LIVE UPDATES
Editorial

Si Putini e ngriti Perandorinë e tij Laramane të tiranëve, dhe shteteve të dështuara

23 Prill 2019, 11:47 Nga DOSJA
Si Putini e ngriti Perandorinë e tij Laramane të tiranëve, dhe

Edhe në kohërat më të këqija, Rusia kishte qenë një mike e besueshme e Sudanit të Omar Al-Bashirit. Moska vazhdoi t’i shiste armë, gjatë mizorive që regjimi i tij kreu në rajonin e Darfurit gjatë viteve 2003- 2007. Dhe kur Gjykata Ndërkombëtare Penale, e paditi Al-Bashirin në vitin 2009 për gjenocid, krime lufte dhe krime kundër njerëzimit, si dhe lëshoi një urdhër arresti për të, Rusia ndërhyri.

Në vend se të arrestonte Al-Bashir kur udhëheqësi sudanez shkoi në Soçi në vitin 2017, presidenti rus Vladimir Putin e priti atë në rezidencën e tij zyrtare, dhe e publikoi takimin në televizionin shtetëror. Siç doli më vonë, miqësia e qëndrueshme e Rusisë, ishte gati të korrte frytet e veta.

Presidenti i jashtëligjshëm, kishte shkuar me një ofertë:Sudani, i tha ai Putinit, mund të jetë posta e Rusisë në Afrikë. Ajo që ai donte në këmbim, ishte “mbrojtja nga veprimet agresive amerikane” në rajon. Provat tregojnë se Putini ia garantoi këtë. Bisedimet mes 2 liderëve, i hapën portat një vërshimi masiv të kompanive ruse në Sudan, nga konsulencat politike, tek minierat dhe ndihmat ushtarake, sipas dokumenteve që zotërohen nga “Time”.

Ndërsa gjeologët ruse, nisën kërkimet për ar pranë brigjeve të lumit Nil vitin e kaluar, forcat e armatosura ruse hartuan plane për përdorimin e porteve dhe bazave ajrore të Sudanit, si baza të saja ushtarake. Dhe Sudani, është vetëm fillimi. Gjatë viteve të fundit, Kremlini ka eksploruar sërish botën në kërkim të ndikimit.

Në të gjithë Afrikën, Lindjen e Mesme dhe Amerikën Latine, “Time” ka gjetur gjurmë të përpjekjeve të Kremlinit, gjatë muajve të fundit përmes intervistave me zyrtarë lokalë, operativë rusë dhe lojtarë të tjerë, si dhe përmes verifikimit të dokumenteve të siguruara nga “Qendra e Dosjes”, një njësi private hetimore e financuar nga Mikhail Khodorvski, një biznesmen dhe kritik rus, i dënuar para disa viteve me burg nga Putini.

Fushata ruse, shtrihet nga zona të mëdha konfliktuale si Venezuela, Libia dhe Siria, në skajet më të panjohura të Afrikës. Ajo që spikat është një vullnet i ri i Rusisë, madje një dëshirë e zjarrtë e saj, që të përfshihet në luftëra, dhe të kultivojë kudo regjime, të cilat Moska i sheh si një shans për të pohuar veten në skenën globale.

Por ndryshe nga Lufta e Ftohtë, kur Lindja komuniste konkurroi me Perëndimin kapitalist si e barabartë, gara e re po zhvillohet në një botë të ndryshuar. Amerika e Trump, nuk ka më interes për punët e jashtme, idealet demokratike apo edhe aleancat. Dhe Kina, me një ekonomi 8 herë më të madhe se Rusia, e ka zëvendësuar atë si alternativa kryesore ndaj Perëndimit.

Megjithatë, Putin ka arritur ta ngrejë Rusinë në një pikëpamje globale, shumë më të madhe se sa pesha e saj, përmes një kombinimi të oportunizmit, luftës dhe kauzës së përbashkët me despotët izoluar, të cilëve Moska u ofron armë, mbrojtje dhe respekt.

Kjo u bë e qartë më 23 mars, kur 2 avionë me trupa ruse dhe pajisje ushtarake zbarkuan në Venezuelë, për të mbështetur diktatorin Nikolas Maduro. Misioni ishte menduar si një sfidë ndaj SHBA-së, e cila njeh legjitimitetin e rivalit të Maduros, Huan Guaido. Në Siri, Rusia shpëtoi diktaturën e Bashar Al-Asadit, me një fushatë ushtarake që i detyroi Shtetet e Bashkuara të braktisnin shpresat për ta larguar atë, duke rritur ndikimin e mikut të tij të vetëm të Asadit në botë, Iranit.

Dhe në luftën komplekse për kontrollin e Libisë, fraksione të ndryshme kanë kërkuar mbështetjen e Kremlinit, shpesh në këmbim të qasjes në fushat e naftës dhe burimeve të tjera,që i dëshiron edhe SHBA-ja. Lëvizjet e Moskës, kanë kapur gafil shumë zyrtarë perëndimorë. Vetëm vitin e kaluar, Rusia furnizoi me armë të paktën 23 vende.

Ajo fitoi të drejtën për të ngritur baza në Detin e Kuq, dhe kanalin e Suezit. Ajo ka arritur marrëveshje të mëdha energjetike gjatë 3 viteve të fundit me Turqinë, Indinë dhe Kurdistanin e Irakut. Rusia madje i solli talebanët në Moskë vjeshtën e kaluar, për të ndërmjetësuar paqen në Afganistan.

Asnjë nga këto sipërmarrje, nuk ka fituar aq shumë vëmendje, sa përpjekjet ruse për të ndikuar zgjedhjet në SHBA dhe Evropë gjatë viteve të fundit. Por ato burojnë nga i njëjti burim i pakënaqësisë, ndaj poshtërimit që pësoi Rusia me humbjen e Luftës së Ftohtë.

Dhe ato ushqejnë një narrativë të re të rilindjes kombëtare:Rusia është në qendër të vëmendjes kudo që ajo dëshiron, me një udhëheqës që duket se nuk ka frikë të luajë, dhe të improvizojë në përpjekjen e tij për të zbehur ndikimin e Perëndimit mbi çështjet globale.

Ajo që e ka ndihmuar këtë, është politika e “Amerika e Para” e Trumpit, thotë Anders Fog Rasmusen, ish Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s. “Kur SHBA-ja kufizohet dhe nis të tërhiqet, ajo do të lërë pas një boshllëk që do të mbushet nga të ligjtë. Dhe kjo është ajo që po shohim tani”- tha ai për Time.

Edhe SHBA përpiqet të ruajë ndikimin e saj në Afrikë, por në një mënyrë tjetër. Ajo jep më shumë se 8 miliardë dollarë ndihma për Afrikën çdo vit, shumica e saj në luftën kundër AIDS dhe sëmundjeve të tjera. Ndërkohë Kina po planifikon të shpenzojë 60 miliardë dollarë, gjatë 3 viteve të ardhshme për infrastrukturën në të gjithë kontinentin.
Por Rusia ka ndërtuar marrëdhënie në Afrikë, pa ndërtuar ndonjë gjë të madhe – pra pa autostrada, ura, spitale apo universitete të mëdha. Në vend të kësaj, Kremlini është përqendruar në joshjen e elitave:kryekomandantëve, gjeneralëve dhe presidentëve të përjetshëm.

Dëshirat e tyre personale, janë më të thjeshta dhe më pak të kushtueshme për t’u kënaqur, sesa nevojat e popullit të tyre apo ekonomive të tyre.

Sot, ndërsa disa në Perëndim, bëjnë ende predikime për demokracinë dhe të drejtat e njeriut, vlera që mbron Rusia në skenën botërore është sovraniteti –që thotë se çdo regjim ka të drejtën të qeverisë territorin e vet, pa frikën e ndërhyrjev të huaja.

E shfrytëzuar gjatë si një fasadë për shtypjen brutale të kundërshtimeve nga regjimet autokratike si Kina, ky parim nisi të përdorej edhe më shumë, kur Trump hyri në Shtëpinë e Bardhë. Në fjalimin e tij të parë në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së, presidenti amerikan e përdori plot10 herë këtë term, ndërsa përqafoi liderët autokratë në Egjipt, Filipine dhe Kinë.

Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:

View Results

editorial editorial simon shuster vladimir putin simon shuster vladimir putin

Sondazh

Poll
Editorial 21 Prill 2019, 15:41

Rënia e iluzionit për arbitrin amerikan

TIRANË- Diplomatët amerikanë janë përfshirë në një betejë të ashpër dhe përtej limiteve me opozitën shqiptare. Që prej dy muajsh, pas protestës së shkurtit...

Editorial 21 Prill 2019, 15:25

Për nevojat e partisë

TIRANË- Kur jeta nuk ta jep mundësinë të kesh qenë bashkëkohës i ngjarjeve të “epokës leniniste”, nuk të mbetet veçse të lexosh bashkëkohësit e atyr...

Editorial 17 Prill 2019, 07:11

Ne e dogjëm vetë katedralen tonë

Heshtja kaploi mbrëmë miliona njerëz, ndërsa ndiqnin live djegien e katedrales së Notre Dame të Parisit. Rrallëherë fatkeqësia e një godine mund të prekë aq the...

Editorial 12 Prill 2019, 16:40

Arta Marku dhe fuqia për të dhunuar gazetarët

Shikojini mirë pamjet! Prokurorja e Përgjithshme e paraprirë nga truproja që kujdeset t’i hapë rrugën. Kryeprokurorja kërcënohet nga bllokimi i rrugës prej gaze...

Editorial 12 Prill 2019, 15:12

Bilanci i hidhur!

Ritmi me të cilën Lëvizja Socialiste për Integrim, plotësoi deputetët e saj në Parlament dhe vazhdimi i plotësimit të vendeve të Partisë Demokratike, janë një s...

Editorial 11 Prill 2019, 16:56

Gënjeshtrat e bardha të Edi Ramës

TIRANË- Të gjithë jemi gënjyer dhe gënjejmë çdo ditë. Gënjejmë shefin kur shkojmë në punë me vonesë, gënjejmë partneri xheloz kur nuk i përgjigjemi ...

Editorial 8 Prill 2019, 09:00

“Dasma pa Nuse” e Lulzim Bashës!

Disa ditë pasi shpalli listën e deputetëve të zgjedhjeve të vitit 2017, mes furtunës që u ngrit brenda PD kundër tij, Lulzim Basha filloi një përpjekje të fortë...

Editorial 5 Prill 2019, 14:02

Në pritje të një oferte për ndërrim sistemi

Dje, pyetjes së një gazetari të huaj ‘çfarë pret nga opozita’, iu përgjigja pa u menduar gjatë, instiktivisht, por në të njëjtën kohë thellë nga subkoshi...

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet