Seancë plenare në Kuvend/ PD anulon bojkotin! Peleshi i heq fjalën Berishës: Mu drejto me etikë
"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time 20 Korr...
"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time 20 Korr...
Berisha: Ja tre zyrtarët që kanë qenë në Aruba, SPAK fsheh emrat e tyre sepse është seksion i Partisë So...
Incident para Kuvendit! Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj(VIDEO) ...
"Jo 50, as 150, por edhe 1 550 ditë, ne do jemi këtu"/ Protestuesi dekoron qytetarët në shesh: Ju meritoni medalje ...
Në fillim të vitit 2020, shkencëtarët vlerësuan se njerëzimi mund të emetonte vetëm 500 miliardë ton më shumë dioksid karboni (CO2) - gazi më i rëndësishëm që ngroh planetin - me një shans 50% për ta mbajtur ngrohjen në 1.5 gradë Celsius.
SHBA- Toka mund të jetë e dënuar të shkelë limitin simbolik të ngrohjes prej 1.5 gradë Celsius brenda vetëm tre vjetësh me nivelet aktuale të emetimeve të dioksidit të karbonit. Ky është paralajmërimi i fortë nga më shumë se 60 shkencëtarë kryesorë të klimës në botë, në vlerësimin më të përditësuar të gjendjes së ngrohjes globale. Gati 200 vende ranë dakord të përpiqen të kufizojnë rritjen e temperaturës globale në 1.5 gradë Celsius mbi nivelet e fundit të viteve 1800 në një marrëveshje historike në vitin 2015, me qëllim shmangien e disa prej ndikimeve më të këqija të ndryshimeve klimatike.
Por vendet kanë vazhduar të djegin sasi rekord të qymyrit, naftës dhe gazit dhe të presin pyjet e pasura me karbon, duke e lënë këtë qëllim ndërkombëtar në rrezik. "Gjërat po lëvizin të gjitha në drejtimin e gabuar", tha autori kryesor, Prof. Piers Forster, drejtor i Qendrës Priestley për të Ardhmen Klimatike në Universitetin e Leeds.
"Po shohim disa ndryshime të papara dhe gjithashtu po shohim ngrohjen e Tokës dhe rritjen e nivelit të detit që po përshpejtohet gjithashtu."
Këto ndryshime "janë parashikuar prej kohësh dhe ne mund t'i kthejmë ato drejtpërdrejt në nivelin shumë të lartë të emetimeve", shtoi ai. Në fillim të vitit 2020, shkencëtarët vlerësuan se njerëzimi mund të emetonte vetëm 500 miliardë ton më shumë dioksid karboni (CO2) - gazi më i rëndësishëm që ngroh planetin - me një shans 50% për ta mbajtur ngrohjen në 1.5 gradë Celsius. Por, sipas studimit të ri, deri në fillim të vitit 2025, ky i ashtuquajtur "buxhet i karbonit" ishte zvogëluar në 130 miliardë ton.
Kjo ulje është kryesisht për shkak të emetimeve rekord të vazhdueshme të CO2 dhe gazrave të tjerë serrë që ngrohin planetin si metani, por edhe përmirësimeve në vlerësimet shkencore. Nëse emetimet globale të CO2 mbeten në nivelet e tyre aktuale prej rreth 40 miliardë tonësh në vit, 130 miliardë tonë i japin botës afërsisht tre vjet kohë derisa të shterohet ky buxhet i karbonit.
Kjo mund ta detyrojë botën të shkelë objektivin e vendosur nga marrëveshja e Parisit , thonë studiuesit, megjithëse planeti ndoshta nuk do të kalojë 1.5 gradë Celsius ngrohje të shkaktuar nga njeriu deri disa vite më vonë. Viti i kaluar ishte i pari i regjistruar kur temperaturat mesatare globale të ajrit ishin më shumë se 1.5 gradë Celsius mbi ato të fundit të viteve 1800. Megjithatë, një periudhë e vetme 12-mujore nuk konsiderohet shkelje e marrëveshjes së Parisit, me nxehtësinë rekord të vitit 2024 që i është dhënë një nxitje shtesë nga modelet natyrore të motit.
Por ngrohja e shkaktuar nga njeriu ishte padyshim arsyeja kryesore për temperaturat e larta të vitit të kaluar, duke arritur 1.36 gradë Celsius mbi nivelet para-industriale, vlerësojnë studiuesit. Kjo shkallë aktuale e ngrohjes është rreth 0.27 gradë Celsius për dekadë - shumë më e shpejtë se çdo gjë tjetër në të dhënat gjeologjike. Dhe nëse emetimet mbeten të larta, planeti është në rrugën e duhur për të arritur 1.5 gradë Celsius ngrohjeje në atë metrikë rreth vitit 2030. Pas kësaj pike, ngrohja afatgjatë, në teori, mund të ulet duke thithur sasi të mëdha të CO2 nga atmosfera. Por autorët kërkojnë kujdes kur mbështetemi te këto teknologji ambicioze që shërbejnë si një kartë shpëtimi nga burgu.
"Për tejkalime më të mëdha [prej 1.5°C], bëhet më pak e mundshme që largimet [e CO2] të përmbysin në mënyrë të përkryer ngrohjen e shkaktuar nga emetimet e sotme", paralajmëroi Joeri Rogelj, profesor i shkencës dhe politikave klimatike në Imperial College London.
'Çdo pjesë e ngrohjes' ka rëndësi
Studimi është i mbushur me statistika mbresëlënëse që nxjerrin në pah madhësinë e ndryshimeve klimatike që kanë ndodhur tashmë. Ndoshta më e dukshmja është shkalla me të cilën nxehtësia shtesë po grumbullohet në sistemin klimatik të Tokës, e njohur si "çekuilibri i energjisë së Tokës" në zhargonin shkencor.
Gjatë dekadës së fundit, kjo shkallë ngrohjeje ka qenë më shumë se dyfishi i asaj të viteve 1970 dhe 1980 dhe rreth 25% më e lartë se fundi i viteve 2000 dhe vitet 2010.
"Ky është një numër vërtet i madh, një numër shumë shqetësues" gjatë një periudhe kaq të shkurtër, tha Dr. Matthew Palmer i Zyrës Meteorologjike të Mbretërisë së Bashkuar dhe profesor i asociuar në Universitetin e Bristolit.
Rritja e fundit është kryesisht për shkak të emetimeve të gazrave serrë, por një reduktim i efektit ftohës nga grimcat e vogla të quajtura aerosole ka luajtur gjithashtu një rol. Kjo energji shtesë duhet të shkojë diku. Një pjesë e saj shkon në ngrohjen e tokës, rritjen e temperaturave të ajrit dhe shkrirjen e akullit të botës. Por rreth 90% e nxehtësisë së tepërt thithet nga oqeanet.
Kjo jo vetëm që do të thotë ndërprerje e jetës detare, por edhe nivele më të larta të detit: ujërat më të ngrohta të oqeanit zënë më shumë hapësirë, përveç ujit shtesë që shkrirja e akullnajave po i shton deteve tona. Shkalla e rritjes globale të nivelit të detit është dyfishuar që nga vitet 1990, duke rritur rreziqet e përmbytjeve për miliona njerëz që jetojnë në zonat bregdetare në të gjithë botën. Ndërsa e gjithë kjo paraqet një pamje të zymtë, autorët vërejnë se shkalla e rritjes së emetimeve duket se po ngadalësohet ndërsa teknologjitë e pastra po zbatohen.
Ata argumentojnë se shkurtimet "e shpejta dhe të rrepta" të emetimeve janë më të rëndësishme se kurrë. Objektivi i Parisit bazohet në prova shumë të forta shkencore se ndikimet e ndryshimeve klimatike do të ishin shumë më të mëdha me 2 gradë Celsius ngrohje sesa me 1.5 gradë Celsius. Kjo shpesh është thjeshtuar tepër si kuptimi që nën 1.5°C ngrohje është "e sigurt" dhe mbi 1.5°C "e rrezikshme". Në realitet, çdo ngrohje shtesë rrit ashpërsinë e shumë ekstremeve të motit, shkrirjen e akullit dhe rritjen e nivelit të detit.
"Uljet e emetimeve gjatë dekadës së ardhshme mund ta ndryshojnë në mënyrë kritike shkallën e ngrohjes", tha Prof. Rogelj.
“Çdo pjesë e ngrohjes që mund të shmangim do të rezultojë në më pak dëme dhe më pak vuajtje të popullatave veçanërisht të varfra dhe vulnerabël dhe më pak sfida për shoqëritë tona për të jetuar jetën që dëshirojmë”, shtoi ai./BBC
IZRAEL- Me gjithë luftimet e vazhdueshme me Izraelin, raftet në shumë supermarkete në Teheran vazhdojnë të jenë të mbu...
donald trump SHBA- Presidenti i SHBA-së, Donald Trump ka miratuar planet për të sulmuar Iranin, por nuk ka marrë një vendim pë...
Foto GJERMANI- Cilat vende mund t’i ushqenin njerëzit e tyre në mënyrë të pavarur nëse do të ndalej e gjithë ...
IZRAEL- Forcat Mbrojtëse të Izraelit (IDF) thanë se kanë identifikuar raketa të nisura nga Irani, me sirena të aktivizuara n&eum...
Donald Trump LINDJE E MESME- Gjatë komenteve të tij sot, Presidenti Amerikan Donald Trump tha se Irani duhet të kishte bërë m...
foto ilustruese NEW YORK- Këshilli i Sigurimit i Organizatës së Kombeve të Bashkuara do të mbajë një mbledhje të ja...
foto ilustruese SHBA- Teherani po e kërcënon Tel Avivin me një “vdekje të ngadaltë”, ndërsa sulmet me raketa nga ...
Donald Trump SHBA- Gjatë ditëve të fundit, disa nga aleatët tradicionalisht më të vendosur të Trump në krahun ...
Benjamin Netanyahu LINDJE E MESME- Kryeministri i Izraelit, Benjamin Netanyahu, i është drejtuar qytetarëve izraelitë në dit&...
Donald Trump SHBA- Iranianët kanë kërkuar një takim, madje edhe Shtëpia e Bardhë, deklaroi përsëri Donal...
