poshtë të gjitha reformat e propozuara prej tij.

Në javët e fundit, disa skandale korrupsioni i kanë dhënë goditje të tjera presidentit të lëkundur të Ekuadorit. Kunati i tij, Danilo Carrera, po hetohet për një skemë në shkallë të gjerë korrupsioni për falsifikimin e kontratave në sektorin e energjisë.

Prokurori i Përgjithshëm ka hapur hetim edhe për lidhjet e dyshuara midis njërit prej bashkëpunëtorëve të afërt të Carreras me një rrjet shqiptar të trafikut të drogës dhe për përpjekjet e qeverisë së Lassos për të mbyllur një hetim mbi këtë rrjet të krimit të organizuar.

Kunati i presidentit akuzohet edhe për fshehje pasurish në SHBA, përfshirë kompani aksionere në Florida. Vetë Lasso është përballur me akuza, që përpara zgjedhjes më 2021, për drejtimin e një rrjeti kompleks kompanish offshore në juridiksione që dyshohet se i kanë mundësuar shmangien e taksave. Ai shfaqet rregullisht edhe në Pandora Papers.

Që nga 2017, mbajtja e pasurive në strehat fiskale përbën krim të ndëshkueshëm për zyrtarët publikë ekuadorianë. Pavarësisht se mund të ketë shkelur ligjin, Lasso ia ka dalë të qëndrojë në post – si dhe të jetë midis vizitorëve të Shtëpisë së Bardhë.

Presidenti ekuadorian i ka hedhur poshtë akuzat për korrupsion. Edhe Carrera ka mohuar të ketë shkelur ligjin dhe ka hapur një padí kundër një gazetari që ka raportuar skandalin.

Edhe Lasso është përpjekur të intimidojë publikisht gazetarët që hetojnë akuzat për korrupsion, duke i quajtur “terroristë të medias”, “mercenarë lajmesh”, dhe “kopilë të përkëdhelur që duhen ndaluar menjëherë”. Shoqata e medias Reporterë pa kufij i ka dënuar “sulmet e dhunshme” të tij kundër shtypit.

Kur është thirrur në interpelancë nga parlamenti i Ekuadorit, Lasso ka refuzuar të marrë pjesë në seancë për të dhënë versionin e vet të ngjarjeve.

Një ditë pasi prokurori nxori një mandat për të kontrolluar pallatin presidencial në lidhje me një hetim për korrupsion, qeveria largoi hetuesit e policisë të caktuar me këtë çështje, një masë që u denoncua nga parlamenti dhe Gjykata Kombëtare e Drejtësisë.

Po, deri tani, qeveria e Lassos nuk ka marrë gjë tjetër veç lavdërimeve nga autoritetet amerikane. “Ne e admirojmë zërin e fortë për demokraci që ju ndani me popullin ekuadorian, por edhe për popujt në gjithë hemisferën”, tha Sekretari i Shtetit Antony Blinken gjatë vizitës në Ekuador në tetorin e kaluar.

“Ju dhe unë bashkohemi jo vetëm nga vlerat tona, por edhe nga vizioni që kemi për të ardhmen, një e ardhme e lirë dhe demokratike”, i tha Presidenti Joe Biden pas takimit me presidentin ekuadorian në dhjetor.

E gjitha kjo është shoqëruar nga lavdërimet e establishmentit amerikan të politikës së jashtme, me Eric Farnsworth, zëvendëspresident i Këshillit të Amerikave, që i bënte thirrje SHBA të mbështeste pa mëdyshje Ekuadorin e Lassos, një “demokraci e fortë në një lagje të trazuar”.

Thirrja u dëgjua nga senatori Republikan Marco Rubio, i cili, pa u shqetësuar nga akuzat për korrupsion, fluturoi në Ekuador në fund të shkurtit në shenjë përkrahjeje për qeverinë e lëkundur të Lassos.

Por e vërteta është se nën sundimin e Lassos Ekuadori ka lëvizur prapa. Institucionet dhe shteti ligjor janë në shembje dhe korrupsioni lulëzon e ka penetruar rrethin e afërt të Lassos. Nën dritën këtyre zhvillimeve shqetësuese, administrata Biden duhet t’i qëndrojë përkushtimit për luftimin e korrupsionit, edhe kur bëhet fjalë për aleatët.

Ajo duhet të denoncojë sulmet e Lassos kundër medias dhe përpjekjet e tij për të ndërhyrë në hetimet mbi shkeljet e dyshuara nga ana e bashkëpunëtorëve të afërt. Departamenti i Drejtësisë dhe ai i Thesarit në SHBA duhet të hetojnë pretendimet se Lasso, kunati i tij dhe disa bashkëpunëtorë të tjerë kanë asete në juridiksionet e SHBA.

Nëse SHBA vazhdon të mbështesë me sy mbyllur presidentin ekuadorian, rrezikon të shihet si përkrahëse e korrupsionit dhe autoritarizmit nga ekuadorianët e të tjerët në rajon. Dhe ndërsa kriza në vend thellohet, Uashingtoni mund të përfundojë në anën e gabuar të historisë.

*Luis Ortiz është analist politik dhe konsulent zhvillimi, si dhe ish-këshilltar për Ekuadorin, Kolumbinë e Kilin në Bordin e Drejtorëve në Bankën për Zhvillim Inter-Amerikan (2009–2017).

luis ortiz mafia shqiptare presidenti i eukuadorit

Sondazh

Poll
Editorial 9 Mars 2023, 12:35 Ditmir Bushati

Mes ideales dhe të mundshmes

Negociatat e 27 Shkurtit ndërmjet Kosovës dhe Serbisë në Bruksel përfunduan me arritjen e një marrëveshjeje të propozu...

Editorial 7 Mars 2023, 09:16 Meri Lika

Diktatura e Absurdit

Meri Lika Do ta nis shkrimin tim me një strofë nga teksti i një kënge për fëmijë, me titull “Mbretëria me kok...

Editorial 2 Mars 2023, 08:58 Meri Lika

Yuri, nëse vula...!

Meri Lika  “Pse s’më erdhe kur të prita 100 vjet po m’bahet dita.” Nuk e di ku i kam lexuar këto vargje, t&eum...

Editorial 28 Shkurt 2023, 13:39 Arber Zaimi

Mbi “marrëveshjen”

Arber Zaimi Mbi “marrëveshjen”. 1. Ajo nuk është nënshkruar ende. Kur të nënshkruhet i bien thonjëzat dhe b...

Editorial 28 Shkurt 2023, 11:32 Henry Kissinger

ChatGPT, Revolucion intelektual?

Henry Kissinger Një teknologji e re po përpiqet ta transformojë rrënjësisht procesin njohës tek njerëzit, që nga ko...

Editorial 24 Shkurt 2023, 13:17 Politico

Si e dëboi Moska Francën nga Afrika

Foto Ilustruese Flamuri francez u ul për herë të fundit në kampin ushtarak Bila Zagré në Burkina Faso të diel&eum...

Editorial 21 Shkurt 2023, 09:54 Meri Lika

Fushata e sharlatanit politik

Politikani varet nga fjala!   Në fushatë, në televizion, në Parlament, apo në takime publike, në deklaratat që jep dhe...

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë