LIVE UPDATES
Bota

Angelina Jolie: Si po i dëmton pandemia gratë në një botë që s’donte t’ia dinte për to

14 Tetor 2020, 12:27 Nga DOSJA
Angelina Jolie: Si po i dëmton pandemia gratë në një

Nga Angelina Joli

Raporti i fundit i Sekretarit të Përgjithshëm të OKB-së mbi COVID-19 përmban një deklaratë tronditëse: “fitoret mbi barazinë gjinore rrezikojnë të kthehen dekada pas” nga pandemia. Shifrat paraqesin një pamje të zymtë të 2 milion rasteve të mundshme të gjymtimit gjenital të femrave globalisht deri në vitin 2030, 13 milion martesa të fëmijëve, 15 milion gra dhe vajza që i nënshtrohen dhunës me bazë gjinore për çdo 3 muaj karantinë dhe 47 milion gra të detyruara në varfëri ekstreme.

Perspektiva e “dekadave” të progresit në të drejtat e grave që zhbëhet nga pandemia është e patolerueshme dhe duhet të jetë e pamendueshme. Ka kaluar mbi gjysmë shekulli qyshse Deklarata Universale e OKB-së për të Drejtat e Njeriut, premtoi të drejta të barabarta për të gjitha gratë, megjithatë të drejtat themelore, mbrojtjet dhe liritë janë ende inekzistente në disa vende. Në të tjerë, ato janë ndërtuar mbi themele kaq të brishta saqë duket se pandemia mund t’i zhdukë ato.

Për këto probleme nuk mund të fajësohen plotësisht mbi koronavirusin. Ndërsa virusi ka ndezur pabarazitë në shoqëri, ai nuk i krijoi ato. Njerëzit – jo sëmundja – janë përgjegjës për ligjet dhe sistemet e padrejta dhe pabarazinë racore dhe shoqërore. Koronavirusi është vetëm justifikimi i fundit për të gjitha ato që nuk i kemi rregulluar vetë.

Edhe para pandemisë, e cila ka çuar në një rritje tronditëse të dhunës në familje, më shumë se tre gra në ditë mesatarisht u vranë nga burrat ose të dashurit e tyre në Amerikë. Globalisht, një në çdo tre gra përballeshin me rrahje, përdhunime ose ndryshe abuzime gjatë jetës, ku në shumicën e rasteve, abuzuesi ishte anëtar i familjes. Kishte mbi tre herë më shumë viktima femra të vrasjeve me dashje më 2017-n në të gjithë botën sesa viktima të terrorizmit – dhe mbi gjysma e tyre u vranë nga një anëtar i familjes.

Ne jetojmë në një epokë të inteligjencës artificiale dhe informatikës kuantike. Megjithatë, të drejtat themelore të grave mbi arsimimin, të drejtën e votës, kontrolli mbi trupat e tyre, mbrojtja e barabartë sipas ligjit, paga e barabartë dhe përfaqësimi i plotë në shoqëri, ende debatohen në terma që do të ishin familjarë vetëm për aktivistët e hershëm për të drejtat e grave, me të njëjtën misogjini të vjetër, justifikime të konsumuara dhe dhunë të plotë. Në botën tonë, ekzistenca e një spitali të tërë në Republikën Demokratike të Kongos kryesisht kushtuar trajtimit të viktimave të përdhunimit brutal – midis tyre foshnje dhe fëmijë të vegjël – është marrë si normale.

Më pak se 1% e të gjithë ndihmës humanitare ndërkombëtare shkon drejt programeve të dhunës seksuale dhe me bazë gjinore – një sinjal i qartë se parandalimit tw krimeve të tilla nuk u jepet përparësi e lartë nga qeveritë. Dhe pandemitë e mëparshme të tilla si Ebola kanë treguar se më shumë gra ka të ngjarë të vdesin nga mungesa e shërbimeve për t’iu përgjigjur dhunës dhe sëmundjes sesa nga vetë sëmundja, megjithatë përpjekjet ndërkombëtare për të përmbushur nevojat e grave në nevojë mbeten të pafinancuara dhe subjekt i reagimeve politike.

Me shikimin pas, ne kemi pranuar ose uruar veten për përparimin në të drejtat e grave që ka qenë në rritje, dhimbshëm të ngadalta dhe fare lehtë të kthyeshme. Brezi i ri – përfshirë ata që votojnë për herë të parë në zgjedhjet e ardhshme në SHBA – nuk duhet të jenë aq të durueshëm ose të pranojnë kompromiset.

Mundësia e një prapambetjeje në të drejtat e grave në të gjithë botën duhet të provokojë një valë zemërimi dhe shqetësimi, si edhe presion mbi qeveritë për të garantuar se ato nuk do ta marrin parasysh këtë rezultat të padrejtë dhe të rrezikshëm. Shtypja e vazhdueshme ose përmbysja e të drejtave të grave do të çonte në një botë më të pasigurt dhe të ndarë, me një numër më të madh refugjatësh dhe konflikte në rritje. Është sa një kërcënim për interesat, aq edhe një fyerje për vlerat tona. Gratë nuk duhet të jenë zërat kryesorë në këtë luftë. Burrat duhet të mbajnë një qëndrim.

Kjo nuk duhet të jetë çështje partiake. Megjithatë, ajo ka dalë si një vijë ndarëse në zgjedhjet presidenciale të muajit tjetër. Akti i Dhunës Kundër Grave (VAWA) u la të skadojë në shkurt 2019 dhe ende nuk është ri-autorizuar. Vetëm Joe Biden është zotuar për autorizimin e VAWA në 100 ditët e tij të para në detyrë dhe për Amerikën, që të udhëheqë në luftën kundër dhunës me bazë gjinore, globalisht.

Por na duhet më shumë sesa kthimi në statusquo, përpara pandemisë. Brenda vendit, ne kemi nevojë për një fokus shumë më të madh në sigurinë: parandalimin e dhunës në familje, rritjen e mbështetjes dhe shërbimeve për të mbijetuarit, përfshirë fëmijët e ekspozuar ndaj dhunës dhe traumës dhe një sistem që siguron përgjegjësi.

Jashtë vendit, ne dhe vendet e tjera të fuqishme duhet të pranojmë mospërputhjet e dukshme në qasjen tonë ndaj politikës së jashtme: gatishmërinë tonë për të mbyllur një sy para abuzimeve të të drejtave të njeriut kur ato kryhen nga aleatë ose partnerë me të cilët ne duam të bëjmë biznes, ose kur thjesht vendosim që prioritetet tona politike kanë ndryshuar. Duke bërë këtë, e bën shumë të lehtë që të tjerët t’u shmangen përgjegjësive.

Në Afganistan, për shembull, pas një pushtimi ne justifikuam pjesërisht trajtimin e talebanëve ndaj grave dhe dy dekada të përpjekjeve për të mbështetur gratë afgane në kërkesat e tyre për një vend të barabartë në shoqëri, ne me vetëdije kemi marrë pjesë në një proces diplomatik që anashkalonte gratë afgane. Amerika po administron një marrëveshje paqeje që mund të mos kërkojë që talebanët të garantojnë të drejtën themelore të të gjitha vajzave afgane për të shkuar në shkollë, pa përjashtim. Të drejtat e barabarta duhet të nënkuptojnë pikërisht atë, jo të drejta të barabarta kur është e përshtatshme.

Duke mos përdorur ndikimin tonë për të mbrojtur dhe promovuar të drejtat e grave në një kohë kur ato kërcënohen do të tradhtonte parimet themelore të demokracisë sonë. Kjo do t’u dërgonte gjithashtu një mesazh vajzave të reja kudo – tashmë të ndërgjegjshme për t’u rritur në një botë të pabarabartë, të padrejtë – që edhe pse mund t’i shihnim duke u ngushtuar horizontet e tyre gjatë kësaj pandemie, nuk u kujdesëm aq sa të përpiqeshim ta ndalnim atë.

Marrë nga GazetaSi

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

bota bota angleina jolie dhe covid-19 anglenia jolie angleina jolie dhe covid-19 anglenia jolie

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje