LIVE UPDATES
Bota

Tetë gjërat që nuk i dimë mbi vaksinën e Pfizer-BioNtech, ja sa zgjat imuniteti dhe si reduktohet transmetimi

19 Nëntor 2020, 11:15 Nga DOSJA
Tetë gjërat që nuk i dimë mbi vaksinën e

TIRANË-Me kalimin e ditëve, u shfaqën disa informacione të rëndësishme mbi vaksinën kandidate  anti-Covid të zhvilluar nga kompanitë Pfizer dhe Biotech. Ne kemi nisur të kuptojmë se si funksionon teknologjia MARN, mbi të cilën ajo bazohet, cilat kushte duhet të ruhen, dhe çfarë domethënie ka mbi pandeminë, nëse të dhënat premtuese mbi efektivitetin e saj provohen të jenë të besueshme. Por në mungesë të botimeve shkencore, për t’i mbështetur këto pretendime, ka ende shumë pika që mbeten për t’u sqaruar.

Nuk është ende e qartë se çfarë i referohet “efikasiteti 90 për qind” i deklaruar nga prodhuesit. A është vaksina shumë efektive në reduktimin e simptomave të sëmundjes, apo eliminon edhe transmetimin viral? Në rastin e dytë, do të lehtësonte një pjesë të rëndësishme të shqetësimit. Por koronavirusi SARS-CoV-2 do të vazhdonte të qarkullonte në heshtje, përmes rasteve pozitiveve asimptomatikë. Ndaj duhet të vazhdojë vigjilenca nga më të rrezikuarit që nuk mund të vaksinohen, dhe që për shkak të disa moshës dhe kushteve shëndetësore, mund të preken ende nga sëmundja në një formë serioze.

Siç ishte planifikuar, Pfizer e lëshoi ​​deklaratën e saj, pasi 94 pjesëmarrësit e parë në studim (përfshirë më shumë se 43.000 njerëz të vaksinuar dhe grupe kontrolli) u prekën nga Covid. Ne nuk dimë praktikisht asgjë mbi këto raste pozitive.

Nëse efektiviteti i vaksinës është 90 për qind ose më shumë, mund të supozojmë se ato i përkisnin grupit që mori placebo-n, por deri në çfarë mase saktësisht? A kanë përjetuar disa simptoma të rënda? Pra, a mund të shpresojmë që vaksina të zvogëlojë shumë rrezikun e vdekjes nga Covid-19? A kishin këta njerëz faktorë të veçantë rreziku, që e favorizonin virusin?

Ne e dimë që testimet përfshinë edhe fëmijët mbi 12 vjeç dhe të rriturit deri në 85 vjeç. Por nuk janë bërë publike të dhëna mbi efektet e vaksinës, në lidhje me moshën e vullnetarëve. Kjo është një pikë delikate, pasi dihet që sistemi imunitar e të moshuarve është më pak reagues ndaj stimulimit të vaksinës. Pastaj janë tiparet demografike? A kanë rëndësi faktorë të tillë si gjinia apo përkatësia etnike?

Sipas personave të brendshëm në kompani, duke pasur parasysh numrin e konsiderueshëm të vullnetarëve të përfshirë, efektshmëria mund të luhatet me disa pikë përqindjeje, por duhet të mbetet në rendin e përshkruar në fillim. Nuk ka gjasa që nga tani deri kur të arrihen 164 infeksionet e nevojshme për të përfunduar provën, efikasiteti të ndryshojë shumë. Për shembull të bjerë në 50 për qind.

Informacioni i bërë publik deri më tani, nuk shkon përtej javës së parë pas dozës së dytë të vaksinës. Eksperimentet do të vazhdojnë, dhe do të ofrojnë të dhëna, se çfarë ndodh pas disa javësh ose muajve. Por afatet e ngushta të pandemisë, nuk do të na japin ndoshta mundësi të konstatojmë nëse mbrojtja zgjat më shumë. A do të duhet të vaksinohemi çdo vit, si me gripin e zakonshëm?

Administrata e Ushqimit dhe Barnave në SHBA, kërkon 2 muaj të dhëna mbi sigurinë për të paktën gjysmën e pjesëmarrësve në provën e Fazës nr.3, përpara se të shqyrtojë mundësinë e dhënies së autorizimit për një vaksinë. Një ilaç mund të miratohet vetëm pasi të ketë grumbulluar të dhëna të mjaftueshme për t’u konsideruar i sigurt.

Deri më tani, nuk  është shfaqur asnjë efekt anësor i dukshëm nga testet e Pfizer dhe BioNTech. Dhe ndryshe nga provat e tjera në vazhdim nga kompanitë e tjera, studimi nuk ka pësuar asnjë ndërprerje deri më sot për shkak të ngjarjeve të dyshuara anësore.

Vaksina e Pfizer duhet të ruhet të paktën në -70 gradë Celcius, një fakt që do të krijojë vështirësi të mëdha në shpërndarjen e tij. Në disa nga vendet më të populluara në botë, është tashmë një sfidë t’i çosh vaksinat në frigoriferë që garantojnë një temperaturë 2-8 gradë Celcius.

Nxitimi për ta përhapur lajmin, mbetet një enigmë e vështirë për t’u zgjidhur, dhe në të cilën mund të përfshihen edhe arsyet financiare. Një hipotezë e mundshme, e sugjeruar në një artikull në “National Geographic”, është se të dyja kompanitë ndiheshin të detyruara moralisht ta shpërndanin këtë informacion të parë, për shkak të fazës veçanërisht të vështirë në të cilën ka hyrë pandemia.

MARRË NGA BOTA.AL

(I.A/dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

bota bota covid-19 vaksinat anti-covid covid-19 vaksinat anti-covid

Sondazh

Poll
Bota 19 Nëntor 2020, 11:03

KOSOVË– Kryeministri Avdullah Hoti, ditën e sotme, është përplasur me nënkryetaren e Kuvendit Arbërie Nagavci, në lidhje me temën e të pagjeturve. Në...

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet