LIVE UPDATES
Bota

"Jetojnë online", përdorimi tepër i madh i mjeteve digjitale nga fëmijët

Udhëtimi në botën digjitale po fillon gjithnjë e më herët për fëmijët. Po cilat janë dobitë dhe rreziqet, çfarë thonë fëmijët?

23 Gusht 2024, 08:26 Nga M.B

 

"Jetojnë online", përdorimi tepër i madh i mjeteve
Foto ilustruese

GJERMANI- Sipas një studimi, shumica e nxënësve të klasës së parë janë online, që do të thotë se fëmijët vijnë në kontakt me internetin shumë heret. Fillimisht fëmijët përdorin një tablet, pastaj telefonin celular e më pas edhe mjete të tjera elektronike. Fëmijët në Gjermani shumë heret fillojnë me lojëra në telefonat e prindërve, e pastaj bëjnë edhe detyrat e shtëpisë në kompjuter. Mosha e fëmijëve që përdorin lojëra dhe internet po ulet gjithnjë e më shumë. Këtë e dëshmon edhe sondazhi i fundit i Shoqatës digjitale Bitkom.

Rreth 70% e fëmijëve të vegjël janë online

Sipas këtij sondazhi, mbi 70 për qind e grupmoshës së fëmijëve në klasën e parë (gjashtë deri në shtatë vjeç) janë tashmë online. Për fëmijët tetë deri në nëntë vjeç, kjo shifër rritet në 85 për qind, ndërsa për grumoshën 10 deri në 11 vjeç përqindja rritet në 95 për qind. Mbi 12 vjeç pothuajse 98 për qind kanë përvoja me internetin, ndërsa nga mosha 14 vjeç e më shumë, gati të gjithë (mbi 99 për qind) janë online.

Pajisja më e preferuar digjitale për fëmijët dhe të rinjtë është telefoni celular. Rreth 88% e fëmijëve deri në dymbëdhjetë vjeç kanë një telefon. Ndërsa tek të rinjtë (16 deri në 18 vjeç), përdorimi i smartfonëve është mbi 98 për qind, i ndjekur nga laptopët ose PC-të (me 87 për qind) dhe tabletët (86 për qind). Më shumë se një e treta e fëmijëve apo të rinjve përdorin gjithashtu një orë inteligjente (36 për qind).

Sa kohë në ditë përdoren pajisjet digjitale?

Kohëzgjatja e përdorimit të smartfonëve rritet ndjeshëm me moshën e fëmijës. Fëmijët e moshës gjashtë deri në nëntë vjeç përdorin telefonat celularë mesatarisht 37 minuta në ditë. Ndërsa fëmijët e moshës dhjetë deri në dymbëdhjetë vjeç, përdorin gati trefish më shumë telefonat, sepse koha e përdorimit rritet në mesatarisht 107 minuta në ditë. Të rinjtë e moshës 13 deri në 15 vjeç kalojnë rreth dy orë e gjysmë (154 minuta) me telefonat e tyre celularë çdo ditë. Ndërsa përdoruesit e moshës 16 deri në 18 vjeç thonë se shpenzojnë më shumë se tre orë (201 minuta) në ditë me telefon. Mesatarisht fëmijët e moshës gjashtë deri në 18-vjeç shpenzojnë më shumë se dy orë (127 minuta) në ditë me celularët e tyre.

Përdorimi i telefonave celularë është rritur dukshëm me kalimin e kohës. Në vitin 2014, vetëm 20 për qind e nxënësve të klasës së parë përdornin një telefon të tillë, ndërsa dhjetë vjet më vonë shifra është rritur në pothuajse 60 për qind. Me rritjen e moshës rritet edhe përqindja e fëmijëve që përdorin këto pajisje, e ato përdoren për komunikim me të tjerët, për dërgimin e mesazheve, dëgjimin e muzikës, radios, podkasteve, për fotografi e video si dhe për lojëra të ndryshme.

Rrjetet sociale

Interesante është që mbi 93 për qind e fëmijëve dhe të rinjve prej dhjetë vjeç e më shumë përodrin edhe rrjetet sociale çdo ditë. Kryeson YouTube (me 87 për qind), përpara Instagramit dhe Snapchatit (me 53 për qind) dhe TikTokut (51 për qind). Facebooku tek fëmijët dhe të rinjtë përdoret më pak. Por përdorimi i rrjeteve sjell edhe shumë probleme.

Përdorimi dhe problemet me rjetet

Shumë fëmijë dhe të rinj nuk mund ta imagjinojnë jetën pa internet. Shumica e fëmijëve dhe të rinjve nga mosha dhjetë deri në 18 vjeç thonë se nga interneti kanë mësuar diçka (89 për qind). Më shumë se gjysma (57 përqind) thonë se nuk mund ta imagjinojnë jetën pa internet. 46 për qind pranojnë se në internet kanë dhënë ndonjëherë të dhëna të rrejshme, për të qenë në gjendje të përdornin oferta të caktuara si lojëra ose blerje në internet. Ndaj ekseprtët thonë se është shumë me rëndësi që fëmijët të mos lihen vetë në internet dhe se prindërit duhet të mbështesin fëmijët kur përdorin internetin, sepse atje mund të përdoren gjëra që nuk përshtaten me moshën e tyre, e shpesh mund të bien edhe pre e mashtrimeve dhe ofendimeve.

Në anketën e Bitkom Research në internet në muajt maj dhe qershor kanë marrë pjesë 942 fëmijë dhe të rinj nga mosha gjashtë deri në 18 vjeç. Fëmijët e moshave gjashtë deri në dhjetë vjeç janë shoqëruar nga prindërit e tyre./ DW

 

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje