LIVE UPDATES
Bota

Punë e pasigurtë në shkencë

29 Qershor 2021, 06:43 Nga DOSJA
Punë e pasigurtë në shkencë

“Silke, 49 vjeç, studiuese e letërsisë, ka bllokuar sistemin në gjysmë vendi të përhershëm pune që nga tetori. Përndryshe, pas 20 vitesh studimesh, 4 monografish, 58 artikujsh dhe gati një milioni financimesh prej palëve të treta, do të ndodhesha në rrugë. #IchbinHannah” (Unë jam Hannah)

Këtë dhe mesazhe të ngjashme si ky mund të gjesh me mijëra në twitter nën hashtagun #IchbinHannah që nga mesi i qershorit 2021. Shkencëtarët përshkruajnë përvojat e tyre të karrierës dhe jetës në universitetet gjermane dhe në institutet kërkimore. Kontrata pune të kufizuara në kohë, studime duke marrë ndihmën sociale Hartz IV, duke u shpërngulur një herë në disa vjet dhe më pas, pas 12 vjetësh me kontrata të përkohshme fundi: ndalimi për të punuar.

Kjo ndodh me studiuesit që gjejnë një vend të përhershëm pune në Gjermani – sepse vende të tilla pune janë të rralla. Sipas Zyrës Federale të Statistikave, në vitin 2019, 87 përqind e stafit shkencor ishin të punësuar në baza të përkohshme.

Tingëllon shumë e njohur për mua: përpara edhe unë doja të bëhesha shkencëtare, biologe për të qenë e saktë. Pas përfundimit të masterit, vendosa të hyja në gazetari (një profesion tjetër me kushte pune shpesh të pasigurta). Për shkak të presionit të lartë të konkurencës, orëve të shumta jashtë orarit dhe shpërnguljeve të shpeshta, hulumtimi nuk më dukej shumë tërheqës as atëherë.

Çfarë është WissZeitVG?

Bazë për marrëdhëniet e pasigurta të punës është, ndër të tjera, Ligji i për Kontratat e Përkohshme të Shkencës, ose shkurt WissZeitVG. Ky ligji i prezantuar në 2007 përcakton, ndër të tjera, një kufi maksimal për punësimin e përkohshëm të “stafit shkencor dhe artistik” në universitetet gjermane.

Gjithsej dymbëdhjetë vjet, të ndara në gjashtë vjet para doktoratës dhe gjashtë vjet pas doktoratës. Ligji në të vërtetë donte t’u jepte fund kontratave të pafundme të kufizuara në shkencë.

#IchbinHannah

“Sigurisht kjo doli huq”, më shpjegon Dr. Kristin Eichhorn nga Universiteti i Paderbornit. “Siç mund ta shihni nga fushata jonë, përkundrazi, rezultati qe që njerëzit as i punësojnë më.”

Së bashku me filozofin Dr. Amrei Bahr dhe historianin Dr. Sebastian Kubon, studiuesja e letërsisë nisi në mes të qershorit #IchbinHannah në përgjigje të një videoje shpjeguese të Ministrisë Federale të Arsimit dhe Kërkimit.

Në videon e animuar (e cila ndërkohë është hequr nga interneti), ligji i kontratave shkencore shpjegohet duke përdorur doktoranten fiktive Hannah.

Në sajë të kontratave të kufizuara në kohë, Hannah kishte mundësinë të kualifikohej pa “bllokuar” sistemin. Kjo paraqitje shkaktin zemërim në mesin e shkencëtarëve që luftojnë me frikën e së ardhmes dhe mungesën e perspektivës.

Symbolbild Chemikalien Labor Medizin Forschung Entwicklung Medikament
Marrëdhënie të pasigurta të punës përfshirë edhe ndalimin e punësimit

“Sot, studiuesit shpesh nuk e dinë deri në dekadën e pestë të jetës nëse mund të qëndrojnë përgjithmonë në shkencë,” thotë Kristin Eichhorn. As ajo vetë nuk ka pasur vend të përhershëm pune. “Kontrata ime aktuale vazhdon deri në fund të shtatorit.”

Ajo ka ende kohë deri në vitin 2023, kur do të mbarojnë 12 vitet e saj. Në të vërtetë, e gjitha do të kishte marrë fund në vitin 2022, por studiuesve iu dha një vit shtesë për shkak të Coronas.

Mundësia e vetme e punësimit të përhershëm: Profesor

Se sa e vështirë është të gjesh një të përhershëm pune e kuptova kur po bëja bachelor. Udhëheqësi i temës, Dr. Klaus Reinhardt, po kërkonte vetë për një punë tjetër dhe ishte disi i irrituar.

Sot ai është profesor për zoologji të aplikuar në UT Dresden. Para se të merrte këtë punë, megjithatë, atij iu desh të kalonte një vit duke marrën ndihmën për të papunët – me të ardhme të pasigurt.

“Më kujtohet ende se si rektori këtu në Dresden dëshironte të shihte atëherë pagën time të fundit para se të punësohesha. Unë thjesht kisha qenë i papunë. Kështu që mendova se kaq e pat kjo punë”.

Reinhardti e mori sidoqoftë vendin e punës, edhe nëse, sipas mendimit të tij, rrallë ndodh që profesorët të regjistrohen si të papunë menjëherë para se të fillojnë punën e tyre. “Po të kesh qenë pa punë në shkencë për më shumë se një vit, atëherë del shpejt nga sistemi”.

Kufijtë kohorë kanë kuptim, kontratat e shkurtra dhe kufijtë e sipërm nuk kanë. Unë isha e interesuar që të mësoja se çfarë mendon ai për sistemin sot – nga ana tjetër, si të thuash.

“Kam pak frikë se ky diskutim do ta shtyjë debatin shumë. Larg kërkimeve shkencore dhe gjërave interesante, që mund të bësh drejt sigurisë absolute”.

Sipas Zyrës Federale të Statistikave, pak më shumë se 400.000 vetë punuan si “staf shkencor dhe artistik” në universitetet gjermane në 2019. Rreth 180.000 prej tyre punon për të mbrojtur doktoraturën.

Edhe pse ai iu desh vetë të luftonte me sistemin, Klaus Reinhardt nuk i sheh kufizimet kohore në shkencë si një problem në parim. Ai beson se kontratat e përkohshme për studentët e doktoratës kanë kuptim, në fund të fundit, jo të gjithë studentët e doktoratës dëshirojnë të qëndrojnë në shkencë.

Kjo konfirmohet gjithashtu nga Raporti Federal për Shkencëtarët e Rinj i vitit 2021. Sipas kësaj, rreth 50% e studentëve të doktoratës largohen nga universiteti në vitin e parë pas përfundimit të doktoratës. Shanset në tregun e punës janë gjithashtu të mira: deri në 10 vjet pas përfundimit të doktoratës, shkalla e papunësisë është vetëm 1 deri në 2%.

“Por rëndësi ka që të kesh mundësi t’i përfundosh projektet gjatë kohës në universitet,” thotë Reinhardt. “Që ekziston ky kufi i sipërm prej gjashtë plus gjashtë vjetësh është krejtësisht e pakuptimtë. Kush bëhet profesor gjashtë vjet pas përfundimit të doktoratës? Mua m’u deshën 14 vjet “.

Universiteti konkurrues

“Masa kursimi ka kudo. Specifike gjermane është kufiri kohor për kontratat e përkohshme. Në vendet e tjera, studiuesit mund të punojnë derisa të dalin në pension me kontrata të kufizuara. Kjo nuk është gjë e mirë, por të paktën ata nuk janë të detyruar të largohen nga sistemi “, thotë Kristin Eichhorn.

Për të, problemi kryesor qëndron në strukturën e financimit të universiteteve. Në Gjermani, ku për studimet e larta nuk të duhet të paguash, paratë vijnë drejtpërdrejt nga shteti ose nga landet federale.

Sipas Kristin Eichhorn-it, ky financim bazë mbulon vetëm 50 përqind të buxhetit. Pjesa tjetër duhet të mblidhet përmes financimit të palëve të treta në lidhje me projektin. Për shembull nga Fondacioni Gjerman i Kërkimit (DFG) i financuar nga taksat, financuesi më i madh i palës së tretë në Gjermani.

Studiuesit shpesh i duhet të aplikojë vetë për financim nga palët e treta; duke vepruar kështu, ata garojnë me kolegët e tyre për fondet e projektit në dispozicion. Vendet e punës që rezultojnë natyrisht janë të lidhura me projektin, pra të përkohshme.

Në fakt, në krahasim me vendet e tjera, Gjermania investon shumë para në universitetet e saj. Në vitin 2019 shuma ishte 19 miliardë euro. Buxheti i kërkimit dhe zhvillimit është i katërti në botë.

Më shumë financim bazë, më pak financim nga palët e treta?

Në mënyrë që të bëhen të mundshme pozicione më të përhershme të paktën pas përfundimit të një doktorature, për shembull për detyra të përhershme në mësimdhënie, do të duhej një financim bazë shumë më i lartë, thotë Kristin Eichhorn.

Sidoqoftë, nuk ka gjasa që diçka të ndryshojë shpejt në kushtet e punës në shkencë. Kohët e fundit, WissZeitVG u mbrojt nga ministrja përgjegjëse, e cila gjithashtu theksoi se afatet kohore kanë kuptim në shumë raste. Sidoqoftë, ligji nuk e imponon këtë. Universitetet janë të lira të ofrojnë vende të përhershme pune në çdo kohë. Sidoqoftë, e paqartë mbeti se nga do të vinin paratë. Ndoshta bëra mirë kur vendosa për gazetari shkencore – edhe pse nganjëherë më mungon laboratori.

Marrë nga DW

Iftar dhe politikë, a u prek Muaji i Ramazanit nga politikanët?

View Results

bota bota ichbinhannah nisma ichbinhannah ichbinhannah nisma ichbinhannah

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet