LIVE UPDATES
Aktualitet

Fjalori i madh i gjuhës shqipe/ 40 mijë fjalë të reja, akademikët: Nuk është shterues, mund të përmirësohet sërish

Fjalori përfshin mbi 105 mijë fjalë, 12 mijë e 500 njësi frazeologjike, shprehje të huaja të paasimiluara, si dhe mbi 1200 akronime, ndërkohë që janë futur rreth 40 mijë fjalë të reja.

15 Janar 2026, 20:04 Nga E. D

Fjalori i madh i gjuhës shqipe/ 40 mijë fjalë të reja,

TIRANË- Akademia e Shkenca ka publikuar online “Fjalorin e Madh të Gjuhës Shqipe”, hartuar nga 25 hartues nga Shqipëria e Kosova. Prej 12 janarit, në domain-in fjalor.online, mund të gjejmë fjalorin e madh të gjuhës shqipe, me 125 mijë njësi leksikografike.

Fjalori përfshin mbi 105 mijë fjalë, 12 mijë e 500 njësi frazeologjike, shprehje të huaja të paasimiluara, si dhe mbi 1200 akronime, ndërkohë që janë futur rreth 40 mijë fjalë të reja.

“Një pjesë fjalësh janë zgjerim i strukturave të fjalëve ekzistuese. Për shembull, nga fjala ‘mirë’ del ‘mirësoj’, ‘i mirësuar’. Nga mbiemra, dalin ndajfolje… Ka fjalë të reja që dalin me zhvillimin e teknologjisë, hapjen e shoqërisë, me lëvizjet e mëdha të shoqërisë”, është shprehu koordinatorja e projektit për Fjalorin e Gjuhës Shqipe, Prof. Dr. Anila Kananaj.

Në fjalor përfshihen edhe shprehje që përdoren në ligjërimin e shkruar shqip, por që janë të huazuara, kryesisht nga latinishtja, shoqëruar me shqiptimin, gjuhën burimore dhe shpjegimin filologjik.

“Nuk i takojnë gjuhës shqipe, por duke qenë se përdoren, janë futur me funksion informues. Janë futur për t’i dhënë shpjegim për lexuesit”, u shpreh Anila Kananaj.

Megjithatë profesoreshë Kananaj thekson ky nuk është një fjalor shterues, duke iu përgjigjur edhe kritikave për fjalët që mungojnë, sidomos dialektalizmat.

 “Nuk mund të themi se është një fjalor shterues, sepse nuk ka qenë qëllimi i tillë, një fjalor shterues nuk ekziston në asnjë gjuhë të botës, sepse gjuha është një organizëm i gjallë dhe fjalët ndryshojnë vazhdimisht. Përdoruesit që nuk gjejnë atë fjalë që do të donin të kenë durim, sepse do të kemi projekte të tjera në të ardhmen, duhet një fjalor i tipit thesar, që ka mbi 150 mijë fjalë”, tha Kananaj.

“Emrat dhe ndajfoljet e gegërishtes janë shumë të lehta për t’u futur. Për shembull, kemi foljen ‘dëgjoj’ dhe ‘ndigjoj’. Nuk sjell asgjë te re nëse e fusim ‘ndigjoj’. Ne kemi shmangur variantet fonetike, nuk sjellin asnjë kuptim të ri. Ka shumë elementë që merren parasysh kur zgjidhet një trajtë përfaqësuese”, u shpreh Kananaj.

Për nëntë muaj, fjalori do të jetë i aksesueshëm online teksa vijon puna për përmirësimin e tij, duke marrë edhe vërejtjet dhe propozimet e përdoruesve. Grupi i punës do të vijojë shqyrtimin e neologjizmave që kanë shkaktuar debate, duke nisur që nga fjala online, që në fjalor është shënuar .onlajn’.

“Ka kaq shumë debat për fjalët që kryesisht i përkasin teknologjisë, jemi duke diskutuar”, tha Kananaj.

Hapi përfundimtar do të jetë botimi i veprës, që i vjen në ndihmë atyre që merren me gjuhën e shkruar, por edhe të folur, me krijime e me përkthime, me hartimin e fjalorëve të tipave të ndryshëm./Top Channel

fjalori i madh i gjuhës shqipe

Sondazh

Poll
MË SHUMË

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

Shiko video te tjera