LIVE UPDATES
Aktualitet

Aleanca dhe arkitektët aplikojnë pranë “Europa Nostras” për të shpëtuar Teatrin. Specialistja: Nëse fitojmë…

2 Gusht 2019, 15:36 Nga DOSJA
Aleanca dhe arkitektët aplikojnë pranë “Europa

Plot një vit pas mbështetjes së hapur ndaj kauzës së Teatrit Kombëtar nga një prej organizatave më prestigjioze të mbrojtjes së trashëgimisë kulturore europiane, arkitektët dhe Aleanca për Mbrojtjen e Teatrit i drejtohen përsëri “Europa Nostras”.

Kësaj here, për shpëtimin e objektit historik specialistët i janë përgjigjur dje thirrjes publike së kësaj organizate, duke nominuar Teatrin Kombëtar si një prej “7 siteve më të rrezikuara”. Për të përmbushur një prej kushteve të aplikimit, ku lipsej firma e një institucioni shtetëror mbështetës, specialistët gjetën përgjigje pozitive te Presidenti Meta.

Arkitektja Dorina Musai shpjegon për “Panoramën” se iu drejtuan “Europa Nostras”, si një prej zërave më rëndësi për sa i përket ruajtjes së vlerave të trashëgimisë, e cila ka vlerësuar nga afër Teatrin duke arritur në konkluzionin se: “Kjo godinë, pronë publike, ka vlera të spikatura europiane që tejkalojnë çdo përfitim afatshkurtër, që mund të vijë nga shkatërrimi i saj”.

‘Europa Nostra’ çdo dy vjet hap këto thirrje. Ne aplikuam, nisur edhe nga përkrahja që ata treguan vitin e kaluar, duke i kërkuar Kryeministrit të mos veprojë mbi Teatrin, pasi e konsideronin si një objekt që mbart vlera. Nuk gjetëm mbështetjen e asnjë institucioni më poshtë dhe iu drejtuam Presidentit të Republikës. Kjo, edhe sepse ai ka qenë Kryeministër në momentin që u shpall zona historike. Përpos kësaj, kreu i shtetit është mbrojtës i Kushtetutës, e cila mbron trashëgiminë kulturore shqiptare. Shpalosëm kërkesën dhe ai u përgjigj me një letër mbështetëse”, u shpreh arkitektja.

Në rast se Teatri Kombëtar arrin të përfshihet ndër shtatë objektet, sipas Musait, përpos mbrojtjes së godinës “Europa Nostra” mund të avancojë edhe duke investuar, për të marrë përsipër koston e restaurimit.

“Kemi besim, Teatri ka marrë vëmendjen e kësaj organizate”, thotë arkitektja. Ndonëse “Europa Nostra” ka dërguar edhe më herët një grup pune për të vlerësuar Teatrin Kombëtar, pritet që për këtë aplikim të bëhet një rivlerësim. Ndërsa në fillim të shtatorit mund të kemi një konfirmim zyrtar.

ALEANCA: TEATRI I PËRMBUSH KRITERET

I kontaktuar nga “Panorama”, kuratori dhe menaxheri i artit, Andi Tepelena, gjithashtu pjesë e Aleancës për Mbrojtjen e Teatrit, tregon se mundësitë janë të mëdha që Teatri të përzgjidhet si një nga monumentet e kulturës europiane të rrezikuara. “Nëse e fitojmë aplikimin, pra Teatri nominohet dhe e realizon vetë ‘Europa Nostra’ projektin e restaurimit dhe mbulimin e kostos financiare, Teatri në këtë pikë i përmbush plotësisht kriteret që të nominohet”. Ndërkaq, Tepelena thekson rëndësinë e kësaj organizate të atashuar pranë Këshillit të Europës, që konsiderohet si “UNESCO”i BE-së.

KONTRIBUTI NË SHQIPËRI

Siç e konfirmoi gjatë letrës dërguar Kryeministrit Rama një vit më parë, “Europa Nostra” ka shfaqur gjatë këtyre viteve një interes të veçantë për trashëgiminë kulturore të Shqipërisë. Gjatë viteve 2013 dhe 2018, ajo ka ndjekur respektivisht punimet në amfiteatrin romak të Durrësit dhe kishat post-bizantine në Voskopojë e Vithkuq, të cilat arritën të përfshiheshin në listën e “Shtatë objekteve më të rrezikuara” të trashëgimisë në Europë. Siç ka konfirmuar edhe vetë, kjo organizatë aktualisht është duke ndjekur nga afër zhvillimet në qendrat historike të Beratit dhe Gjirokastrës, të listuara si trashëgimi botërore nga UNESCO.

“EUROPA NOSTRA”, SI ZËRI I TRASHËGIMISË NË EUROPË

“Europa Nostra” është një Federatë Europiane që trajton trashëgiminë kulturore, duke përfaqësuar organizatat e përfshira në ruajtjen e vlerave natyrore dhe kulturore të Europës. Është konsideruar si zëri i trashëgimisë në Bashkimin Europian, Këshillin e Europës dhe UNESCO. Gëzon një status konsultues me UNESCO-n dhe njihet si partner i OJQ-ve. President i “Europa Nostras” është tenori me famë botërore, Placido Domingo.

“‘Rilindje’ diktatoriale, si e Enverit”

Për Neritan Liçajn, pesha e diktaturës ndihet më shumë kur i yti të shtyp më shumë se një i huaj. Në thelb për të “Rilindja” e Ramës funksionon me të njëjtat koncepte si sistemi totalitar, duke pasur si bazë propagandën. Prej agores së Teatrit, aktori foli për imazhin që “Rilindja” kërkon të përçojë te populli përmes lajmeve të zbukuruara, si një forcë që i mëshon inteligjencës dhe mendësisë së hapur. “Mirëpo, kjo ’Rilindje’ diktatoriale është po aq perverse sa ajo e diktatorit Hoxha dhe çdo shqiptar duhet të reflektojë rreth kësaj. Pas 30 vitesh nuk mund të lejojmë kurrë që të kthehemi në ‘45-ën. Tani është ‘ora e mbrame’! Kjo neodiktaturë është bërë më e egër, pasi është në grahmat e fundit. Është një moment shumë i rrezikshëm për familjet tona, prandaj duhet që çdo shqiptar të shprehet. Nuk është koha për të pritur më, nuk mund t’i lejojmë që të bëjnë çfarë të duan me jetët tona. Shqiptari ka dinjitet dhe ne do ta tregojmë siç e kemi treguar deri tani”, u shpreh aktori. Gjatë protestës fjalën e mori edhe regjisori Kastriot Çipi, i cili vuri në dukje se drejtori i TK-së, për mediat pranoi publikisht se përgjegjëse për heqjen e germave të Teatrit është Bashkia e Tiranës.

Të denoncuar, por luftarakë, artistët i kthejnë nurin Teatrit

Thonë se pushtetarëve të prekur nga sindroma e Kaligulës do t’u përgjigjen dhëmbë për dhëmbë. Artistë, arkitektë, gazetarë e qytetarë të thjeshtë janë mbledhur ditën e parë të gushtit në agoren e Teatrit Kombëtar.

Disa prej tyre e kanë gdhirë aty, të vetëdijshëm se tanimë kanë edhe një kallëzim penal mbi supe. Nuk janë të trembur, pas dhunës së 24 korrikut nuk kanë më dyshime se qeveria do t’i përdorë të gjitha mjetet. Gjatë kësaj jave, që kur Teatri u mor në mbrojtje nga qytetarët, duket se shumëçka ka ndryshuar. S’e kanë pasur të lehtë. Pas ndërprerjes së ujit më herët, ditën e përplasjes, me qytetarët brenda, Policia shkëputi edhe energjinë. E megjithatë, ashtu siç drejtori i Teatrit, Hervin Çuli, thotë, “Teatri s’drejtohet më as nga ai dhe as nga Ministria e Kulturës”, materialet që sipas tij janë të një rëndësie të madhe, nuk i gjejmë më njësoj.

Nëse një javë më parë rekuizitën e gjetëm në kaos, me shumicën e orendive lënë përtokë ose hedhur vend e pa vend, gjatë këtyre ditëve qytetarët kanë pastruar Teatrin, duke e bërë të aksesueshëm për publikun. Gjatë paradites së djeshme, në sallën “Kadri Roshi”, artistja e njohur Justina Aliaj ishte duke bërë provat. Me emocionet e rikthimit në atë që konsideron si “tempullin” e kulturës shqiptare, tregon se po përgatitet për shfaqjen e së dielës. Edhe ajo, si arkitekti Maks Velo, beson se riaktivizimi i shfaqjeve dhe mobilizimi i madh i artistëve dhe qytetarëve do ta shpëtojnë Teatrin.

Marrë nga PANORAMA

(k.m./dosja.al)

Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:

View Results

aktualitet aktualitet ngujimi te teatri kombëtar shembja e teatrit kombëtar teatri kombetar ngujimi te teatri kombëtar shembja e teatrit kombëtar teatri kombetar

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje