LIVE UPDATES
Bota

Ballkani Perëndimor shpreson për zinxhirë të rinj furnizimi nga BE

1 Qershor 2021, 07:01 Nga DOSJA
Ballkani Perëndimor shpreson për zinxhirë të rinj furnizimi

BALLKANI PERËNDIMOR– Si duhet të ndryshojnë zinxhirët e furnizimit në mënyrë që të bëhen më pak të ndjeshëm ndaj ndërprerjeve, sesa gjatë pandemisë së Coronës? Një përgjigje e mundshme: ndoshta do të ishte më mirë që furnizuesit dhe qendrat e prodhimit të mos jenë shumë larg selisë së kompanisë.

Kur kompanitë rikuperojnë investimet e tyre, kjo quhet “reshoring” ose “nearshoring” në zhargonin e industrisë. Reshoring në thelb është procesi i kthimit të prodhimit dhe të prodhimit të mallrave në vendin e origjinës së kompanisë.

Për kompanitë gjermane kjo mund të nënkuptojë: më pak furnizues në Azi, më shumë në Evropën Lindore dhe Juglindore. Në këtë rajon aktualisht ka shpresa të mëdha për investime nga Gjermania.

Sidoqoftë, nga kjo nuk shihet ende asgjë- por që nuk është për t’u habitur përballë pandemisë që nuk ka përfunduar ende. “Deri tani, pandemia COVID-19 nuk ka pasur pothuajse asnjë efekt në Reshoring und Nearshoring” në Evropën Qendrore, Lindore dhe Juglindore, shkruan Olga Pindyuk në raportin e majit të Institutit të Vjenës për Studime Ekonomike Ndërkombëtare (WIIW).

Vitin e kaluar, investimet direkte të huaja në rajon ranë me 45 përqind. Mundësia e rikuperimit këtë vit është “e vogël në shumicën e sektorëve”, me përjashtim të IT dhe energjisë, shkruan Pindyuk.

Në një kohë që studiuesja përshkruan situatën aktuale dhe të ardhmen e afërt, kolegu i saj i WIIW, Branimir Jovanoviç shqyrton potencialin afatmesëm dhe afatgjatë të Reshoring për vendet e Ballkanit Perëndimor: Shqipërinë, Bosnjë-Hercegovinën, Kosovën, Malin e Zi, Maqedoninë e Veriut dhe Serbinë.

Jovanoviçi mbështetet në sondazhet e Dhomës Gjermane të Tregtisë dhe Industrisë (DIHK) dhe Dhomave të Tregtisë Gjermane jashtë vendit, si dhe sondazhet e tij.

“Studimet tregojnë se kompanitë gjermane po mendojnë të ndryshojnë zinxhirët e tyre të furnizimit,” i tha Jovanoviçi DW. “Ballkani Perëndimor është një nga rajonet që janë një zgjedhje e natyrshme.”

Mundësi për vendet e Ballkanit Perëndimor

Pagat në Ballkanin Perëndimor janë të ulëta, rajoni vlerësohet nga menaxherët gjermanë si “i afërt në pikëpamje kulturore” dhe niveli i arsimit nuk është i keq, thotë Jovanoviç.

Pothuajse gjysma e të gjitha ndërmarrjeve gjermane me biznes në botën e jashtme kishin probleme me zinxhirin e furnizimit ose logjistikën që nga fillimi i pandemisë, sipas një sondazhi të Dhomës Gjermane të Tregtisë dhe Industrisë (DIHK) në 2400 ndërmarrje. Dy të tretat e tyre po planifikojnë të ndryshojnë zinxhirët e tyre të furnizimit.

Sidoqoftë është e diskutueshme nëse planet do të zbatohen me të vërtetë – dhe nëse diçka do të pikojë për vendet e Ballkanit Perëndimor. Jovanoviçi mendon se kjo ka të ngjarë sepse vendet janë kaq të vogla.

“Mjafton që të vendosin për kët disa kompani gjermane”, thotë ekonomisti. “Aktualisht vetëm rreth një përqind e të gjitha investimeve të drejtpërdrejta gjermane jashtë vendit derdhen në Ballkanin Perëndimor. Çdo ndryshim këtu do të kishte një ndikim të madh.”

E njëjta gjë vlen për kompanitë nga vendet e tjera, sepse Gjermania nuk është as investitori më i madh në rajon.

“Por”e madhe

Sipas Jovanoviçit, megjithatë, perspektiva e më shumë investimeve nga jashtë është e lidhur me një kusht të rëndësishëm.

“Qeveritë në rajon duhet të bëjnë detyrat e shtëpisë, nëse duan të përfitojnë nga tendencat pozitive që mund të materializohen pas pandemisë së koronavirusit.”

Sidomos kur bëhet fjalë për qeverisjen e mirë, vendet e Ballkanit marrin nota të ulëta në një krahasim evropian. Korrupsioni dhe mungesa e sigurisë ligjore i pengon investitorët.

“Po të mos bëjnë asgjë tani qeveritë dhe thjesht vazhdojnë si më parë, atëherë i gjithë potenciali do të mbetet i pashfrytëzuar,” thotë ekonomisti.

Ai gjithashtu kritikon strategjinë e mëparshme të shumicës së shteteve të Ballkanit për të propaganduar në veçanti pagat dhe taksat e ulëta. “Investitorëve nuk u intereson vetëm kjo,” thotë Jovanoviçi. “Ata duan edhe cilësi. Dhe kjo përfshin një fuqi punëtore të trajnuar mirë, si dhe institucione dhe infrastrukturë funksionuese.”

Veproni së bashku

Serbia ka bërë këtu disa gjëra më mirë, sesa vendet e tjera në rajon dhe për këtë arsye ka tërhequr edhe investime në sektorin e prodhimit. Paratë madje edhe nga Kina.

Sidoqoftë, vendet e Ballkanit Perëndimor duhet të përqendrohen më pak në konkurrencën midis vendeve dhe në vend të kësaj ta shohin veten si një rajon.

Prodhimi i kombinuar ekonomik i gjashtë vendeve të Ballkanit aktualisht korrespondon me prodhimin e brendshëm bruto të Sllovakisë. Së bashku ata do të ishin më të fortë – dhe gjithashtu më interesantë për investitorët, thotë Jovanoviçi.

“Po do të kishte më shumë bashkëpunim dhe një strategji për të gjithë rajonin, aty mund të tërheqishenin kompani më të mira dhe më të mëdha, të cilat atëherë do të ishin aktive jo vetëm në një vend, por përtej kufijve.”

Studiuesi i WIIW Jovanoviç, i cili është vetë nga Ballkani Perëndimor, është skeptik se kushtet në rajon do të përmirësohen me të vërtetë. Por ai shpreson që mundësitë e paraqitura nga një ndryshim i mundshëm në zinxhirët e furnizimit të paktën do ta bëjnë ndryshimin më të mundshëm.

Marrë nga DW.

Iftar dhe politikë, a u prek Muaji i Ramazanit nga politikanët?

View Results

bota bota ballkani perendimor branimir jovanoviç ballkani perendimor branimir jovanoviç

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje