LIVE UPDATES
Bota

Qëndrimi i Financial Times: SHBA po i bën presion Serbisë dhe Kosovës për të ndaluar “shpërndarjen e dhunës”

Ky qëndrim ngjalli shqetësime në Uashington dhe Bruksel për Evropën se mund të përballej me një kërcënim të ri të sigurisë në një kohë kur ajo është konsumuar nga agresioni i Rusisë në Ukrainë.

13 Janar 2023, 16:01 Nga I.A
Qëndrimi i Financial Times: SHBA po i bën presion Serbisë dhe
Foto Ilustruese

SHBA- Shtetet e Bashkuara po rrisin presionin diplomatik ndaj Serbisë dhe Kosovës për të parandaluar “shpërndarjen e dhunës” pas një shpërthimi të fundit në një rajon ku Rusia ende ka ndikim, sipas një zyrtari të lartë. Në dhjetor, serbët që jetojnë në Kosovë ngritën barrikada dhe nxitën mbylljen e kufijve, pasi Prishtina u kërkoi atyre të zëvendësonin targat dhe ID-të e lëshuara nga Serbia. Ky qëndrim ngjalli shqetësime në Uashington dhe Bruksel për Evropën se mund të përballej me një kërcënim të ri të sigurisë në një kohë kur ajo është konsumuar nga agresioni i Rusisë në Ukrainë.

“Ne ishim të shqetësuar për metastazimin e dhunës. Gjëja e fundit që secili prej nesh dëshiron tani është një krizë në këtë pjesë të botës, duke pasur parasysh se ne kemi krizën më të madhe jo shumë larg që nga Lufta e Dytë Botërore”, tha zyrtari i Departamentit të Shtetit, Derek Chollet për Financial Times të mërkurën.

Chollet, diplomati i rangut më të lartë amerikan që vizitoi rajonin këto vjetët e fundit, i përshkroi ngjarjet e dhjetorit si “të kthjellëta për shumë njerëz”, në një pranim të rrallë për kufizimet e përpjekjeve të gjata diplomatike të Uashingtonit në rajon. Konflikti Kosovë-Serbi është acaruar për më shumë se 20 vjet, në vazhdën e shpërbërjes së dhunshme të ish-Jugosllavisë. Prishtina u shkëput në mënyrë të njëanshme në vitin 2008 dhe shpalli pavarësinë – diçka që SHBA-të dhe shumica e vendeve të BE-së e kanë njohur. Serbia, megjithatë, thotë se kurrë nuk do ta njohë ish-provincën e saj si të pavarur, një pikëpamje e përbashkët nga komuniteti etnik serb që jeton në veri të Kosovës.

“Ne nuk duam të jemi në një diplomaci krize. Së pari targa, pastaj barrikada, ne nuk duam diçka tjetër javën e ardhshme“, tha Chollet.

Ai tha se kishte një mundësi të rrallë pasi të dy kryeqytetet kishin rënë dakord të linin mënjanë çështjen e targave të makinave. Beogradi dhe Prishtina mund të fillojnë të arrijnë një marrëveshje të bazuar në një plan të paraqitur nga Franca dhe Gjermania, i cili do të mandatonte respektin e ndërsjellë për juridiksionet dhe një aspiratë të përbashkët për anëtarësim në BE.

“Unë mendoj se ka një rrugë të mesme që mund ta arrijmë, përndryshe nuk do të investonim në këtë në mënyrën se si kemi bërë”, tha ai, duke shtuar se ai besonte se një marrëveshje ishte e realizueshme, megjithëse ai refuzoi të vendoste një kornizë kohore për këtë. Chollet, i cili si një diplomat i ri shoqëroi të dërguarin e paqes Richard Holbrooke në misionet e tij të viteve 1990 në Ballkan, duke përfshirë Kosovën, e përshkroi një qasje hap pas hapi si një rrugë të mundshme përpara. Hapi i parë do të ishte që Serbia dhe Kosova të normalizojnë marrëdhëniet edhe pa e njohur plotësisht njëra-tjetrën, siç kanë bërë vendet e tjera.

“Të paktën si hap fillestar, kjo është një mënyrë për ta vendosur Kosovën në rrugën euroatlantike në të cilën duam ta shohim. Për ta arritur këtë, të dyja palët duhet të tregojnë gatishmëri për kompromis, tha Chollet. Ndërsa, serbët përfundimisht do të duhet të pranojnë një nivel të sovranitetit, Kosova duhet t’u japë qytetarëve të saj etnikë serbë autonomi më të madhe, në veçanti një asociacion formal për komunat me shumicë serbe në veri të vendit. Për këtë të fundit, ai tha se i tha kryeministrit të Kosovës, Albin Kurti të mërkurën se kishte një “urgjencë të madhe” për ta ngritur atë. Ata e kuptojnë rëndësinë e kësaj”, shtoi Chollet.

SHBA e di mirë rolin përçarës të Rusisë, e cila ka deklaruar vazhdimisht mbështetjen e saj për aleatin e saj sllav Serbinë, tha Chollet. Çështja ka rënë nën një dritë të re, pasi Serbia, e varur prej kohësh nga energjia ruse, ka filluar të diversifikojë burimet e saj të energjisë dhe ta zvogëlojë atë mbështetje. Kjo e ka lënë çështjen e Kosovës si levën e fundit që Moska ka mbi Beogradin, një aspekt që nuk e ka humbë Uashingtoni.

“Një arsye pse ne duam të gjejmë marrëveshje ndërmjet Kosovës dhe Serbisë është që ta heqim atë levë nga Rusia. Unë nuk mendoj se duhet ta mbivlerësojmë këtë levë. Është e vërtetë, por e pranoj se nuk është arsyeja pse po e bëjmë këtë,” tha Chollet.

Chollet shkoi në Beograd të enjten ku u takua me presidentin Aleksandar Vuçiq dhe politikanë të tjerë, në një përpjekje për të rritur ndërgjegjësimin si për dezinformimin rus, ashtu edhe për përpjekjet për të armatosur lidhjet energjetike. SHBA dëshironte të zhvillonte marrëdhëniet me Serbinë, tha Chollet, pavarësisht se kujtimet e avionëve të NATO-s që bombarduan Beogradin në vitin 1999 ende vlojnë në ndërgjegjen e të dy palëve. Derisa Kosova i emërtoi bulevardet me emrin e ish-presidentit të SHBA-së, Bill Clinton dhe shet magnete frigoriferike “Faleminderit, NATO” në Aeroportin e Prishtinës, Serbia ka inatosur thellësisht dhe ka mosbesim ndaj perëndimit që atëherë.

“Kjo është një histori shumë e ndryshme sesa me Kosovën, por kjo është qasja”, tha Chollet.

Zyrtarët amerikanë, së bashku me qeverinë gjermane, në muajt e fundit kanë rritur presionin ndaj BE-së për të përshpejtuar procesin e pranimit në bllokun e vendeve të Ballkanit Perëndimor, duke përfshirë Serbinë dhe Kosovën. Uashingtoni argumenton se besimi në këtë proces u jep qeverive në rajon një nxitje për të qëndruar në linjë me vlerat perëndimore dhe se ritmi i ngadaltë i integrimit ka kontribuar në paqëndrueshmëri në vjetët e fundit.

Marrë dhe përshtatur nga Financial Times

financial times

Sondazh

Poll

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim