LIVE UPDATES
Insights

A ishte cilësia e festivalit që nuk shkonte, apo unë kam ndryshuar shije?

31 Dhjetor 2021, 07:19 Nga DOSJA
A ishte cilësia e festivalit që nuk shkonte, apo unë kam

Nga Kristi Pinderi

Temperaturat e ulta të këtyre ditëve në Kolumbian Britanike në Kanada ku jetoj prej 5 vjetësh dhe fiksimi i partnerit tim për të mos humbur asnjë edicion të Festivalit të RTSH – edhe këtu 9 mijë kilometra larg Shqipërisë ku jemi, – më detyroi t’i ndjek këto dy netë të para, me kushtin që duhet të bëja dy kompromise me veten.

Kompromisi i parë ishte t’i kaloja këto orë pa ndonjë pritshmëri të lartë. Ndërsa kompromisi i dytë ishte që të përpiqesha të argëtohesha, duke i lënë jashtë paragjykimet. Asnjëri ama nuk ma shpëtoi dot kohën e çuar dëm me këtë produkt të pavlerë. Po i shkruaj tani disa mendime për festivalin jo si ekspert i televizionit apo i pop-kulturës, por si një konsumator i zakonshëm. Konsumatori i zakonshëm i cdo produkti të masmedias është në vetvete një ekspert, i aftë jo vetëm ta dallojë diçka cilësore, por edhe të refuzojë ta pranojë një produkt mediatik pa e negociuar më parë atë. Stuart Hall, një sociolog që ka ndikuar thelbesisht në mënyrën si ne e kuptojmë sot komunikimin masiv argumenton se publiku nuk është një konsumator pasiv, por një aktor aktiv në proçesin si një mesazh masmediatik e kulturor dekodohet, aprovohet apo edhe kundërshtohet. Ne si publik pra, nuk e pranojmë dot ashtu shabllon produktin televiziv që na hidhet për konsum, pa e negocuar më parë, shpesh pa e refuzojmë, pranuar, apo pa e modifikuar atë sipas botëkuptimeve tona.

Kështu, nata e parë e këtij festivali më la mua – pjesë e publikut të zakonshëm – në një gjëndje konflikti. A ishte cilësia e festivalit që nuk shkonte, apo unë kam ndryshuar shije dhe ndoshta nuk ia vlen as të humbas kohën për ta parë? Ka shumë gjasa të jenë të dyja, por më intereson të flas pak më gjatë për të parën, pra për cilësinë.
Nata e parë ishte një produkt sipërfaqësor, diçka që ndodh por nuk të le asgjë, sepse i ka marrë të gjitha pa mbaruar mirë. Treguesi më tipik i sipërfaqësisë në një event ku gjuha – në këtë rast e shqiptuar nga prezantuesit apo tekstet e këngëve – ka rëndësi, është numri i madh dhe i pajustifikuar i përdorimit të fjalëve me kuptim të zhvlerësuar që nuk thonë asgjë si, “emocion”, “ndihem jashtëzakonisht i lumtur” “në këtë natë madhështore” “për këtë orkestër dinjitoze që funksionon si një mekanizëm i jashtëzakonshëm”, “në këtë hapje kaq të madhe që Kelvi e bëri si e bëri”.

Fakti që një festival shndërrohet në një produkt banal për shkak se është një amalgamë kontributesh sipërfaqësore, sipërfaqësore me tekstet, më këngët, me skenarin, me prezantuesit etj, është simbolikisht treguesi me flagrant si Shqipëria është katandisur në një vend mediokër, thellësisht të zymtë e të korruptuar, estetikisht, kulturalisht, e pastaj edhe politikisht e në cdo sferë tjetër, që i mungon jo vetëm mundësia për ta rigjetur veten por mbi të gjitha shpresa se gjerat mund të bëhen edhe njëherë domethënëse! Mirëpo tjetër gjë është një produkt sipërfaqësor, e tjetër gjë është një produkt injorant. Për shembull, shikoni regjinë dhe kameran e natës së dytë për të kuptuar se si një ngjarje tradicionale e televizionit dhe muzikës shqiptare është veshur e tëra nga një petk vulgar prej të cilit nuk shpëton asnjë hapësirë e saj.

Kamera për shembull, mënyra e tranzicionit nga një plan në planin tjetër synon të modifikojë mangësitë, boshllëqet, por synon edhe të zmadhojë ose të krijojë efekte vizive që transmetojnë një emocion, apo modifikojnë përjetimin tonë psikologjik, ose që përcjellin një mesazh të nënkuptuar. Të njëjtën ditë që pashë natën e dytë të festivalit pashë dhe filmin “The Grand Budapest Hotel” të Ëes Anderson. Krahasimi në këtë rast duket si akrobaci logjike, por e përcjell idenë se kamera nuk është thjesht përcjellëse teknike e imazhit, por një mjet artistik për ta përmirësuar imazhin. Te “The Grand Budapest Hotel” për shembull, një realitet i pasigurtë për shkak të ngjarjeve plot tension zbutet tek shikuesi përmes kompozimeve simetrike që përcjellin një siguri psikologjike që e kompenson pasigurinë e ngjarjeve.

Te festivali ynë kamera jo vetëm që nuk zmadhon efektin viziv, jo vetëm që nuk i modifikon boshllëqet, jo vetëm që nuk e amplifikon emocionin e përgjithshëm por ato janë një rrëmujë e organizuar, që të shtyn pothuajse në një gjendje paniku: diku një kamera rrëshket dhe del nga fokusi, e diku nis të afrohet për të ndryshuar krejt papritur kënd pa ndonjë logjikë, duke na marrë mendtë e duke na ekspozuar në një aventurë të mirëfilltë vizuale. Mënyra e pamend për të ndërthurrur traditën me një kontekst kontemporan ishte si qershia në një tortë të sheqerosur. Arsyeja ishte dembelizmi intelektual i atyre që prodhuan festivalin për ta vendosur çdo histori këngëtari të vjetër apo konkurrenti të ri, në një kontekst ku të ketë vend edhe për publikun që duhet ta kapërdijë atë zbavitje.

Për shembull, burrave dhe grave në moshë që shikojnë Festivalin si t’ua shpjegojmë çfarë është “Led”-i drejt të cilit djali i këndshëm prezantues me flokë të lëpira na fton të shikojmë? Po sëkëlldinë e madhe të Liljana Kondakciut që nuk e kuptonte ku i kish këmbët e ku e kishte fundin e atij fustani pa ngjyrë e pa formë si mund ta injorojmë pa e komentuar si gabim të vogël të një dështimi të madh? Edhe Bashkim Alibalin nuk e kursyen nga kjo çakërdisje pa kuptim! Si mund ta fyesh aq shumë kujtimin e një shkodrani në moshë që i ka shoqëruar për dekada shqiptarët me muzikë e me karakter artistik duke e përshkruar me fjalë që do i shkonin ndoshta vetëm Luana Vjollces?!

Guxim të madh kërkon të ndërthurrësh historinë (sado patetike të ketë qënë për disa) me lajle lulet e rastësishme të kohëve moderne. Nuk i bëjmë drejtesi së kaluarës kur e rikthejmë si karikaturë. As së tashmes kur ia drejtojmë projektorët pa filtra që e bëjnë të duket edhe më banale se ç’është në të vërtetë.

Ndihmës-Sekretarja e Shtetit takoi Alibeajn, ndërsa Paloka deklaroi se ka firmosur peticionin kundër ambasadores Kim. Çfarë do të thotë kjo për PD?

View Results

blog blog fest60 festivali i 60 i rtsh kristi pinderi fest60 festivali i 60 i rtsh kristi pinderi

Sondazh

Poll
Insights 30 Dhjetor 2021, 07:47

Big Brother në vend të DEAS…

Nga Ilir GjiniTIRANË – Limoz Dizdarit, kompozitorit të mirënjohur që ka lënë gjurmë në muzikën shqiptare, aq i dashur për publikun për krijimet e tij...

Insights 28 Dhjetor 2021, 11:46

Radha e Kadaifit…

Nga Ilir GjiniKadaifi, ëmbëlsira tradicionale që zbukuron tryezat e festave, për brezat e lindur para 90-s, ishte një produkt i rrallë! Kaq i rrallë, sa orë e o...

Insights 26 Dhjetor 2021, 08:07

Pse largohen besimtarët nga kisha?

Ky është një moment historik simbolik: vetëm më pak se gjysma e gjermanëve i përkasin njërës prej dy kishave të mëdha të krishtera. Të ashtuquajturat kisha popu...

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet