LIVE UPDATES
Bota

Analiza e DW: Sa influencë politike ka në Turqi kumbari i mafies Sedat Peker?

Zbulimet e tij të fundit për implikimet e politikës me krimin e organizuar tregojnë, se korrupsioni është shtrirë deri në pallatin presidencial: Në Twitter ai ka publikuar biseda private në WhatsApp dhe fotografi të disa teksteve që mund të vërtetojnë, se disa persona në rrethin e ngushtë të Erdoganit janë të involvuar në afera ryshfeti.

9 Shtator 2022, 10:34 Nga k.m.
Analiza e DW: Sa influencë politike ka në Turqi kumbari i mafies Sedat
Foto ilustruese

Këto zhvillime erdhën falë kumbarit ultranacionalist të mafies Sedat Peker. Ish-udhëheqësi i një grupimi kriminal për vite të tëra mbante kontakte të ngushta me presidentin Erdogan, por tani ai është kthyer në kritikun më të fortë të tij. Zbulimet e tij të fundit për implikimet e politikës me krimin e organizuar tregojnë, se korrupsioni është shtrirë deri në pallatin presidencial: Në Twitter ai ka publikuar biseda private në WhatsApp dhe fotografi të disa teksteve që mund të vërtetojnë, se disa persona në rrethin e ngushtë të Erdoganit janë të involvuar në afera ryshfeti.

Në një video dekonspiruese bosi i mafies Desat Peker flet për pështjellime mes mafies e politikës

Në këtë sfond Peker ka akuzuar për korrupsion edhe një deputet të AKP-së, Zehra Taşkesenlioğlu dhe vëllain e tij si dhe ish-shefin e autoritetit mbikqyrës të bursës (SPK), Ali Fuat Taşkesenlioğlu. Thuhet, se ata duhet të kenë kërkuar nga sipërmarrja Marka Investment Holding 12 milionë lira turke (rreth 660 mijë euro). Pasi shefja e firmës Marka, Mine Tozlu Sineren, i konfirmoi në televizionin turk këto akuza, SPK ka bërë kallëzim penal. Prokuroria për herë të parë që nga fillimi i zbulimeve të Peker ka nisur hetimet.

Edhe opozita së fundi duke u bazuar në dëshmitë e Peker ka bërë kallëzim kundër anëtarëve të qeverisë, por nuk ka mundur të gjejë hetues, që të ndërmarrë hetime ndaj qeverisë. Nuk ka ndonjë shpresë të madhe, se hetimet mund të realizohen në mënyrë të pavarur.

Nga kriminel në influencer politik

Me demaskimet e tij Peker vitin e kaluar u kthye në një aktor kryesor të politikës turke. Dijenitë e tij për prapaskenat prej disa kohësh po rëndojnë ndaj qeverisë turke. Në fillim ai publikoi video në kanalin e tij të YouTube, ku ngrinte akuza të rënda ndaj politikanëve nga radhët e partisë në pushtet, AKP: Ata, sipas tij, janë të implikuar në vrasje, kontrabandë droge, shpërdorim pushteti, përdhunime dhe shumë afera të tjera ilegale. Ai ka pasur veçanërisht në fokus ministrin turk të Punëve të Brendëshme Syleyman Soylu.

Për t’i shpëtuar një urdhër-arresti, Pekerit iu desh të largohet nga Turqia dhe pas disa stacionesh tashmë ai është vendosur në Emiratet e Bashkuara Arabe. Ai poston mesazhe në twitter me pseudonimin “Deli Çavuş”, që do të thotë “reshteri i çmendur”. Abu Dhabi deri tani e ka injoruar kërkesën e Turqisë për ekstradim.

A mund t’i influencojë Peker zgjedhjet?

Më 18 qershor të vitit të ardhshëm në Turqi zhvillohen zgjedhjet. Me votën e tyre turqit mund të vendosin për një tjetër qeveri dhe teorikisht ta nxjerrin në pension Erdoganin. Deri tani Peker asnjëherë nuk e ka sulmuar direkt Erdoganin. I besuari më i afërt i tij Emre Olur ka deklaruar megjithatë, që Peker dy muaj para zgjedhjeve do të zbulojë informacione të rëndësishme. Por sa mund të influencojë Peker elektoratin me këto informacione?

Profesori nga SHBA Ryan Gingeras studion raportet mes shtetit dhe organizatave kriminale dhe prej kohësh ka në fokus kryesisht krimin e organizuar në Turqi. Zbulimet e fundit dhe pasojat në personel të japin të kuptosh, se pandehmat e Pekerit kanë efekt në mediat sociale, shpjegon Gingeras.

“Por nuk është e qartë, se çfarë influence mund të kenë akuzat e Pekerit tek zgjedhësit e pavendosur dhe tek mbështetësit e pasionuar të Erdoganit. Në rast se akuzat e deritanishme të Pekerit deri tani nuk e kanë ndryshuar mendimin e zgjedhësve, përse duhet që demaskimet e reja të tij t’i bindin ata për të ndryshuar mendim?”, shtron pyetjen Gingeras.

Të gjithë dëmin që mund të shkaktonte Peker ndpnjëherë tashmë e ka bërë, thotë Gingeras: Nuk besoj se pritet ndonjë demaskim spektakolar, që të mund të ndryshonte opinion publik në mënyrë masive në Turqi.

“Me gjasë zgjedhësit, që i besojnë ose i konsiderojnë si relevante akuzat e Pekerit, ndërkohë kanë vendosur, të mos e votojnë Erdoganin vitin e ardhshëm.” Studiuesi thotë më tej, se nuk është i sigurtë, nëse qeveria e Erdoganit ka zhvilluar ndonjë strategji apo perspektivë të njësuar ndaj Pekerit dhe akuzave të tij.

Një problem me rrënjë të thella

Pretendimet e fundit të Pekerit kanë ndezur sërish debatin publik rreth strukturave kriminale në Turqi. Por bizneset ilegale nuk janë ndonjë dukuri e re në Turqi. Korrupsioni në Turqi nuk erdhi me qeverinë e AKP-së, por historikisht ka rrënjë të thella në këtë vend.

“Prej njëqind vjetësh politika ekonomike e Turqisë u ka lënë shumë hapësirë aferave ilegale. Përçarjet, kundërshtitë dhe tensionet në politikë kanë krijuar terrenin pjellor për një ekonomi informale joshëse”, thotë eksperti për Turqinë Gingeras.

Sedat Peker nuk është i vetmi, që ka vënë në shënjestër korrupsionin në Turqi. Vitin e kaluar Turqia u klasifikua prej Financial Action Task Force (FATF) në të ashtuquajturën „lista gri”, sepse masat në luftën kundër pastrimit të parave dhe financimit të terrorizmit u vlerësuan të pamjaftueshme.

Në “Global Organized Crime Index” të “Nismës Globale kundër Kriminalitetit Transnacional” Turqisë gjithashtu i bëhen kritika të ashpra. Në të thuhet: Turqia është bërë e njohur si shtet mafioz dhe dëshmitë konfirmojnë, se tani ky zhvillim është më i pranishëm se asnjëherë më parë. 

Edhe sipas vlerësimit të Gingeras, ndërkohë Turqia „është kthyer në një qendër të kriminalitetit të organizuar” – dhe partia e Erdoganit AKP ka një problem me këtë. Çështja, nëse demaskimet e Pekerit mund të çojnë në fundin e kësaj qeverie, është e vështirë të parathuhet. Por është e padiskutueshme, që një bos ekstremist i djathtë i mafies është kthyer në kritikun më të ashpër të Erdoganit. Ai mbetet një aktor i rëndësishëm, që vazhdon të ndikojë shoqërinë turke: Njerëzit duan që dyshimi i tyre të konfirmohet. Peker u jep njerëzve atë që duan, vëren Gingeras.

sedar peker

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje