LIVE UPDATES
Bota

Një nga udhëtimet më të pabesueshme të natyrës, zbulohet misteri i lashtë i migrimit të ngjalave

Duke i vendosur ngjalat me etiketa satelitore, studiuesit kanë gjurmuar krijesat në pjesën e fundit të rrugës dhe ata thonë se informacioni do të ndihmojë në ruajtjen e specieve të rrezikuara në mënyrë kritike.

15 Tetor 2022, 12:22 Nga d.a.
Një nga udhëtimet më të pabesueshme të natyrës,
ngjale

BRITANI- Shkencëtarët kanë zbuluar një mister rreth një prej udhëtimeve më të pabesueshme të natyrës. Çdo vit, ngjalat largohen nga lumenjtë evropianë për të udhëtuar në një migrim epik drejt detit Sargasso në Atlantikun e Veriut për t'u shumuar për një herë të vetme, pastaj ngordhin. Edhe pse ky destinacion final dyshohej prej kohësh, deri më tani nuk ka pasur prova të drejtpërdrejta.

Sipas BBC, Duke i vendosur ngjalat me etiketa satelitore, studiuesit kanë gjurmuar krijesat në pjesën e fundit të rrugës dhe ata thonë se informacioni do të ndihmojë në ruajtjen e specieve të rrezikuara në mënyrë kritike.

"Kjo është hera e parë që ne kemi qenë në gjendje të gjurmojmë ngjalat në detin Sargasso dhe jemi të kënaqur që kemi provat e para të drejtpërdrejta të ngjalave të rritura evropiane që arrijnë zonën e tyre të vezëve," tha Ros Wright i Agjencisë së Mjedisit, i cili drejtoi kërkimin.

Ngjala evropiane përballet me shumë rreziqe gjatë ciklit të saj jetësor, duke përfshirë ndryshimet në rrymat e oqeanit të shkaktuara nga ndryshimet klimatike, ndotja, gjuetia pa leje dhe pengesat në rrugët ujore si digat dhe derrat.

Specialisti i ngjalave në Agjencinë e Mjedisit, Dan Hayter, ka monitoruar ngjalat në lumin Blackwater në Essex për 20 vjet dhe ka parë një rënie drastike gjatë asaj kohe.

"Ne kapim ngjala këtu çdo vit. Krahasuar me numrat historikë, ata janë shumë të ulët tani dhe ka pasur një rënie prej 95% që nga vitet 1980."- shpjegon ai.

Një nga udhëtimet më të pabesueshme të natyrës,
harta

Ngjalat mbërrijnë rreth bregut evropian si ngjala qelqi të vogla, të brishta dhe transparente, që kanë lëvizur përtej Atlantikut për dy ose tre vjet nga deti Sargasso. Ata përshtaten me ujërat e ëmbla dhe piqen në lumenj, duke u rritur deri në 1 m të gjatë, derisa të jenë gati të notojnë deri në kthim për t'u riprodhuar një herë dhe për të vdekur.

Deri më tani, ka qenë shumë e vështirë të studiohet migrimi i tyre përtej oqeanit, studimet e mëparshme kanë gjurmuar ngjalat e rritura deri në Azores, por që andej gjurma ishte e ftohtë. Studiuesit tani kanë etiketuar ngjalat e rritura në Azores, duke treguar se ato mund të notojnë deri në detin Sargasso.

Zbulimi i rrugëve të marra dhe gjetja e vendit ku pjellen ngjalat është kritike për të kuptuar arsyet e rënies së tyre dhe për të informuar masat e ruajtjes.  Cikli jetësor i ngjalës i ka habitur prej kohësh shkencëtarët. Edhe filozofi grek Aristoteli meditoi pyetjen se nga vinin ngjalat, duke vendosur që ato të dolën spontanisht nga balta. Pothuajse 100 vjet më parë, supozohej se destinacioni i tyre ishte Deti Sargasso, në Atlantikun perëndimor pranë Bahamas, por deri më tani kishte munguar prova përfundimtare.

ros wright dan hayter agjencia e mjedisit studimi i ngjalave

Sondazh

Poll
MË SHUMË

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre adoleshentë

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Shiko video te tjera