LIVE UPDATES
Bota

Ballkani Perëndimor shpreson për zinxhirë të rinj furnizimi nga BE

1 Qershor 2021, 07:01 Nga DOSJA
Ballkani Perëndimor shpreson për zinxhirë të rinj furnizimi

BALLKANI PERËNDIMOR– Si duhet të ndryshojnë zinxhirët e furnizimit në mënyrë që të bëhen më pak të ndjeshëm ndaj ndërprerjeve, sesa gjatë pandemisë së Coronës? Një përgjigje e mundshme: ndoshta do të ishte më mirë që furnizuesit dhe qendrat e prodhimit të mos jenë shumë larg selisë së kompanisë.

Kur kompanitë rikuperojnë investimet e tyre, kjo quhet “reshoring” ose “nearshoring” në zhargonin e industrisë. Reshoring në thelb është procesi i kthimit të prodhimit dhe të prodhimit të mallrave në vendin e origjinës së kompanisë.

Për kompanitë gjermane kjo mund të nënkuptojë: më pak furnizues në Azi, më shumë në Evropën Lindore dhe Juglindore. Në këtë rajon aktualisht ka shpresa të mëdha për investime nga Gjermania.

Sidoqoftë, nga kjo nuk shihet ende asgjë- por që nuk është për t’u habitur përballë pandemisë që nuk ka përfunduar ende. “Deri tani, pandemia COVID-19 nuk ka pasur pothuajse asnjë efekt në Reshoring und Nearshoring” në Evropën Qendrore, Lindore dhe Juglindore, shkruan Olga Pindyuk në raportin e majit të Institutit të Vjenës për Studime Ekonomike Ndërkombëtare (WIIW).

Vitin e kaluar, investimet direkte të huaja në rajon ranë me 45 përqind. Mundësia e rikuperimit këtë vit është “e vogël në shumicën e sektorëve”, me përjashtim të IT dhe energjisë, shkruan Pindyuk.

Në një kohë që studiuesja përshkruan situatën aktuale dhe të ardhmen e afërt, kolegu i saj i WIIW, Branimir Jovanoviç shqyrton potencialin afatmesëm dhe afatgjatë të Reshoring për vendet e Ballkanit Perëndimor: Shqipërinë, Bosnjë-Hercegovinën, Kosovën, Malin e Zi, Maqedoninë e Veriut dhe Serbinë.

Jovanoviçi mbështetet në sondazhet e Dhomës Gjermane të Tregtisë dhe Industrisë (DIHK) dhe Dhomave të Tregtisë Gjermane jashtë vendit, si dhe sondazhet e tij.

“Studimet tregojnë se kompanitë gjermane po mendojnë të ndryshojnë zinxhirët e tyre të furnizimit,” i tha Jovanoviçi DW. “Ballkani Perëndimor është një nga rajonet që janë një zgjedhje e natyrshme.”

Mundësi për vendet e Ballkanit Perëndimor

Pagat në Ballkanin Perëndimor janë të ulëta, rajoni vlerësohet nga menaxherët gjermanë si “i afërt në pikëpamje kulturore” dhe niveli i arsimit nuk është i keq, thotë Jovanoviç.

Pothuajse gjysma e të gjitha ndërmarrjeve gjermane me biznes në botën e jashtme kishin probleme me zinxhirin e furnizimit ose logjistikën që nga fillimi i pandemisë, sipas një sondazhi të Dhomës Gjermane të Tregtisë dhe Industrisë (DIHK) në 2400 ndërmarrje. Dy të tretat e tyre po planifikojnë të ndryshojnë zinxhirët e tyre të furnizimit.

Sidoqoftë është e diskutueshme nëse planet do të zbatohen me të vërtetë – dhe nëse diçka do të pikojë për vendet e Ballkanit Perëndimor. Jovanoviçi mendon se kjo ka të ngjarë sepse vendet janë kaq të vogla.

“Mjafton që të vendosin për kët disa kompani gjermane”, thotë ekonomisti. “Aktualisht vetëm rreth një përqind e të gjitha investimeve të drejtpërdrejta gjermane jashtë vendit derdhen në Ballkanin Perëndimor. Çdo ndryshim këtu do të kishte një ndikim të madh.”

E njëjta gjë vlen për kompanitë nga vendet e tjera, sepse Gjermania nuk është as investitori më i madh në rajon.

“Por”e madhe

Sipas Jovanoviçit, megjithatë, perspektiva e më shumë investimeve nga jashtë është e lidhur me një kusht të rëndësishëm.

“Qeveritë në rajon duhet të bëjnë detyrat e shtëpisë, nëse duan të përfitojnë nga tendencat pozitive që mund të materializohen pas pandemisë së koronavirusit.”

Sidomos kur bëhet fjalë për qeverisjen e mirë, vendet e Ballkanit marrin nota të ulëta në një krahasim evropian. Korrupsioni dhe mungesa e sigurisë ligjore i pengon investitorët.

“Po të mos bëjnë asgjë tani qeveritë dhe thjesht vazhdojnë si më parë, atëherë i gjithë potenciali do të mbetet i pashfrytëzuar,” thotë ekonomisti.

Ai gjithashtu kritikon strategjinë e mëparshme të shumicës së shteteve të Ballkanit për të propaganduar në veçanti pagat dhe taksat e ulëta. “Investitorëve nuk u intereson vetëm kjo,” thotë Jovanoviçi. “Ata duan edhe cilësi. Dhe kjo përfshin një fuqi punëtore të trajnuar mirë, si dhe institucione dhe infrastrukturë funksionuese.”

Veproni së bashku

Serbia ka bërë këtu disa gjëra më mirë, sesa vendet e tjera në rajon dhe për këtë arsye ka tërhequr edhe investime në sektorin e prodhimit. Paratë madje edhe nga Kina.

Sidoqoftë, vendet e Ballkanit Perëndimor duhet të përqendrohen më pak në konkurrencën midis vendeve dhe në vend të kësaj ta shohin veten si një rajon.

Prodhimi i kombinuar ekonomik i gjashtë vendeve të Ballkanit aktualisht korrespondon me prodhimin e brendshëm bruto të Sllovakisë. Së bashku ata do të ishin më të fortë – dhe gjithashtu më interesantë për investitorët, thotë Jovanoviçi.

“Po do të kishte më shumë bashkëpunim dhe një strategji për të gjithë rajonin, aty mund të tërheqishenin kompani më të mira dhe më të mëdha, të cilat atëherë do të ishin aktive jo vetëm në një vend, por përtej kufijve.”

Studiuesi i WIIW Jovanoviç, i cili është vetë nga Ballkani Perëndimor, është skeptik se kushtet në rajon do të përmirësohen me të vërtetë. Por ai shpreson që mundësitë e paraqitura nga një ndryshim i mundshëm në zinxhirët e furnizimit të paktën do ta bëjnë ndryshimin më të mundshëm.

Marrë nga DW.

Iftar dhe politikë, a u prek Muaji i Ramazanit nga politikanët?

View Results

bota bota ballkani perendimor branimir jovanoviç ballkani perendimor branimir jovanoviç

Sondazh

Poll

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës