LIVE UPDATES
Bota

"Kemi një lloj 'Lufte të Nxehtë'"/ Sa e mundshme është një konflikt i përgjithësuar në Evropë?

Diskutimi varion nga "tepër pesimist" në "realisht të shqetësuar", me shumë që bëjnë thirrje për rritje të armatimeve dhe përgatitje "për më të keqen".

22 Nëntor 2025, 18:47 Nga I.A
"Kemi një lloj 'Lufte të Nxehtë'"/ Sa e
Foto Ilustruese

Në javët e fundit, debati publik në Evropë dhe në nivel ndërkombëtar është ngarkuar me deklarata nga figura ushtarake dhe politike, të cilat kanë dhënë alarmin për një luftë të mundshme në Kontinentin e Vjetër. Diskutimi varion nga "tepër pesimist" në "realisht të shqetësuar", me shumë që bëjnë thirrje për rritje të armatimeve dhe përgatitje "për më të keqen".

Në këtë klimë, Ino Afentouli, Drejtore Ekzekutive e Institutit të Marrëdhënieve Ndërkombëtare të Universitetit Panteion, mban një qëndrim të qartë: ka bazë për shqetësim, por jo - të paktën për momentin - një mundësi reale të një lufte të përgjithësuar midis Rusisë dhe NATO-s.

"Ata kanë njëfarë sfondi... por një konflikt Rusi-NATO është shumë i pamundur"

Që nga fillimi i diskutimit, Ino Afendouli pranon se klima është qartësisht më e tensionuar se në vitet e kaluara:

"Shikoni, ata kanë njëfarë forme, por situata është më komplekse sesa të qenit në gjendje të parashikosh nëse do të ketë një konflikt të armatosur", vlerëson ajo.

Konflikti Rusi-Ukrainë mbetet burimi kryesor i destabilizimit, por pyetja e vërtetë për Evropën është nëse ai mund të përhapet në vendet anëtare të NATO-s.

Atje, Ino Afendouli vendos një "prerës" të qartë:

"Unë ende besoj se një konflikt midis Rusisë dhe vendeve anëtare të NATO-s është shumë i pamundur... Shtetet e Bashkuara nuk do ta lejonin atë."

Sipas mendimit të saj, përfshirja e SHBA-së vepron si një pengesë në një mënyrë pothuajse absolute:

"Nëse kjo ndodh, Shtetet e Bashkuara do të jenë të detyruara të ndërhyjnë sipas Nenit 5. Është jashtë çdo diskutimi që Amerika të lejojë zhvillimin e një konflikti midis një vendi anëtar të NATO-s dhe Rusisë."

Ky këndvështrim bie ndesh me skenarët e paraqitur nga qeveritë evropiane dhe grupet strategjike të ekspertëve, të cilat paralajmërojnë për një "horizont rreziku" dy deri në pesëvjeçar.

Megjithatë, ajo e bën të qartë se as Uashingtoni dhe as Moska nuk e duan një zhvillim të tillë:

"Po flasim për një konflikt me përmasa të mëdha që nuk mendoj se e dëshiron as Uashingtoni dhe as Moska."
Përtej Luftës së Ftohtë: "Kemi një lloj lufte të nxehtë"

Duke vlerësuar nëse kemi hyrë në një situatë që mund të krahasohet, në përpjesëtim, me Luftën e Ftohtë, Ino Afendouli nxiton të sqarojë se:

"Sigurisht që kjo ekziston... por ne jemi edhe përtej kësaj. Lufta e Ftohtë nuk kishte konflikte në zemër të dy blloqeve... tani kemi një lloj 'lufte të nxehtë'. Në Ukrainë është luftë e pastër."

Gjëja thelbësore, megjithatë, është se, ndërsa lufta është tashmë e pranishme në kufijtë lindorë të Evropës, shqetësimi i vërtetë ka të bëjë me "mundësinë e një eventualiteti" të zgjerimit të saj.

Dhe kjo mundësi, thotë ai, po shmanget për shkak të një faktori që shpesh anashkalohet: Forcimi i shpejtë i armatimeve evropiane.

"Kemi një mundësi... një konflikt të mundshëm, i cili shmanget vetëm nga lëvizja që kanë bërë evropianët: Armatosja e tepërt."

Ekonomi lufte apo zgjim i papritur?

Diskursi publik shpesh përdor termin “ekonomi lufte” për të përshkruar situatën në Evropë. Këtu, Ino Afendouli e korrigjon përshtypjen:

"Rusia sigurisht që ka një ekonomi lufte... Nuk mendoj se Evropa ka hyrë në një ekonomi lufte. Evropa sapo u zgjua papritur nga konflikti në Ukrainë."

Sipas mendimit të saj, evropianët e morën të qartën:

"Evropa nuk mund të jetë më e vetëkënaqur se Shtetet e Bashkuara do të kujdesen për gjithçka. Duhet të bëjë diçka vetë."

evropë konflikt ne evropë

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet