LIVE UPDATES
Bota

Pas emërimit Ati i Shenjtë zgjedh një emër të ri për të nderuar arritjet e një shenjtori, eksperti zbulon disa emra që nuk mund të përdoren nga Papa i ri

Pas shekullit të 10-të, ndryshimi i emrave u bë praktikë e zakonshme për Papët pas zgjedhjes, pasi në disa raste ata vinin nga vende si Franca dhe Gjermania dhe adoptonin emra që tingëllonin më shumë në italisht për të imituar paraardhësit e tyre.

5 Maj 2025, 10:46 Nga N.F
Pas emërimit Ati i Shenjtë zgjedh një emër të ri
Foto ilustruese

VATIKAN- Një nga veprimet e para të çdo Pape është të bëjë të njohur emrin me të cilin do të mbetet në historinë e Kishës Katolike Romake dhe më gjerë. Zgjedhja e emrit filloi në Mesjetë dhe megjithëse nuk ka ndonjë arsye doktrinare për këtë veprim, ai është bërë pjesë e procesit zgjedhor.

Pse Papët zgjedhin një emër të ri?

Shën Pjetri ishte Papa i parë dhe një nga 12 apostujt. Ai u riemërua nga emri i tij i lindjes, Simon, nga Jezusi, por kjo ndodhi përpara se ai të bëhej kreu i kishës. Do të kalonin edhe 500 vjet të tjerë para se Papa Gjon II, i cili udhëhoqi Kishën Katolike Romake nga viti 533 deri në vitin 535, të fillonte traditën papnore kur hoqi qafe emrin Mercurius, të cilin e konsideronte shumë të ngjashëm me emrin e perëndisë pagane Hermes.

Papa tjetër që ndryshoi emrin e tij ishte Peter Kanepanova në shekullin e 10-të, i cili u bë Gjon XIV për të shmangur thirrjen Pjetër II, tha Liam Temple, profesor asistent i historisë së katolicizmit në Qendrën për Studime Katolike në Universitetin e Durhamit.

Pas shekullit të 10-të, ndryshimi i emrave u bë praktikë e zakonshme për Papët pas zgjedhjes, pasi në disa raste ata vinin nga vende si Franca dhe Gjermania dhe adoptonin emra që tingëllonin më shumë në italisht për të imituar paraardhësit e tyre.

Kjo më pas u bë zakon, me vetëm një numër të vogël Papësh që i ruajtën emrat e tyre të pagëzimit që atëherë, përfshirë Marcellus II dhe Hadrian VI, të cilët shërbyen të dy në shekullin e 16-të.

Çfarë e shtyn një Papë të zgjedhë një emër të caktuar?

Çdo emër ka historinë e vet të lidhur me arritjet ose dështimet e Papëve ose shenjtorëve të mëparshëm që e mbajtën atë.

“Lidhja me emrat e papëve të mëparshëm që u përballën me kriza, frymëzuan reforma ose ishin tepër të popullarizuar shpesh, megjithëse jo gjithmonë, mund të luajë një rol në zgjedhjen e një emri”, tha Temple.

Për shembull, Papa Françesku zgjodhi emrin e tij papnor për të nderuar Shën Françeskun e Asizit, themeluesin e urdhrit monastik françeskan me dashurinë e tij për paqen dhe natyrën, si dhe kujdesin e tij për të varfrit dhe përqendrimin në bashkëpunimin midis sekteve të ndryshme të kishës.

Paraardhësi i tij, Papa Benedikti XVI, zgjodhi emrin e tij papnor për të treguar angazhimin e tij për paqen dhe pajtimin, duke nderuar Shën Benediktin dhe Papa Benediktin XVI, të cilët udhëhoqën kishën gjatë Luftës së Parë Botërore, tha Temple.

A ka ndonjë emër që është i ndaluar?

Një emër që Papa i ri definitivisht nuk do ta miratojë është Pjetër, nga respekti për Papën e parë, Shën Pjetrin Apostullin, por ndoshta edhe për shkak të një profecie shekullore se Pjetri II do të ishte Papa i fundit. Ka edhe emra të tjerë që nuk janë domosdoshmërisht të ndaluar, por kanë më pak gjasa të zgjidhen.

Temple e identifikon emrin Urban si një zgjedhje të pamundur për Papën e ri, sepse do të "kujtonte Urbanin VIII, i cili e nxori Galileon në gjyq, dhe nuk do të përshtatej në diskutimet moderne mbi shkencën, besimin dhe fenë". Në të njëjtën mënyrë, emri Pius do të ngjallte kujtime të Pius XII, roli i të cilit gjatë Luftës së Dytë Botërore është kritikuar gjithnjë e më shumë.

Si mund të quhet Papa i ardhshëm?

Nëse Papa i ri dëshiron të vazhdojë në një rrugë reformiste, Temple tha se emra të tillë si Leo, duke iu referuar Leo XIII, i cili ishte i njohur për përkushtimin e tij ndaj drejtësisë sociale, pagave të drejta dhe kushteve të sigurta të punës, ose Inocenti, duke iu referuar Inocentit XIII, i cili kërkoi të zhdukte korrupsionin, mund të jenë zgjedhje të përshtatshme.

Gjatë shekujve, 44 emra papnorë janë përdorur vetëm një herë, ku më i fundit është ai i Papa Françeskut. Vendimi i tij për të zgjedhur një emër unik kishte implikime të mëdha historike pasi kishin kaluar rreth 1,100 vjet që nga hera e fundit që iu dha një emër unik.

Emri Gjon është emri më i popullarizuar, me 21 Papë që kanë zgjedhur ta përvetësojnë atë - megjithëse, disi çuditërisht, Papa i fundit që mori këtë emër ishte Gjoni XXIII, pasi historianët aksidentalisht i numëruan gabimisht Papët pas Gjonit XIV. Emrat Gregori dhe Benedikti janë gjithashtu emra të njohur papnorë me 16 dhe 15 përdorime, përkatësisht, ndërsa emrat Innocent dhe Leo vijnë nga afër me nga 13 përdorime secili.

Si do të shpallet emri i Papës së ri?

Pasi të dalë tym i bardhë nga oxhaku i Kapelës Sistine dhe kambanat e Shën Pjetrit të bien, emri i Papës së sapozgjedhur do t'i përcillet botës me një njoftim në latinisht. Dhjaku i lartë kardinal do të ngjitet në ballkonin qendror të Bazilikës së Shën Pjetrit, i shoqëruar nga dy priftërinj, dhe do të japë njoftimin emblematik: "Habemus Papam" që do të thotë "Kemi një Papë".

Emri i Papës së ri, si dhe emrat e tij të pagëzimit, do të përkthehen në latinisht në njoftim, por mbiemri i tij i mëparshëm do të mbetet në gjuhën e tij amtare. Për shembull, kur Papa Françesku u zgjodh në vitin 2013, emri i tij i dhënë "Jorge Mario" shqiptohej si "Giorgio Marium", por mbiemri i tij "Bergoglio" mbeti i njëjtë. Emri i tij papnor u njoftua si "Franciscum" dhe ishte fjala e fundit e njoftimit, siç është zakon.

papa francesku

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë