LIVE UPDATES
Aktualitet

Spiunë apo blogerë? BIRN: Ngrihen akuza ndaj rusëve, spraji i përdorur ishte i ndaluar në Shqipëri

Drejtuesi i Prokurorisë së Elbasanit, Kreshnik Ajazi i tha BIRN se ndaj tre të ndaluarve ishte firmosur urdhër arresti për akuzën e “Sigurimit të informatave sekrete me karakter ushtarak apo të çdo lloji tjetër, me qëllim që t’i jepen një fuqie të huaj,” i parashikuar nga neni 214 i Kodit Penal.

22 Gusht 2022, 07:17 Nga A.B

Spiunë apo blogerë? BIRN: Ngrihen akuza ndaj rusëve, spraji i

Dy shtetas rusë dhe një i tretë nga Ukraina do të përballen në Shqipëri me akuza spiunazhi, pas ndalimit të bujshëm mbrëmjen e së shtunës që pasoi përplasjen e tyre me rojet ushtarake të uzinës së armëve në Çekinë të Gramshit.

Drejtuesi i Prokurorisë së Elbasanit, Kreshnik Ajazi i tha BIRN se ndaj tre të ndaluarve ishte firmosur urdhër arresti për akuzën e “Sigurimit të informatave sekrete me karakter ushtarak apo të çdo lloji tjetër, me qëllim që t’i jepen një fuqie të huaj,” i parashikuar nga neni 214 i Kodit Penal.

Ata akuzohen gjithashtu për “mbajtje pa leje të armëve të ftohta” dhe “kundështim me forcë të punonjësit që kryen një detyrë shtetërore”.

“Hetimet janë ende në proces dhe prokuroria po bashkëpunon me partnerët e Shqipërisë në lidhje me grupin,” shtoi Ajazi.

Tre të arrestuarit u identifikuan si Svetlana Timofeeva, 33 vjeç nga Rusia, Mikhail Zorin, 23 vjeç nga Rusia dhe Fjodor Mihajlov nga Ukraina. Ata u arrestuan pasi Zorin refuzoi t’i bindej një urdhri të rojes ushtarake në uzinën e armëve, ndërsa kishte hyrë brenda territorit të ruajtur. Zorin po ashtu, sipas policisë, kundërshtoi fizikisht përpjekjen e ushtarakëve për ta ndaluar. Prokuroria thotë se ai përdori lëndë “neuro-paralizuese” kundër dy ushtarakëve.

Sipas kreut të Prokurorisë së Elbasanit që po ndjek çështjen, lënda i përkiste në dukje një kategorie që ishte e ndaluar të mbahej pa leje në Shqipëri, por ai shtoi se ajo do t’i “nënshtrohej ekspertizës”.

Incidenti i ndodhur në Gramsh ngjalli reagime të menjëhershme dhe fitoi vëmendje ndërkombëtare për shkak të luftës në Ukrainë. Presidenti i Republikës, Bajram Begaj tha se po e ndiqte me vëmendje rastin, ndërsa ambasadorja e SHBA në Tiranë tha se ata mbështesnin Shqipërinë dhe prisnin që ngjarja të zbardhej.

Opozita dhe kryeministri Edi Rama shkëmbyen gjithashtu akuza të ndërsjellëta; ndërsa e para i mëshoi mungesës së sigurisë në repartet e rëndësishme ushtarake, shefi i qeverisë fajësoi opozitën se po e përdorte incidentin për interesat e veta.

Screenshot nga Instagrami i Svetlana Timofeeva e njohur si Lana Sator në uzinën e Poliçanit në vitin 2019.
Screenshot nga Instagrami i Svetlana Timofeeva e njohur si Lana Sator në uzinën e Poliçanit në vitin 2019.

Ndryshe nga jehona dhe dyshimet për spiunazh, tre të ndaluarit e identifikojnë veten si blogerë dhe fotografë urbanë dhe i mohojnë akuzat. Ata kanë pretenduar se janë pjesë e të ashtuquajturit “Urbanex” dhe kanë fotografuar edhe më herë mjedise të ndaluara.

Timofeeva ka një karrierë si fotografe dhe e ka vizituar Shqipërinë edhe të paktën dy herë të tjera. Bazuar në fotot e publikuara në faqen e saj në Instagram nën emrin Lana Sator, ajo ka hyrë në uzinën e armëve në Poliçan në mars 2019, në të cilën ka gjetur arka fishekësh e predhash të demontuara dhe  paisje të braktisura. Timofeeva po ashtu ka publikuar në vitin 2018 foto nga baza ajrore në Kuçovë dhe foto të tunelit ku mbahen pjesë të helikopterit EC-145, i rrëzuar në Malësi të Madhe në vitin 2016 duke shkaktuar vdekjen e dy oficerëve të forcave ajrore.

Edhe Sorin, i cili akuzohet se reagoi dhunshëm ndaj ushtarakëve, duket se ndan në rrjetet sociale të njëjtin pasion. Postimet e tij në faqen Telegram sugjerojnë se Sorin mund të ketë hyrë në Shqipëri në fillim të gushtit, ndërsa në 8 gusht ka postuar foton e një fushe me automjete ushtarake, përfshi blinda të ndryshkur dhe braktisur, që identifikohet të jetë në Pocestë të Maliqit.

Në 12 gusht, ai ka publikuar foto të një arke me fishekë, që thotë se ndodhet në një uzinë nëntokësore të prodhimit të municioneve. “Kam dashur ta vizitoj këtë vend gjithmonë,” shkruan ai, ndërsa tregon se disa prej fishekëve ishin të paplasur. Fotoja e fundit daton më 17 gusht dhe sipas gjeolokacionit rezulton të jetë bërë në rrugën “Hafiz Podgorica” në Durrës.

Edhe i riu nga Ukraina, i cili drejtonte makinën, ka publikuar gjithashtu një sërë fotografish të rrënojave industriale.

Aleksandra K, një shtetase ruse që pretendoi se e njihte Timofeevan prej vitit 2006 i tha BIRN përmes Tëitterit se 33-vjeçarja ishte e famshme për fotografitë në vende të braktisura.

“Ajo ishte duke bërë atë që bën gjithmonë, duke bërë foto të mrekullueshme të objekteve për Instagramin e saj. Por është me të vërtetë një gjë budallaqe ta bësh këtë, ndërsa është një luftë duke ndodhur”, tha Aleksandra, ndërsa shtoi se fotografitë e saj ishin gjithmonë “në kufijtë e legalitetit”.

Megjithatë, Prokuroria e Elbasanit nuk e beson këtë version.

“Gjithmonë ka një histori mbulimi. Ata janë ose gazetarë, ose blogerë, ose fotografë,” tha shefi i Prokurorisë, Kreshnik Ajazi, ndërsa shtoi se kishte marrë vetë pjesë në pyetjen e të ndaluarve.

Ajazi shtoi se në objektet e sekuestruara, veç aparateve fotografikë, nuk kishte diçka që mund të veçohej si mjet spiunazhi, siç ishte spekuluar më herët në media.

Screenshot nga faqja në Telegram e Mikhail Sorin në një prej uzinave të armëve në Shqipëri në 12 gusht 2022.
Screenshot nga faqja në Telegram e Mikhail Sorin në një prej uzinave të armëve në Shqipëri në 12 gusht 2022.

Uzinat e armatimit dhe një sërë objektesh ushtarake që u braktisën pas rënies së diktaturës në Shqipëri janë ende në inventarët e Ministrisë së Mbrojtjes, por shumica e tyre nuk kanë ndonjë funksion.

Uzina mekanike në Çekinë të Gramshit ishte ndërtuar në fillim të viteve ’60 për të prodhuar armë këmbësorie, por vitet e fundit shërbente për demontimin e tyre. Ministri i Mbrojtjes, Niko Peleshi e relativizoi rolin e saj gjatë një vizite në spital, ku takoi dy ushtarakët e lënduar nga përplasja.

“Them ish, sepse prej vitesh ajo uzinë nuk ka aktivitet,” tha Peleshi, ndërsa shtoi se ngjarja duhej trajtuar me kujdes për shkak të dhunës që ishte përdorur dhe situatës globale.

I pyetur nga BIRN se sa të mbrojtura ishin këto ish-uzina të cilat ishin fotografuar edhe më herët nga të huaj, përfshi të ndaluarit, këshilltari për mediat i Ministrisë së Mbrojtjes, Fatjon Hoxhalli, pranoi se ato nuk kishin ndonjë mbrojtje të veçantë.

“Baza nuk është operative ka 30 vjet,” tha Hoxhalli.

Të njëjtën gjë pranoi edhe drejtori i Uzinës së Gramshit, Lorenc Zani, i cili udhëheq një grup prej 16 punonjësish që kryejnë herë pas here demontim municionesh brenda saj.

Madje, Zani shtoi se uzina nuk po përdorej prej kohësh as për demontim, se në të nuk kishte lëndë plasëse dhe se mbrohej vetëm me dy roje.

“Ne kemi pasur probleme financiare gjatë pandemisë dhe po ashtu me fillimin e luftës në Ukrainë, pasi varemi nga sasia e municioneve që na sjell Ministria e Mbrojtjes për demontim. Kjo situatë ka sjellë edhe mungesën e likujdimit të pagave për punonjësit, të cilët kanë patur vonesa,” tha Zani.

Edhe Ndriçim Balliu, kryeplak i fshatit tha se uzina ishte jashtë përdorimit dhe ruhej vetëm me dy ushtarë.

“S’e di çfarë mund të kërkohet në një uzinë në të tillë gjendje,” tha Balliu.

Kryeplaku thotë se po të kishte diçka për të mbrojtur, banorët do ta mbronin uzinën.  “Ne e kemi mbrojtur në 1997 si banorë, kur kishte tonelata armë e municione. Atëherë po mund të përbënte rrezik. Vetë fshati ia doli që uzina është edhe sot,” shtoi ai.

Por kreu i Prokurorisë së Elbasanit tha se ata kishin informacione të tjera dhe do të kërkonin masë sigurie me burg për tre të ndaluarit.

“Nuk është e rëndësishme se çfarë është për ne uzina, varet çfarë të tjerët mendojnë për të,” tha Ajazi, ndërsa shtoi se për momentin duhej “të ishte diskret”./REPORTER.al

ruset sulmojne uzinen e gramshit


Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj