LIVE UPDATES
Bota

"Kemi një lloj 'Lufte të Nxehtë'"/ Sa e mundshme është një konflikt i përgjithësuar në Evropë?

Diskutimi varion nga "tepër pesimist" në "realisht të shqetësuar", me shumë që bëjnë thirrje për rritje të armatimeve dhe përgatitje "për më të keqen".

22 Nëntor 2025, 18:47 Nga I.A
"Kemi një lloj 'Lufte të Nxehtë'"/ Sa e
Foto Ilustruese

Në javët e fundit, debati publik në Evropë dhe në nivel ndërkombëtar është ngarkuar me deklarata nga figura ushtarake dhe politike, të cilat kanë dhënë alarmin për një luftë të mundshme në Kontinentin e Vjetër. Diskutimi varion nga "tepër pesimist" në "realisht të shqetësuar", me shumë që bëjnë thirrje për rritje të armatimeve dhe përgatitje "për më të keqen".

Në këtë klimë, Ino Afentouli, Drejtore Ekzekutive e Institutit të Marrëdhënieve Ndërkombëtare të Universitetit Panteion, mban një qëndrim të qartë: ka bazë për shqetësim, por jo - të paktën për momentin - një mundësi reale të një lufte të përgjithësuar midis Rusisë dhe NATO-s.

"Ata kanë njëfarë sfondi... por një konflikt Rusi-NATO është shumë i pamundur"

Që nga fillimi i diskutimit, Ino Afendouli pranon se klima është qartësisht më e tensionuar se në vitet e kaluara:

"Shikoni, ata kanë njëfarë forme, por situata është më komplekse sesa të qenit në gjendje të parashikosh nëse do të ketë një konflikt të armatosur", vlerëson ajo.

Konflikti Rusi-Ukrainë mbetet burimi kryesor i destabilizimit, por pyetja e vërtetë për Evropën është nëse ai mund të përhapet në vendet anëtare të NATO-s.

Atje, Ino Afendouli vendos një "prerës" të qartë:

"Unë ende besoj se një konflikt midis Rusisë dhe vendeve anëtare të NATO-s është shumë i pamundur... Shtetet e Bashkuara nuk do ta lejonin atë."

Sipas mendimit të saj, përfshirja e SHBA-së vepron si një pengesë në një mënyrë pothuajse absolute:

"Nëse kjo ndodh, Shtetet e Bashkuara do të jenë të detyruara të ndërhyjnë sipas Nenit 5. Është jashtë çdo diskutimi që Amerika të lejojë zhvillimin e një konflikti midis një vendi anëtar të NATO-s dhe Rusisë."

Ky këndvështrim bie ndesh me skenarët e paraqitur nga qeveritë evropiane dhe grupet strategjike të ekspertëve, të cilat paralajmërojnë për një "horizont rreziku" dy deri në pesëvjeçar.

Megjithatë, ajo e bën të qartë se as Uashingtoni dhe as Moska nuk e duan një zhvillim të tillë:

"Po flasim për një konflikt me përmasa të mëdha që nuk mendoj se e dëshiron as Uashingtoni dhe as Moska."
Përtej Luftës së Ftohtë: "Kemi një lloj lufte të nxehtë"

Duke vlerësuar nëse kemi hyrë në një situatë që mund të krahasohet, në përpjesëtim, me Luftën e Ftohtë, Ino Afendouli nxiton të sqarojë se:

"Sigurisht që kjo ekziston... por ne jemi edhe përtej kësaj. Lufta e Ftohtë nuk kishte konflikte në zemër të dy blloqeve... tani kemi një lloj 'lufte të nxehtë'. Në Ukrainë është luftë e pastër."

Gjëja thelbësore, megjithatë, është se, ndërsa lufta është tashmë e pranishme në kufijtë lindorë të Evropës, shqetësimi i vërtetë ka të bëjë me "mundësinë e një eventualiteti" të zgjerimit të saj.

Dhe kjo mundësi, thotë ai, po shmanget për shkak të një faktori që shpesh anashkalohet: Forcimi i shpejtë i armatimeve evropiane.

"Kemi një mundësi... një konflikt të mundshëm, i cili shmanget vetëm nga lëvizja që kanë bërë evropianët: Armatosja e tepërt."

Ekonomi lufte apo zgjim i papritur?

Diskursi publik shpesh përdor termin “ekonomi lufte” për të përshkruar situatën në Evropë. Këtu, Ino Afendouli e korrigjon përshtypjen:

"Rusia sigurisht që ka një ekonomi lufte... Nuk mendoj se Evropa ka hyrë në një ekonomi lufte. Evropa sapo u zgjua papritur nga konflikti në Ukrainë."

Sipas mendimit të saj, evropianët e morën të qartën:

"Evropa nuk mund të jetë më e vetëkënaqur se Shtetet e Bashkuara do të kujdesen për gjithçka. Duhet të bëjë diçka vetë."

evropë konflikt ne evropë

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë