LIVE UPDATES
Bota

Pas emërimit Ati i Shenjtë zgjedh një emër të ri për të nderuar arritjet e një shenjtori, eksperti zbulon disa emra që nuk mund të përdoren nga Papa i ri

Pas shekullit të 10-të, ndryshimi i emrave u bë praktikë e zakonshme për Papët pas zgjedhjes, pasi në disa raste ata vinin nga vende si Franca dhe Gjermania dhe adoptonin emra që tingëllonin më shumë në italisht për të imituar paraardhësit e tyre.

5 Maj 2025, 10:46 Nga N.F
Pas emërimit Ati i Shenjtë zgjedh një emër të ri
Foto ilustruese

VATIKAN- Një nga veprimet e para të çdo Pape është të bëjë të njohur emrin me të cilin do të mbetet në historinë e Kishës Katolike Romake dhe më gjerë. Zgjedhja e emrit filloi në Mesjetë dhe megjithëse nuk ka ndonjë arsye doktrinare për këtë veprim, ai është bërë pjesë e procesit zgjedhor.

Pse Papët zgjedhin një emër të ri?

Shën Pjetri ishte Papa i parë dhe një nga 12 apostujt. Ai u riemërua nga emri i tij i lindjes, Simon, nga Jezusi, por kjo ndodhi përpara se ai të bëhej kreu i kishës. Do të kalonin edhe 500 vjet të tjerë para se Papa Gjon II, i cili udhëhoqi Kishën Katolike Romake nga viti 533 deri në vitin 535, të fillonte traditën papnore kur hoqi qafe emrin Mercurius, të cilin e konsideronte shumë të ngjashëm me emrin e perëndisë pagane Hermes.

Papa tjetër që ndryshoi emrin e tij ishte Peter Kanepanova në shekullin e 10-të, i cili u bë Gjon XIV për të shmangur thirrjen Pjetër II, tha Liam Temple, profesor asistent i historisë së katolicizmit në Qendrën për Studime Katolike në Universitetin e Durhamit.

Pas shekullit të 10-të, ndryshimi i emrave u bë praktikë e zakonshme për Papët pas zgjedhjes, pasi në disa raste ata vinin nga vende si Franca dhe Gjermania dhe adoptonin emra që tingëllonin më shumë në italisht për të imituar paraardhësit e tyre.

Kjo më pas u bë zakon, me vetëm një numër të vogël Papësh që i ruajtën emrat e tyre të pagëzimit që atëherë, përfshirë Marcellus II dhe Hadrian VI, të cilët shërbyen të dy në shekullin e 16-të.

Çfarë e shtyn një Papë të zgjedhë një emër të caktuar?

Çdo emër ka historinë e vet të lidhur me arritjet ose dështimet e Papëve ose shenjtorëve të mëparshëm që e mbajtën atë.

“Lidhja me emrat e papëve të mëparshëm që u përballën me kriza, frymëzuan reforma ose ishin tepër të popullarizuar shpesh, megjithëse jo gjithmonë, mund të luajë një rol në zgjedhjen e një emri”, tha Temple.

Për shembull, Papa Françesku zgjodhi emrin e tij papnor për të nderuar Shën Françeskun e Asizit, themeluesin e urdhrit monastik françeskan me dashurinë e tij për paqen dhe natyrën, si dhe kujdesin e tij për të varfrit dhe përqendrimin në bashkëpunimin midis sekteve të ndryshme të kishës.

Paraardhësi i tij, Papa Benedikti XVI, zgjodhi emrin e tij papnor për të treguar angazhimin e tij për paqen dhe pajtimin, duke nderuar Shën Benediktin dhe Papa Benediktin XVI, të cilët udhëhoqën kishën gjatë Luftës së Parë Botërore, tha Temple.

A ka ndonjë emër që është i ndaluar?

Një emër që Papa i ri definitivisht nuk do ta miratojë është Pjetër, nga respekti për Papën e parë, Shën Pjetrin Apostullin, por ndoshta edhe për shkak të një profecie shekullore se Pjetri II do të ishte Papa i fundit. Ka edhe emra të tjerë që nuk janë domosdoshmërisht të ndaluar, por kanë më pak gjasa të zgjidhen.

Temple e identifikon emrin Urban si një zgjedhje të pamundur për Papën e ri, sepse do të "kujtonte Urbanin VIII, i cili e nxori Galileon në gjyq, dhe nuk do të përshtatej në diskutimet moderne mbi shkencën, besimin dhe fenë". Në të njëjtën mënyrë, emri Pius do të ngjallte kujtime të Pius XII, roli i të cilit gjatë Luftës së Dytë Botërore është kritikuar gjithnjë e më shumë.

Si mund të quhet Papa i ardhshëm?

Nëse Papa i ri dëshiron të vazhdojë në një rrugë reformiste, Temple tha se emra të tillë si Leo, duke iu referuar Leo XIII, i cili ishte i njohur për përkushtimin e tij ndaj drejtësisë sociale, pagave të drejta dhe kushteve të sigurta të punës, ose Inocenti, duke iu referuar Inocentit XIII, i cili kërkoi të zhdukte korrupsionin, mund të jenë zgjedhje të përshtatshme.

Gjatë shekujve, 44 emra papnorë janë përdorur vetëm një herë, ku më i fundit është ai i Papa Françeskut. Vendimi i tij për të zgjedhur një emër unik kishte implikime të mëdha historike pasi kishin kaluar rreth 1,100 vjet që nga hera e fundit që iu dha një emër unik.

Emri Gjon është emri më i popullarizuar, me 21 Papë që kanë zgjedhur ta përvetësojnë atë - megjithëse, disi çuditërisht, Papa i fundit që mori këtë emër ishte Gjoni XXIII, pasi historianët aksidentalisht i numëruan gabimisht Papët pas Gjonit XIV. Emrat Gregori dhe Benedikti janë gjithashtu emra të njohur papnorë me 16 dhe 15 përdorime, përkatësisht, ndërsa emrat Innocent dhe Leo vijnë nga afër me nga 13 përdorime secili.

Si do të shpallet emri i Papës së ri?

Pasi të dalë tym i bardhë nga oxhaku i Kapelës Sistine dhe kambanat e Shën Pjetrit të bien, emri i Papës së sapozgjedhur do t'i përcillet botës me një njoftim në latinisht. Dhjaku i lartë kardinal do të ngjitet në ballkonin qendror të Bazilikës së Shën Pjetrit, i shoqëruar nga dy priftërinj, dhe do të japë njoftimin emblematik: "Habemus Papam" që do të thotë "Kemi një Papë".

Emri i Papës së ri, si dhe emrat e tij të pagëzimit, do të përkthehen në latinisht në njoftim, por mbiemri i tij i mëparshëm do të mbetet në gjuhën e tij amtare. Për shembull, kur Papa Françesku u zgjodh në vitin 2013, emri i tij i dhënë "Jorge Mario" shqiptohej si "Giorgio Marium", por mbiemri i tij "Bergoglio" mbeti i njëjtë. Emri i tij papnor u njoftua si "Franciscum" dhe ishte fjala e fundit e njoftimit, siç është zakon.

papa francesku

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet