LIVE UPDATES
Bota

Policia morale e Iranit ka terrorizuar gratë për dekada. Kush janë ata?

Qeveria ka hedhur poshtë me forcë përgjegjësinë për vdekjen e 22-vjeçares Mahsa Amini, por lajmi megjithatë ka nxitur mijëra gra iraniane që për dekada janë përballur me zemërimin e zbatuesve të moralit të Republikës Islamike të dorës së parë.

21 Shtator 2022, 19:22 Nga I.A
Policia morale e Iranit ka terrorizuar gratë për dekada. Kush
Irani

IRANI- Një grua e re iraniane u tërhoq nga rrugët e Teheranit nga policia famëkeqe e moralit të vendit dhe u dërgua në një "qendër riedukimi" për mësime në modesti javën e kaluar. Tre ditë më vonë, ajo vdiq. CNN shkruan se qeveria ka hedhur poshtë me forcë përgjegjësinë për vdekjen e 22-vjeçares Mahsa Amini, por lajmi megjithatë ka nxitur mijëra gra iraniane që për dekada janë përballur me zemërimin e zbatuesve të moralit të Republikës Islamike të dorës së parë. Historia e Amini e ka tërhequr sërish aparatin e disiplinës së Iranit në qendër të vëmendjes, duke ngritur çështjen e llogaridhënies dhe mosndëshkimit që gëzon elita klerikale e vendit.

"Do të ishte e vështirë të gjesh një grua mesatare iraniane ose një familje mesatare që nuk ka një histori ndërveprimi me [policinë e moralit dhe qendrat e riedukimit]," tha Tara Sepehri Far, një studiuese e lartë në Lindjen e Mesme.

Policia e moralit është një forcë e zbatimit të ligjit me akses në pushtet, armë dhe qendra ndalimi. Ata gjithashtu kanë kontroll mbi qendrat e riedukimit të prezantuara së fundmi. Qendrat veprojnë si ambiente paraburgimi, ku gratë dhe nganjëherë burrat merren në paraburgim për mospërputhje me rregullat e shtetit për modestinë. Brenda objekteve, të burgosurve u jepen mësime rreth Islamit dhe rëndësisë së hixhabit (ose shamisë) dhe më pas detyrohen të nënshkruajnë një zotim për t'iu përmbajtur rregulloreve të shtetit për veshje përpara se të lirohen.

E para nga këto institucione u hap në vitin 2019, tha Hadi Ghaemi, drejtor ekzekutiv i Qendrës për të Drejtat e Njeriut në Iran me qendër në Nju Jork, duke shtuar se nga krijimi i tyre, i cili nuk ka bazë në asnjë ligj, agjentët e këtyre qendrave kanë arrestuar në mënyrë arbitrare.

"Gratë më pas trajtohen si kriminele, të prenotuara për shkeljen e tyre, fotografohen dhe detyrohen të marrin pjesë në një klasë rreth asaj se si të veshin hixhabin e duhur dhe moralin islam," shtoi ai.

Udhëheqësi suprem i Iranit u shfaq në ngjarje mes raporteve për përkeqësim të shëndetit Irani u kishte diktuar grave se si duhet të visheshin shumë kohë përpara krijimit të Republikës Islamike aktuale. Në vitin 1936, sundimtari properëndimor Reza Shah ndaloi mbajtjen e mbulesave dhe shamive në një përpjekje për të modernizuar vendin. Shumë gra rezistuan. Më pas, regjimi islamik që përmbysi dinastinë Pahlavi të Shahut e bëri hjiab të detyrueshëm në vitin 1979, por rregulli u shkrua në ligj vetëm në 1983.

Një task forcë me të gjitha kompetencat e një agjencie të zbatimit të ligjit, policia e moralit ka për detyrë të garantojë respektimin e rregullave. Një numër lëvizjesh kundër hixhabit shfaqen çdo disa vjet në Iran, duke çuar shpesh në valë arrestimesh dhe persekutimi. Këto përfshijnë "Rrugën e Vajzave të Revolucionit" në 2017, si dhe protestat e shkurtra të mediave sociale të këtij viti në Ditën Kombëtare të Hixhabit dhe Dlirësisë në vend, e cila festohet çdo vit më 12 korrik për të promovuar mbulesën. Por për çështjen e hixhabit të detyrueshëm janë shfaqur mosmarrëveshje , si mes qytetarëve ashtu edhe brenda udhëheqjes.

Një sondazh nga një qendër kërkimore e lidhur me parlamentin në vitin 2018 tregoi se ka pasur një rënie të numrit të njerëzve që besojnë se qeveria duhet të zbatojë shaminë. Dhe një raport i vitit 2014 nga Agjencia e Lajmeve të Studentëve Iranianë tregoi një rritje prej 15% të atyre që besonin se hixhabi nuk duhet të jetë i detyrueshëm.

Vdekja e Amini duket se po bashkon iranianët me mentalitete të ndryshme, thotë Sepehri Far, duke shtuar se kritikat për incidentin nuk vijnë vetëm nga kundërshtarët e regjimit, por edhe nga qytetarët pa histori të mëparshme disidence, si dhe nga ata që janë afër pushtetit. Mijëra anembanë Iranit dolën në rrugë të martën mbrëma, sipas dëshmitarëve dhe pamjeve të mediave sociale. Videot në mediat sociale treguan një grua duke prerë flokët në shenjë proteste, ndërsa turma thërret "vdekje diktatorit" në provincën Kerman në Iranin juglindor. Në pjesë të tjera të vendit, demonstruesit brohorisnin "Ne jemi fëmijët e luftës, ejani dhe luftoni, ne do të luftojmë" dhe "vdekje Khamenei".

mahsa amini

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë