LIVE UPDATES
Aktualitet

Projektligji “Për Barazinë Gjinore në Shoqëri”/ Xheni Karaj: Ka dezinformime, nuk po kërkojmë të shpiken gjini të reja

Xheni me anë të një postimi në Facebook, shkruan se me këtë projektligj, ka disa dezinformime që përhapen në mënyrë të qëllimshme.

17 Shtator 2025, 08:23 Nga DOSJA
Projektligji “Për Barazinë Gjinore në Shoqëri”/
Xheni Karaj

TIRANË- Aktivistja nga aleanca LGBT+ Xheni Karaj ka bërë një reagim në lidhje me Projektligjin “Për Barazinë Gjinore në Shoqëri”. Xheni me anë të një postimi në Facebook, shkruan se me këtë projektligj, ka disa dezinformime që përhapen në mënyrë të qëllimshme. 

Më tej aktivistja deklaron se përkufizimi gjithëpërfshirës është interpretuar gabimisht dhe dashakeqësisht si një hap drejt “70 gjinive” në Shqipëri, gjë që nuk ka bazë ligjore. Në fund Karaj shkruan se përkufizimi aktual i gjinisë në ligj nuk ka të bëjë me këtë realitet, pasi lidhet mënyrën se si individët e jetojnë dhe shprehin veten dhe identitetin e tyre në shoqëri.

Postimi i Plotë:

Në Lidhje me Konceptin e Gjinisë në Kuadër të Projektligjit “Për Barazinë Gjinore në Shoqëri” Ditët e fundit jemi përballur me reagime të forta publike mbi një propozim në projektligjin “Për Barazinë Gjinore në Shoqëri”, i cili e përkufizon “gjininë” si një koncept në përputhje me parimet e mosdiskriminimit dhe gjithëpërfshirjes lidhur me identitetin dhe shprehjen gjinore të individëve.

Është koha të jemi të qartë: përkufizimi i gjinisë në projektligjin për barazinë gjinore nuk është “shpikje” që i shërben kaosit nga dezinformimi, por një garanci minimale dhe e pastër ligjore. Ky përkufizim nuk ndryshon biologjinë, as seksin, nuk shpik gjini të reja, nuk ndryshon faktin se në Shqipëri personat transgjinorë nuk njihen ligjërisht, apo faktin se çiftet e së njëjtës gjini nuk mund të kenë bashkëjetesë apo martesë ligjore, pavarësisht standardeve të të drejtave të njeriut në këto fusha, të cilat duhet të jenë objekti i diskutimeve të tjera të informuara. Përkufizimi i gjinisë në projektligjin në fjalë siguron që çdo njeri, vajzë apo djalë, grua apo burrë, person interseks e person transgjinor, pa dallim të gëzojë të njëjtat të drejta dhe të trajtohet me të njëjtin respekt dhe dinjitet njerëzor, për faktin e thjeshtë se është njeri.

Ky përkufizim gjithëpërfshirës është interpretuar gabimisht dhe dashakeqësisht si një hap drejt “70 gjinive” në Shqipëri, apo si një legjitimim i identifikimit të njerëzve me kafshë. Këto pretendime nuk kanë asnjë bazë ligjore dhe nuk kanë lidhje me realitetin juridik. Sqarojmë se ky projektligj nuk ka se si ta “ndryshojë” biologjinë. Në biologji ekzistojnë sekset femra, meshkuj dhe persona interseks (të lindur biologjikisht me karakteristikat e dy sekseve). Kjo është një e dhënë mjekësore dhe realitet biologjik i pranuar ndërkombëtarisht.

Përkufizimi aktual i gjinisë në ligj nuk ka të bëjë me këtë realitet, pasi në asnjë moment nuk përmend seksin biologjik. Gjinia si një kategori sociale dhe juridike, lidhet me mënyrën se si individët e jetojnë dhe shprehin veten dhe identitetin e tyre në shoqëri. Qëllimi i propozimit ligjor është i thjeshtë: askush të mos diskriminohet për këtë arsye, në përputhje me kuadrin ligjor për mbrojtjen nga diskriminimi dhe kuadrin ligjor ndërkombëtar të detyrueshëm për Shqipërinë.

Kushtetuta e Shqipërisë, në nenin 18, ndalon diskriminimin e padrejtë. Ligji për Mbrojtjen nga Diskriminimi (2010) e ka përfshirë qartë identitetin dhe shprehjen gjinore si karakteristika të mbrojtura. Gjykata Evropiane për të Drejtat e Njeriut ka vendosur vazhdimisht se identiteti gjinor mbrohet nga Konventa Europiane për të Drejtat e Njeriut dhe se çdo trajtim i pabarabartë mbi këtë bazë është i ndaluar. Po kështu, Karta e të Drejtave Themelore të BE-së dhe jurisprudenca e Gjykatës së Drejtësisë së BE-së e konsiderojnë diskriminimin mbi bazën e identitetit gjinor si diskriminim mbi bazë gjinie.

Për Shqipërinë, e cila është vend kandidat për anëtarësim në BE dhe vend që ka ratifikuar të gjitha konventat ndërkombëtare të mbrojtjes së të drejtave të njeriut kjo nuk është zgjedhje, por detyrim. Harmonizimi i legjislacionit me standardet evropiane dhe ndërkombëtare mbi barazinë dhe mosdiskriminimin është kusht i panegociueshëm. Në këtë kuptim, përkufizimi i gjinisë nuk është një imponim dashakeqës që rrezikon të fusë shoqërinë në kaos, por një detyrim ligjor dhe ndërkombëtar i respektit, mbrojtjes dhe garantimit të të drejtave të njeriut, pa dallim për çdo individ.

Në një kohë ku do të duhet të diskutonim mbi atë çka vërtet parashikon ligji, arritjen e barazisë kuptimplotë gjinore në shoqëri pa kurrfarë diskriminimi, diskursi publik shpërndahet drejt skenarëve apokaliptikë të “shkatërrimit kombëtar”. Këto janë narrativa që nuk e ndihmojnë shoqërinë tonë, por e mbajnë të bllokuar në frikë. Në vend që të ushqehemi me frikëra imagjinare, le të pranojmë se respektimi i dinjitetit njerëzor dhe i barazisë është jo vetëm një detyrim ligjor i Shqipërisë, por edhe një vlerë themelore për një shoqëri demokratike që dëshiron të ecë përpara.

Në një postim të dytë, aktivistja u është përgjigjur disa nga pyetjeve që janë bërë në lidhje me ketë çështje. 

Postimi i Plotë:

Mos bini pre e dezinformimit! Në vijim i përgjigjemi çudirave të dëgjuara ditëve të fundit mbi Projektligjin "Për Barazinë Gjinore në Shoqëri".
1. A do të thotë kjo se Shqipëria po i hap rrugën gjinisë së shumëfishtë dhe po lejon “mbi 70 gjini”?
Jo. Përmbajtja e projektligjit nuk “shpik” gjini të reja. Koncepti “gjini e shumëfishtë” nuk ekziston në projektligj dhe nuk është një koncept ligjor. Përkufizimi i gjinisë në këtë projektligj synon vetëm të mbrojë qytetarët nga diskriminimi mbi baza gjinore, pavarësisht çdo karakteristike personale të tyre.
2. Po biologjia, a ndryshon me këtë projektligj?
Jo. Biologjia mbetet e njëjtë: ekzistojnë sekset femra, meshkuj dhe persona interseks (të lindur me karakteristika të të dyja sekseve). Projektligji “Për Barazinë Gjinore në Shoqëri” nuk ndryshon biologjinë, sepse nuk ka këtë objekt ligjor, çka praktikisht e bën të pamundur. Ky projektligj rregullon vetëm çështje që lidhjen me arritjen dhe garantimin e barazisë gjinore në shoqëri pa diskriminuar askënd nga ky objekt.
3. A mund të identifikohet dikush si kafshë pas miratimit të këtij projektligji?
Absolutisht jo. Ky pretendim është dezinformim dashakeqës i publikut. Projektligji mbron dhe garanton dinjitetin njerëzor dhe të drejtat e qytetarëve, jo ato të kafshëve. Nuk ka aktualisht asnjë vend në botë që të lejojë identifikimin ligjor të një njeriu si kafshë.
4. Pse është i domosdoshëm përkufizimi gjithëpërfshirës i gjinisë në këtë projektligj?
Sepse pa të ligji mbetet i paqartë dhe krijon hapësira për diskriminim për shkak të identitetit gjinor. Ky përkufizim siguron që çdo qytetar të ketë mbrojtje të qartë ligjore. Ky përkufizim është i bazuar në standardet ndërkombëtare të detyrueshme për t`u zbatuar nga Shqipëria, e cila është shtet anëtar i Këshillit të Europës; Kombeve të Bashkuara dhe ka ratifikuar çdo konventë kryesore të të drejtave të njeriut.
5. A po sjell ky projektligj një “modë të huaj”?
Jo. Këto janë standarde evropiane dhe ndërkombëtare të të drejtave të njeriut që Shqipëria është e detyruar t’i zbatojë si vend kandidat për BE dhe si anëtare e Këshillit të Evropës, Kombeve të Bashkuara dhe si shtet ratifikues i një sërë konventash ndërkombëtare të të drejtave të njeriut.
6. A rrezikon ky projektligj kulturën shqiptare dhe vlerat kombëtare?
Jo. Barazia dhe dinjiteti i çdo qenieje njerëzore nuk janë vlera kundër kulturës sonë, por parime universale që e forcojnë shoqërinë dhe e bëjnë më të drejtë ndaj kujtdo.
7. A synon ky projektligj familjen?
Jo. Përkundrazi, ky projektligj që synon arritjen e barazisë gjinore në shoqëri e mbron familjen, duke siguruar që çdo anëtar i komunitetit, si pjesë e një familjeje të madhe, të trajtohet me respekt dhe barazi, pa frikë nga diskriminimi.
8. Po pse tani?
Sepse Shqipëria është në proces aktiv negociatash për integrimin në BE dhe harmonizimi i ligjeve me standardet europiane dhe ndërkombëtare të të drejtave të njeriut është detyrim ligjor, jo zgjedhje politike.
9. Cila është pjesa me të vërtetë “e dëmshme” dhe “e rrezikshme” e këtij diskutimi?
Narrativat e rreme që përhapin frikë, urrejtje dhe intolerancë. Këto janë zëra ekstremistë që nuk përfaqësojnë vlerat demokratike të Shqipërisë dhe dëmtojnë rrugën tonë drejt integrimit europian dhe standardeve demokratike të mbrojtjes së jetës dhe dinjitetit njerëzor.
10. Pse në çdo lajm që ka mbuluar këtë temë gjatë ditëve të fundit përmendet një klerik fetar?
Shqipëria është shtet laik. Ligjet tona nuk shkruhen sipas interpretimeve fetare, por bazohen në Kushtetutë, detyrime ndërkombëtare dhe vlera demokratike. Përfshirja e klerikëve fetarë në këtë debat ligjor është një përpjekje për ta kthyer një çështje të pastër juridike në debat ideologjik fetar, që ngjall frikë, pasiguri dhe urgjencë në shoqëri.
11. A është e vërtetë se ky projektligj është “rrëzuar” më parë nga Gjykata Administrative?
Jo. Ky pretendim është plotësisht i rremë. Vetëm Gjykata Kushtetuese ose Kuvendi i Shqipërisë kanë një kompetencë të tillë. Gjykata Administrative nuk ka patur asnjë rol në këtë proces.

xheni karaj

Sondazh

Poll

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit