LIVE UPDATES
Art&Argëtim

Vizionarët e botës sonë/ A janë njerëzit ‘super emocionalë’ çelësi i lumturisë?

28 Nëntor 2021, 18:07 Nga DOSJA
Vizionarët e botës sonë/ A janë njerëzit ‘super

Melisa e detyron bashkëshortin e saj të shikojë filma para saj për të parë nëse ajo do të jetë në gjendje të përballojë ndonjë dhunë, lëndim apo frikë. Kur fëmijët e tyre sjellin nipërit dhe mbesat, ajo duhet të tërhiqet në një dhomë tjetër, sepse “të qeshurat e tyre të forta, të folurit për njëri-tjetrin, sharjet dhe aroma e tyre e pushtojnë.  Lucia thotë se mund të ndiejë çdo fibër të rrobave të saj dhe ndonjëherë ndihet sikur çdo gjë e gudulis ose e bezdis.

“Unë e di se jam shumë e ndjeshme për këtë botë,” thotë Lena, e cila nuk mund të përballojë turmat apo dritat e ndezura.

Lena, Melissa dhe Lucia të gjithë do ta përshkruanin veten si “shumë të ndjeshme”, një etiketë që mund të aplikohej deri në 20% prej nesh, sipas psikologes me qendër në SHBA, Elaine Aron, e cila filloi të studionte ndjeshmërinë e lartë në fillim të viteve ’90.

“Kur informacioni shkon tek këta njerëz, ata e përpunojnë atë shumë më thellë dhe më hollësisht. Ata priren të marrin shumë më tepër informacion nga shumë lloje të ndryshme stimujsh. Dhe pastaj ata po e përpunojnë atë më thellë sesa një person jo i ndjeshëm dhe për shkak se po marrin kaq shumë në të njëjtën kohë, ata mund të bëhen shumë më tepër të stimuluar, të tepruar dhe të mbingarkuar,” shpjegon Genevieve von Lob, një psikologe klinike që punon me shumë njerëz, veçanërisht fëmijët.

Mbi 300 mijë njerëz shkruajnë për ndjenjën e lodhjes nga aftësia e tyre për t’u përshtatur me emocionet e njerëzve të tjerë, ose të rraskapitur nga puna në zyra ose një vizitë në supermarket.  Disa njerëz raportuan se mbanin kufje “për të bllokuar botën” dhe shmangnin mediat sociale që një fjalë e keqe t’ua prishte ditën ose javën. Kritikat në punë mund të qëndrojnë me ta për vite të tëra, parfumi i njerëzve të tjerë duket si një sulm dhe marrëdhëniet mund të jenë të ndërlikuara.

“Është e vështirë t’i shpjegosh dikujt pse zhurma dhe drita e televizorit në mëngjes ndihet si të të godasin me grusht në fytyrë, ose pse zhurma e tyre e preferuar më bën të dua të qaj, pa tingëlluar si një person i çmendur.  Do të doja të mos isha një person shumë i ndjeshëm – kjo e ka bërë jetën time shumë më të vështirë”, shkroi një grua.

Si rezultat, shumë njerëz shumë të ndjeshëm kanë vetëbesim të ulët.

“Shpesh ata mund të jenë ngacmuar në shkollë. Shoqëria priret ta shohë atë si një dobësi dhe ata mund t’i marrin këto etiketa si ‘i brishtë’ ose ‘tepër emocional’. Unë mendoj se njerëzit që janë shumë të ndjeshëm shpesh mund të ndihen të vetmuar dhe të keqkuptuar, dhe jo normalë. Bota ndihet shumë e ashpër, shumë e zhurmshme për ta. Nuk është për t’u habitur që ata luftojnë të pranojnë veten dhe përpiqen të vlerësojnë dhuratat e tyre për shkak të mesazheve që kanë marrë.”

Por ndërsa bota jonë e zhurmshme, e furishme, gjithmonë aktive mund të jetë një vend që nuk fal, ka njëfarë shprese. Kuptimi ynë se çfarë do të thotë të jesh shumë i ndjeshëm dhe si të përballesh me efektet anësore të pakëndshme po rritet. Vetë-pranimi është çelësi.

Ndjeshmëria e lartë është e lindur dhe nuk është diçka për t’u diagnostikuar ose “trajtuar”, megjithëse njerëzit mund të mësojnë mekanizmat e përballimit kur jeta bëhet dërrmuese. Për shkak se ata kanë emocione më intensive, atyre u duhet kohë për të përpunuar emocionet në trupin e tyre, kështu që lëvizja mund të jetë me të vërtetë e dobishme,  shëtitjet, kikboksi ose kërcimi ose joga, pavarësisht nga lloji i lëvizjes që u pëlqen. Për shkak se ata janë njerëz që janë mendimtarë të thellë, ata kanë botë të brendshme shumë të pasura dhe është me të vërtetë e rëndësishme për ta që të kenë ato lloj lidhjesh kuptimplota dhe të thella në marrëdhëniet e tyre.

Sepse të qenit shumë i ndjeshëm është një forcë – ose një “superfuqi”, siç e kanë thënë më shumë se një të anketuar.

“Përparësitë janë se më bën një dëgjues vërtet të mirë, të mirë në bisedë. Unë jam në gjendje të gjej lehtësisht kuptimet themelore, jam shumë intuitive dhe kam një jetë të brendshme të pasur me një fjalor të fortë emocional”, thotë Samira.

Të tjerë raportojnë se dëgjojnë nuanca në muzikë që një personi mesatar mund t’i mungojë, ose janë thellësisht empatik me miqtë. Njerëzit shumë të ndjeshëm priren të vërejnë gjëra në mjedis që mund t’u kalojnë të tjerëve dhe të marrin më shumë vesh nga artet. Ka pasur një pyetje nëse ndjeshmëria e lartë është një shenjë e autizmit, por Michael Pluess, profesor i psikologjisë zhvillimore dhe studiues i ndjeshmërisë në Universitetin Queen Mary të Londrës, thotë se, megjithëse të dyja kanë një sistem shqisor më të përgjegjshëm, “ndjeshmëria dhe autizmi janë ndoshta dy gjëra mjaft të ndara”

Në fakt, mund të jetë pikërisht ajo që na nevojitet, nëse shoqëria do të mund të njihte dhe të ushqente njerëzit me këto tipare. Ata shpesh janë njerëz krijues, kështu që ata mund të jenë vizionarët e botës sonë  ata vijnë me mënyra të ndryshme të të menduarit nga rryma kryesore. Ata kanë një ndjenjë shumë të fortë drejtësie dhe janë dëgjues shumë të mirë dhe vënë në dyshim rregullat që nuk kanë kuptim. Ata janë shumë të ndërgjegjshëm, sepse shikojnë detaje. Ne kemi nevojë për këto lloj aftësish dhe ndërgjegjësimi në botë për momentin.

Reagimi i vazhdueshëm ndaj pandemisë dhe emergjenca klimatike janë të dyja fusha jetike që mund të përfitojnë nga aftësitë e njerëzve shumë të ndjeshëm pasi ata mund të përdorin pasionin e tyre, njohuritë e tyre intuitive dhe vetëdijen e tyre për të qenë pjesë e zgjidhjes.

Marrë nga The Guardian

(m.k/dosja.al)

Cila mendoni se është alternativa më e mirë:

View Results

psikologji psikologji mbindjeshmeria psikologe psikologji psikologjia e fëmijës studimi psikologjik mbindjeshmeria psikologe psikologji psikologjia e fëmijës studimi psikologjik

Sondazh

Poll

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën